Bộ Nông nghiệp và Môi trường. Ảnh: Baochinhphu.vn
Theo Cơ sở dữ liệu thủ tục hành chính quốc gia, tính đến hết ngày 16/4/2026, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang quản lý tổng cộng 638 thủ tục hành chính. Trong số đó, cấp bộ trực tiếp thực hiện 267 thủ tục, chiếm 41,84% tổng số thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý.
Tuy nhiên, theo yêu cầu tại Kết luận số 18-KL/TW của Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV và Nghị quyết số 89/NQ-CP của Chính phủ, các bộ, ngành phải đẩy mạnh phân cấp, bảo đảm cấp bộ chỉ thực hiện tối đa 30% tổng số thủ tục hành chính. Trên cơ sở này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tiến hành rà soát tổng thể và xây dựng phương án cắt giảm, phân quyền mạnh mẽ.
Cụ thể, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã đề xuất phân cấp 61 thủ tục hành chính từ cấp bộ về cho chính quyền địa phương, đồng thời bãi bỏ 83 thủ tục hành chính không còn phù hợp. Với phương án này, tổng số thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của bộ giảm xuống còn 555 thủ tục. Đáng chú ý, số thủ tục hành chính cấp bộ chỉ còn 141 thủ tục, tương đương 25,36%, thấp hơn đáng kể so với ngưỡng 30% theo yêu cầu, qua đó cho thấy nỗ lực cải cách vượt chỉ tiêu đề ra.
Song song với việc cắt giảm và phân cấp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng đang hoàn thiện dự thảo Nghị quyết trình Chính phủ về tiếp tục đơn giản hóa thủ tục hành chính và điều kiện đầu tư kinh doanh. Theo dự thảo, sẽ có 57 thủ tục hành chính được cắt giảm, đơn giản hóa; trong đó gồm 23 thủ tục được bãi bỏ hoàn toàn và 34 thủ tục được đơn giản hóa quy trình, hồ sơ. Đồng thời, 29 điều kiện đầu tư kinh doanh cũng sẽ được cắt giảm hoặc điều chỉnh theo hướng thuận lợi hơn cho doanh nghiệp.
Việc triển khai các giải pháp này dự kiến giúp giảm đáng kể chi phí tuân thủ cho xã hội. Cụ thể, dự thảo Nghị quyết ước tính cắt giảm được 677 ngày thực hiện thủ tục và tiết kiệm khoảng 7,54 tỷ đồng chi phí so với năm 2024.
Đáng chú ý, so với phương án trước đó đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ và gửi Bộ Tư pháp, dự thảo lần này tiếp tục được hoàn thiện theo hướng cắt giảm sâu hơn. Nhiều thủ tục hành chính liên quan đến cấp lại giấy phép được đề xuất loại bỏ, đồng thời đơn giản hóa các quy định về nhập khẩu, như đối với cây mang theo bầu đất… nhằm giảm bớt rào cản cho hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Không chỉ dừng ở cải cách thủ tục, Bộ Nông nghiệp và Môi trường còn rà soát, điều chỉnh các ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Theo đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất bãi bỏ 14 ngành nghề kinh doanh có điều kiện và thu hẹp phạm vi của 3 ngành nghề khác, góp phần tạo môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch hơn.
Một điểm đáng chú ý khác là việc điều chỉnh chức năng quản lý nhà nước đối với lĩnh vực bảo hộ giống cây trồng. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã thống nhất với Bộ Khoa học và Công nghệ về việc chuyển giao nhiệm vụ này. Khi thực hiện, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tiếp tục cắt giảm thêm 21 thủ tục hành chính liên quan cùng các điều kiện đầu tư kinh doanh tương ứng. Hiện trong dự thảo Nghị quyết đã đề xuất bãi bỏ 6/21 thủ tục này.
Bên cạnh đó, dự thảo Nghị quyết cũng quy định phân cấp thẩm quyền thực hiện 15 thủ tục hành chính của bộ cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm tăng tính chủ động cho địa phương, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước sát với thực tiễn.
Có thể thấy, việc cắt giảm, đơn giản hóa và phân cấp thủ tục hành chính không chỉ là yêu cầu mang tính kỹ thuật mà còn là bước chuyển quan trọng trong tư duy quản lý. Từ mô hình tập trung, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang từng bước chuyển sang phân quyền mạnh mẽ, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.
Trong bối cảnh ngành nông nghiệp đang đẩy mạnh tái cơ cấu, nâng cao giá trị gia tăng và hội nhập sâu rộng, những cải cách hành chính này được kỳ vọng sẽ góp phần tháo gỡ “điểm nghẽn”, tạo động lực thúc đẩy sản xuất, kinh doanh, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của toàn ngành.
Với những kết quả bước đầu đạt được, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang cho thấy quyết tâm lớn trong cải cách thể chế, hướng tới nền hành chính hiện đại, minh bạch và hiệu quả, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.