Người tiêu dùng đặt mua hàng hoá được đăng trên nền tảng thương mại điện tử Trung Quốc Temu, tại Kuwait. Ảnh minh họa: THX/TTXVN
Chỉ một tháng sau khi chính sách có hiệu lực, lượng hàng bán ra trên các sàn thương mại điện tử Trung Quốc như Temu, AliExpress và DHGate giảm mạnh, trong khi giá trị trung bình mỗi đơn hàng lại tăng đáng kể.
Theo báo Le Figaro, nghiên cứu của ứng dụng mua sắm Joko dựa trên dữ liệu của 1,5 triệu người tiêu dùng Pháp từ tháng 1-7/2026 cho thấy lượng sản phẩm được mua trên Temu, Shein, AliExpress và DHGate đồng loạt giảm trong tháng 7, tháng đầu tiên EU áp dụng mức thuế mới.
Từ ngày 1/7, EU thu 3 euro (3,51 USD) đối với mỗi nhóm mặt hàng trong các kiện hàng trị giá dưới 150 euro nhập vào thị trường chung. Chính sách này tác động trực tiếp tới mô hình kinh doanh của các sàn thương mại điện tử châu Á, vốn dựa nhiều vào việc gửi các kiện hàng nhỏ trực tiếp từ Trung Quốc tới người mua. Theo số liệu năm 2024 của Ủy ban châu Âu, 91% số kiện hàng nhỏ nhập vào EU đến từ Trung Quốc.
Trước đó, Pháp đã áp dụng một loại thuế riêng từ ngày 1/3, ban đầu ở mức 2 euro cho mỗi nhóm mặt hàng và sau đó được Quốc hội nâng lên 5 euro. Tuy nhiên, chính sách này được đình chỉ từ ngày 1/7 khi cơ chế chung của EU có hiệu lực.
Số liệu của Joko cho thấy thuế riêng của Pháp chưa tạo ra sự thay đổi rõ rệt. Trong giai đoạn từ tháng 3-6, doanh số của Shein và DHGate vẫn tăng, trong khi Temu và AliExpress giảm nhưng chưa thể xác định mối liên hệ trực tiếp với thuế.
Bức tranh thay đổi rõ rệt trong tháng 7 khi lượng hàng bán ra của cả bốn nền tảng cùng giảm. Temu chịu tác động mạnh nhất với số sản phẩm bán ra giảm tới 50% so với tháng 6. DHGate giảm 43%, AliExpress giảm 37%, trong khi Shein giảm 15%.
Xét theo giá trị, doanh số DHGate giảm 41%, Temu giảm 38%, AliExpress giảm 27% và Shein giảm 22%. Shein vì vậy chống chịu tốt hơn các đối thủ về lượng hàng bán ra. Một trong những nguyên nhân có thể nằm ở việc doanh nghiệp này đã chuẩn bị trước cho những thay đổi chính sách tại châu Âu. Tháng 12/2025, Shein mở một kho hàng quy mô lớn gần Wroclaw, Ba Lan, dự kiến trở thành trung tâm logistics chính của tập đoàn tại châu Âu.
Việc dự trữ hàng ngay trong EU giúp Shein giảm số kiện hàng phải gửi trực tiếp từ Trung Quốc và nhờ đó hạn chế mức độ chịu tác động của thuế đánh vào các kiện hàng nhỏ nhập khẩu.
Không chỉ lượng hàng bán ra giảm, chính sách mới dường như còn khiến người tiêu dùng phải chi nhiều tiền hơn cho mỗi lần mua sắm. Joko ghi nhận giá trị giỏ hàng trung bình tăng dần tại hầu hết các nền tảng từ đầu năm, nhưng xu hướng này tăng tốc rõ rệt trong tháng 7. Chỉ trong một tháng, giá trị giỏ hàng trung bình trên Temu tăng 30%, còn AliExpress tăng 27%.
AliExpress xác nhận giá bán hiện đã tính đến thuế mới. Tuy nhiên, doanh nghiệp cho biết, vẫn tự gánh một phần chi phí thông qua việc dự trữ hàng tại châu Âu và tối ưu hóa chuỗi cung ứng nhằm hạn chế tác động tới khách hàng. Nền tảng này đồng thời cho rằng khoản thu cố định 3 euro làm tăng chi phí mua sắm của người tiêu dùng Pháp, đặc biệt có thể tạo thêm gánh nặng đối với các hộ gia đình thu nhập thấp.
Với Temu, giá trị giỏ hàng tăng còn có thể liên quan đến chính sách giá trị đơn hàng tối thiểu. Đối với sản phẩm gửi trực tiếp từ Trung Quốc, nền tảng yêu cầu đơn hàng ít nhất 20 euro, hoặc 10 euro với lần mua đầu tiên. Quy định này đã có từ trước khi thuế mới của EU được áp dụng và không áp dụng đối với hàng do người bán tại EU cung cấp.
Những số liệu đầu tiên cho thấy, chính sách thuế của EU đang gây sức ép đáng kể lên mô hình bán hàng giá rẻ thông qua các kiện hàng nhỏ từ Trung Quốc. Tuy nhiên, cách Shein thích ứng cũng cho thấy các sàn thương mại điện tử có thể chuyển hướng bằng cách đưa nhiều hàng hóa vào kho tại châu Âu, sử dụng các nhà bán hàng địa phương và điều chỉnh chuỗi cung ứng.
Sức ép đối với các nền tảng này có thể tiếp tục gia tăng. Từ ngày 1/11/2026, EU dự kiến áp dụng thêm phí xử lý hải quan 2 euro cho mỗi nhóm mặt hàng. Điều này đồng nghĩa chi phí đưa các kiện hàng nhỏ từ bên ngoài vào thị trường EU sẽ tiếp tục tăng.
Tác động lâu dài của chính sách vẫn cần thêm thời gian để đánh giá. Tuy nhiên, mức giảm tới 50% về lượng hàng bán ra của Temu ngay trong tháng đầu tiên cho thấy thời kỳ các sàn thương mại điện tử Trung Quốc dựa chủ yếu vào việc gửi hàng giá rẻ trực tiếp tới người tiêu dùng châu Âu đang đứng trước sức ép phải thay đổi.