Ngày 22/11, tại Thái Nguyên, Ban Chỉ đạo Tây Bắc đã phối hợp với Đại học Thái Nguyên tổ chức hội nghị khoa học nghiên cứu, triển khai công nghiệp hóa trong sản xuất nông, lâm nghiệp và thủy sản các tỉnh trung du và miền núi Bắc Bộ.
Trong những năm gần đây, Đảng và Chính phủ đã có nhiều chương trình nhằm phát triển kinh tế - xã hội, đảm bảo an ninh quốc phòng và nâng cao đời sống của nhân dân trong đó có phát triển nông lâm nghiệp. Các tỉnh đã xây dựng quy hoạch phát triển nông lâm nghiệp trên địa bàn. Sau một thời gian thực hiện, các địa phương đã đạt được những thành tựu đáng kể, riêng diện tích rừng của vùng ngày càng gia tăng, tỷ lệ che phủ của rừng năm 1994 từ 20,5% đến năm 2012 đã đạt 48,32%. Song, các quy hoạch được xây dựng độc lập, mặt khác, một số tỉnh có sự thay đổi quy mô, ranh giới như Lai Châu, Điện Biên và Yên Bái. Do đó, các quy hoạch đến nay không còn phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của từng tỉnh, của ngành nông lâm nghiệp và toàn vùng, thiếu sự liên kết trên quy mô vùng.
Ông Trương Xuân Cừ, Phó Trưởng Ban phụ trách Ban Chỉ đạo Tây Bắc cho biết: “Quan trọng nhất của vùng Tây Bắc là cây và con, việc phát triển chuyên sâu vào khâu chế biến, lưu thông là rất quan trọng. Toàn vùng có nhiều lợi thế, như đất rừng, diện tích mặt nước của các hồ thủy điện... Nguồn lợi thủy sản ở lòng hồ, những đặc sản cây, con, cây công nghiệp như chè, cao su... là những tiềm năng, lợi thế của vùng. Chúng ta không hy vọng vùng này đột phá về công nghiệp mà chủ yếu là nông lâm nghiệp, có chăng công nghiệp của vùng này chủ yếu là công nghiệp chế biến gỗ”.
Tham luận tại hội nghị, các nhà khoa học đều thống nhất cần tập trung phát triển các vùng chuyên canh tập trung với quy mô thích hợp như cây chè, cao su, cà phê, cây ăn quả, dược liệu, hoa, rau màu... trên cơ sở xác định lợi thế so sánh của từng địa phương và nhu cầu thị trường. Phát triển chăn nuôi gia súc, gia cầm; hình thành các khu chăn nuôi gia súc ăn cỏ như trâu, bò thịt, bò sữa, dê; chăn nuôi lợn với quy mô trang trại gắn với công nghiệp chế biến thực phẩm nhằm tăng dần tỷ trọng ngành chăn nuôi trong nông nghiệp. Chăm sóc, bảo vệ tốt diện tích rừng hiện có, đẩy mạnh trồng rừng đầu nguồn, trồng rừng phòng hộ bảo vệ các hồ, đập thủy điện, vùng có nguy cơ sạt lở; thực hiện tốt việc khoanh nuôi tái sinh và trồng rừng nguyên liệu cho công nghiệp chế biến, trồng cây đặc sản, cây dược liệu dưới tán rừng, trồng cây phân tán, trồng rừng cảnh quan nhằm phủ xanh đất trống, đồi núi trọc. Hoàn thành việc giao đất, giao rừng gắn với định canh định cư, chấm dứt tình trạng phá rừng làm nương rẫy; bảo vệ nghiêm ngặt hệ thống vườn quốc gia, các khu bảo tồn thiên nhiên và nguồn gen động, thực vật quý hiếm. Phát triển chăn nuôi thủy sản nước ngọt tại các hồ lớn theo phương pháp tiên tiến, hiệu quả và bền vững, đảm bảo môi trường sinh thái. Phát triển nuôi trồng một số loài thủy sản có giá trị kinh tế cao như cá hồi, cá tầm, cá tiểu bạc và các loài cá nước lạnh khác trên địa bàn có lợi thế về điều kiện địa hình, khí hậu thuộc các tỉnh Lai Châu, Sơn La, Lào Cai.
Các nhà khoa học cũng cho rằng, lĩnh vực cơ giới hóa các khâu sản xuất, chế biến sau thu hoạch cho các tỉnh trong vùng chưa được đề cập đến. Do đó, hiệu quả của quá trình sản xuất, chất lượng nông sản phẩm sau thu hoạch kém, việc bồi dưỡng kiến thức cho người dân tiếp thu tiến bộ khoa học kỹ thuật về lĩnh vực cơ giới hóa các khâu từ sản xuất đến thị trường chưa mang lại hiệu quả.
Nguyễn Viết Tôn