Máy bay thuê chuyến thường được giới tỷ phú ưa chuộng. Ảnh: Washington Post/Getty Images.
Theo báo Independent, dự án do ông Kyle McDonald, sống tại Los Angeles, xây dựng dựa trên dữ liệu chuyến bay công khai. Hệ thống theo dõi hoạt động của các máy bay tư nhân và máy bay thuê chuyến - loại phương tiện thường được giới tỷ phú và doanh nhân giàu có sử dụng - để đánh giá mức độ gia tăng đột biến trong lưu lượng bay.
Theo cơ chế hoạt động, công cụ này sẽ so sánh số lượng máy bay đang hoạt động với mức trung bình thông thường, từ đó thiết lập thang đánh giá “mức độ khẩn cấp lịch sử” từ 1 đến 5. Trong trường hợp lượng máy bay tăng mạnh bất thường, hệ thống có thể gửi cảnh báo qua email hoặc tin nhắn cho người theo dõi.
Ông McDonald cho biết ý tưởng trên xuất phát từ mối quan tâm ngày càng gia tăng về bất ổn địa chính trị, đặc biệt trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông leo thang và nguy cơ xảy ra các cuộc khủng hoảng quy mô lớn. Theo ông, phản ứng của giới siêu giàu trước các biến động toàn cầu có thể phản ánh tâm lý lo ngại về những rủi ro đang hình thành.
Dự án nhanh chóng thu hút sự chú ý trên mạng xã hội và trong giới công nghệ, không chỉ vì ý tưởng khác thường mà còn bởi nó phản ánh những tranh luận ngày càng sâu sắc về khoảng cách giàu nghèo và xu hướng “chuẩn bị cho khủng hoảng” trong tầng lớp siêu giàu.
Theo số liệu của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), nhóm 1% người giàu nhất tại nước này hiện nắm giữ khoảng 31,9% tổng tài sản quốc gia. Trong khi đó, tài sản của nhiều tỷ phú công nghệ tiếp tục gia tăng mạnh trong những năm gần đây. Riêng tài sản của “ông trùm công nghệ” Elon Musk đã tăng thêm 50 tỷ USD chỉ trong năm nay.
Một số nhà quan sát cho rằng cùng với sự gia tăng tài sản, nhiều tỷ phú cũng ngày càng quan tâm đến các phương án bảo vệ cá nhân trước nguy cơ khủng hoảng toàn cầu. Trong cuốn sách xuất bản năm 2022 mang tên Survival of the Richest, tác giả kiêm nhà làm phim tài liệu Douglas Rushkoff đã đề cập xu hướng giới công nghệ giàu có đầu tư vào các khu trú ẩn biệt lập, hệ thống an ninh riêng và cơ sở dự trữ phục vụ tình huống khẩn cấp.
Theo Rushkoff, thay vì những hầm trú ẩn theo mô hình khoa học viễn tưởng, phần lớn các cơ sở này là những khu vực được bảo vệ nghiêm ngặt bên trong các bất động sản hiện hữu. Ông cho rằng hiện tượng này phản ánh tâm lý bất an ngày càng phổ biến trong giới giàu có trước các rủi ro về kinh tế, chính trị và môi trường.
Bản thân ông McDonald cũng cho biết dự án không nhằm dự báo chính xác một “ngày tận thế”, mà chủ yếu mang tính chất nghệ thuật và xã hội, nhằm khuyến khích công chúng chú ý hơn đến những mô hình hành vi của các nhóm có nhiều nguồn lực.
Trước đây, ông McDonald từng thực hiện nhiều dự án liên quan đến giám sát công nghệ và dữ liệu công khai. Một số ứng dụng do ông phát triển tập trung vào nhận diện khuôn mặt hoặc phân tích dữ liệu trực tuyến nhằm minh họa cách công nghệ có thể được sử dụng để theo dõi các cá nhân hoặc tổ chức có ảnh hưởng.
Theo McDonald, hệ thống của ông không công khai danh tính hành khách hay chủ sở hữu của từng máy bay. McDonald khẳng định công cụ chỉ sử dụng dữ liệu chuyến bay được công bố rộng rãi và không nhằm xâm phạm đời tư cá nhân.
Việc theo dõi máy bay cá nhân thời gian qua đã trở thành chủ đề gây tranh cãi tại Mỹ. Năm 2022, nền tảng X của tỷ phú Elon Musk từng đình chỉ một tài khoản của một sinh viên chuyên đăng tải dữ liệu hành trình máy bay riêng của ông, làm dấy lên tranh luận về ranh giới giữa minh bạch dữ liệu công khai và quyền riêng tư cá nhân.
Theo ông McDonald, kể từ khi ra mắt, hệ thống cảnh báo của ông chưa từng vượt quá cấp độ 4. Công cụ cũng đã được điều chỉnh để loại bỏ những yếu tố có thể gây sai lệch dữ liệu, như các kỳ nghỉ lễ lớn hoặc mùa du lịch cao điểm.