Hướng tới hình mẫu của nền công tố và kiểm sát hiện đại

Sự kiện đánh dấu nửa thế kỷ xây dựng, trưởng thành, thực hiện nhiệm vụ bảo vệ pháp luật, công lý, quyền con người, quyền công dân, góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn Thành phố.

Dự lễ kỷ niệm có Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh Trần Lưu Quang; lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước; lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao; cùng các thế hệ cán bộ, kiểm sát viên Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh.

Chúc mừng hành trình 50 năm xây dựng của Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, ông Nguyễn Huy Tiến, Ủy viên Trung ương Đảng, Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao khẳng định, cùng với quá trình Thành phố Hồ Chí Minh đi đầu đổi mới, sáng tạo, hội nhập, Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố không ngừng trưởng thành, giữ vai trò nòng cốt trong bảo vệ pháp luật, công lý, quyền con người, quyền công dân.

Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố luôn thể hiện tinh thần tiên phong của Thành phố mang tên Bác, dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung; chủ động thích ứng yêu cầu cải cách tư pháp, tiên phong chuyển đổi số và thực hiện những nhiệm vụ mới. Danh hiệu Anh hùng Lao động là sự ghi nhận những đóng góp của nhiều thế hệ cán bộ kiểm sát, đồng thời khẳng định niềm tin của Đảng, Nhà nước và Nhân dân đối với đơn vị.

Trong giai đoạn mới, Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao Nguyễn Huy Tiến đề nghị Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh hướng tới trở thành hình mẫu của nền công tố và kiểm sát hiện đại, đi đầu trong đổi mới tư duy pháp lý, chuyển đổi số, bảo vệ lợi ích công, kiểm soát quyền lực tư pháp; xây dựng đội ngũ chuyên nghiệp, bản lĩnh, liêm chính, thượng tôn pháp luật và trách nhiệm với Nhân dân. Trọng tâm là xây dựng Đảng, xây dựng ngành trong sạch, vững mạnh; nâng cao chất lượng thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp, không để oan sai, bỏ lọt tội phạm; phát huy vai trò kiểm soát quyền lực tư pháp; đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo, xây dựng viện kiểm sát số; đồng thời đổi mới quản trị, phát huy hiệu quả mô hình tổ chức sau sáp nhập, bảo đảm bộ máy tinh gọn, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả.

Phát biểu tại lễ kỷ niệm, ông Lê Văn Đông, Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, điểm lại dấu mốc ngày 2/8/1976, Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố chính thức được thành lập. Những năm đầu, dù bộ máy còn non trẻ, cơ sở vật chất thiếu thốn, đơn vị từng bước kiện toàn tổ chức, thực hiện nhiệm vụ bảo vệ pháp chế xã hội chủ nghĩa, phục vụ yêu cầu ổn định và phát triển Thành phố.

Qua từng giai đoạn, quy mô, tính chất công việc ngày càng lớn, phức tạp. Giai đoạn 1986 - 2001, hơn 123.000 vụ án hình sự được giải quyết. Từ năm 2014 đến tháng 6/2025, khối lượng án thụ lý, giải quyết của Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố luôn đứng đầu toàn ngành; đơn vị phối hợp xử lý nhiều vụ án lớn về tham nhũng, kinh tế, chức vụ, an ninh quốc gia và các vụ án nghiêm trọng, phức tạp được dư luận quan tâm.

Từ tháng 7/2025, Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố bước vào giai đoạn mới khi hợp nhất Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Bình Dương, Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu và triển khai mô hình Viện Kiểm sát nhân dân khu vực. Việc sắp xếp được thực hiện đồng thời với duy trì hoạt động chuyên môn, bảo đảm công việc thông suốt, từng bước ổn định tổ chức và phát huy năng lực đội ngũ.

Dấu ấn nổi bật trong giai đoạn mới là việc tiên phong triển khai thí điểm tố tụng công ích theo Nghị quyết số 205 của Quốc hội. Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố đã tiếp nhận, xử lý 312 vụ việc; góp phần cấp gần 150 giấy khai sinh, 160 căn cước công dân; kiến nghị thu hồi gần chục tỷ đồng cho ngân sách Nhà nước, ngăn chặn thất thoát gần 74.000 m2 nhà, đất công; xử lý 24 vụ việc liên quan ô nhiễm môi trường, không khí. Đặc biệt, đây là đơn vị đầu tiên trong toàn ngành tiến hành khởi kiện dân sự công ích đối với pháp nhân nhằm thu hồi gần 2.800 m2 đất công bị chiếm dụng trái phép.

Đại diện các thế hệ cán bộ hưu trí, bà Võ Thị Kim Hồng, nguyên Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh, cho rằng, nửa thế kỷ phát triển của đơn vị được tạo dựng bằng tâm huyết, trí tuệ, bản lĩnh và những đóng góp thầm lặng của nhiều thế hệ cán bộ. Bà đánh giá việc đơn vị được chọn thí điểm thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 về khởi kiện vụ án dân sự bảo vệ người yếu thế và lợi ích công cộng là minh chứng cho tinh thần chủ động, sáng tạo, đổi mới; đồng thời kỳ vọng thế hệ kế cận tiếp tục xây dựng đội ngũ “vững về chính trị, giỏi về nghiệp vụ, tinh thông pháp luật, công tâm và bản lĩnh”.

Dịp này, Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đón nhận danh hiệu Anh hùng Lao động. Trong hành trình 50 năm, đơn vị cũng đã được Đảng, Nhà nước trao tặng Huân chương Độc lập hạng Nhì, hạng Ba; 6 Huân chương Lao động các hạng cùng nhiều cờ thi đua, bằng khen và phần thưởng cao quý khác.