Sự kiện diễn ra trong bối cảnh toàn Đảng, toàn dân đang triển khai các chủ trương lớn sau thành công của Đại hội XIV của Đảng, hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam trở thành quốc gia phát triển có thu nhập cao vào năm 2045, đồng thời đẩy mạnh thực hiện cuộc cách mạng về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Phát biểu tại buổi làm việc, GS.TS Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho biết, thực tiễn phát triển nhanh chóng của đất nước và thế giới đang đặt ra nhiều vấn đề mới cả về lý luận và thực tiễn cần được nghiên cứu, luận giải và dự báo.
GS.TS Lê Văn Lợi phát biểu tại chương trình làm việc.
Theo GS.TS Lê Văn Lợi, những biến đổi sâu sắc của môi trường quốc tế, sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo, kinh tế số, xã hội số cùng yêu cầu mới về phát triển con người, văn hóa, quản trị quốc gia hiện đại, xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đang đòi hỏi khoa học xã hội và nhân văn phải có những đóng góp sâu sắc, kịp thời và thiết thực hơn.
Trong bối cảnh đó, việc tăng cường phối hợp giữa các cơ quan nghiên cứu của Đảng và Nhà nước có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Hội đồng Lý luận Trung ương là cơ quan tham mưu chiến lược của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về công tác lý luận chính trị, trong khi Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam là trung tâm quốc gia hàng đầu về nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn.
“Mặc dù có chức năng, nhiệm vụ khác nhau, song hai cơ quan cùng chung mục tiêu là phát triển nền lý luận của Đảng, cung cấp luận cứ khoa học cho việc hoạch định đường lối, chủ trương, chính sách phát triển đất nước”, GS.TS Lê Văn Lợi nhấn mạnh.
Theo Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, trong nhiều năm qua, quan hệ hợp tác giữa hai cơ quan không ngừng được củng cố và phát triển, đặc biệt thông qua các hoạt động nghiên cứu, tổng kết thực tiễn và tham gia tư vấn chính sách. Những kết quả đạt được là nền tảng quan trọng để hai bên ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác, đưa mối quan hệ phối hợp đi vào chiều sâu, thực chất và hiệu quả hơn.
Biên bản ghi nhớ hợp tác sẽ tạo cơ sở để hai bên tăng cường nghiên cứu các vấn đề lý luận và thực tiễn lớn của đất nước; đẩy mạnh tổng kết thực tiễn, nghiên cứu dự báo chiến lược; tham gia xây dựng các đề án, chương trình nghiên cứu trọng điểm; phối hợp tổ chức hội thảo khoa học quốc gia và quốc tế; đồng thời chia sẻ nguồn lực khoa học, dữ liệu nghiên cứu và đội ngũ chuyên gia.
GS.TS Lê Văn Lợi khẳng định, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam sẽ phát huy tối đa tiềm năng của đội ngũ các nhà khoa học, hệ thống viện nghiên cứu chuyên ngành và mạng lưới hợp tác quốc tế để cùng Hội đồng Lý luận Trung ương triển khai hiệu quả các nội dung hợp tác đã được thống nhất.
GS.TS Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị khóa XIII, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương phát biểu tại buổi làm việc.
Phát biểu chỉ đạo tại buổi làm việc, GS.TS Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị khóa XIII, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương nhấn mạnh, buổi làm việc diễn ra trong thời điểm có ý nghĩa đặc biệt khi đất nước đang tổng kết 40 năm thực hiện công cuộc đổi mới và hướng tới tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam.
Theo GS.TS Nguyễn Xuân Thắng, đây là giai đoạn đòi hỏi công tác nghiên cứu lý luận và tổng kết thực tiễn phải có những đóng góp sâu sắc hơn, thiết thực hơn, góp phần xây dựng tầm nhìn quốc gia và các quyết sách chiến lược cho sự phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
Đánh giá cao vai trò của Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, GS.TS Nguyễn Xuân Thắng cho rằng đây là lực lượng nòng cốt trong nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn của cả nước, cần tiếp tục phát huy mạnh mẽ trí tuệ của đội ngũ các nhà khoa học để góp phần làm rõ mô hình phát triển Việt Nam trong giai đoạn mới.
Bên cạnh đó, Viện Hàn lâm cần tập trung nghiên cứu, nhận diện và phát huy các giá trị Việt Nam, giá trị Á Đông trong bối cảnh hội nhập quốc tế; nghiên cứu các trụ cột phát triển bền vững không chỉ trên phương diện kinh tế mà còn ở các lĩnh vực văn hóa, môi trường, an ninh và quản trị quốc gia.
GS.TS Nguyễn Xuân Thắng cũng đề nghị Viện Hàn lâm tiếp tục nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn lớn đang đặt ra, trong đó có yêu cầu xây dựng hình mẫu “con người mới xã hội chủ nghĩa” trong kỷ nguyên số, đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững của đất nước.
Quang cảnh lễ ký kết.
Cùng với nhiệm vụ nghiên cứu, Viện Hàn lâm cần tăng cường hơn nữa vai trò bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; chủ động đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch bằng những luận cứ khoa học sắc bén, có sức thuyết phục cao.
Về cơ chế phối hợp giữa hai cơ quan trong thời gian tới, GS.TS Nguyễn Xuân Thắng nhấn mạnh yêu cầu đổi mới phương thức hợp tác theo hướng “đặt hàng” nghiên cứu cụ thể, lựa chọn đúng chuyên gia, đúng nhóm nghiên cứu để tạo ra những sản phẩm có chất lượng cao, giá trị lý luận và thực tiễn rõ nét. Đồng thời, cần xây dựng môi trường học thuật giàu sức sáng tạo, khơi dậy niềm đam mê nghiên cứu, tạo động lực cho đội ngũ nhà khoa học, đặc biệt là các nhà khoa học trẻ, tiếp tục cống hiến cho sự nghiệp nghiên cứu lý luận và khoa học xã hội của đất nước.
Đánh giá cao ý nghĩa của Biên bản ghi nhớ hợp tác, GS.TS Nguyễn Xuân Thắng cho rằng đây là sự “tái khởi động” quan trọng trong quan hệ phối hợp giữa Hội đồng Lý luận Trung ương và Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam. Trên cơ sở đó, hai bên cần sớm xây dựng kế hoạch hợp tác cụ thể với mục tiêu, nguồn lực, thời gian và sản phẩm rõ ràng; hướng tới hình thành những công trình lý luận chung có giá trị cao, đóng góp thiết thực cho sự nghiệp phát triển đất nước.
Tại buổi làm việc, Hội đồng Lý luận Trung ương và Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đã chính thức ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác. Đây sẽ là cơ sở quan trọng để hai cơ quan tiếp tục tăng cường phối hợp trong nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn, tư vấn chính sách, tổ chức hội thảo khoa học, trao đổi chuyên gia, chia sẻ dữ liệu và công bố các kết quả nghiên cứu có giá trị.
Thông qua sự hợp tác này, hai bên kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao chất lượng tham mưu, cung cấp các luận cứ khoa học phục vụ việc hoạch định đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.