Trụ sở Tổ chức Y tế Thế giới tại Geneva, Thụy Sĩ. Ảnh: THX/TTXVN
Phát biểu tại cuộc họp thường niên của Ban chấp hành WHO, ông Tedros thừa nhận năm 2025 là “một trong những năm khó khăn nhất trong lịch sử tổ chức”, trong bối cảnh nhiều nhà tài trợ thắt chặt chi tiêu và nguồn lực tài chính sụt giảm nghiêm trọng.
Washington, vốn là nhà tài trợ lớn nhất cho cơ quan y tế của Liên hợp quốc (LHQ) này, đã cắt giảm mạnh viện trợ nước ngoài dưới thời Tổng thống Donald Trump. Ngay trong ngày đầu trở lại Nhà Trắng vào tháng 1/2025, ông Trump đã gửi thông báo rút Mỹ khỏi WHO. Theo ông Tedros, việc thiếu hụt ngân sách buộc WHO phải thu hẹp quy mô nhân sự, với hơn 1.000 nhân viên đã rời tổ chức. Tuy nhiên, ông cho rằng cú sốc này đã được dự báo trước, khi WHO từ lâu tìm cách giảm phụ thuộc vào một số ít nhà tài trợ lớn.
“Chúng tôi về cơ bản đã hoàn tất quá trình ưu tiên và điều chỉnh lại hoạt động. WHO đã đạt được trạng thái ổn định và đang tiến về phía trước”, ông nhấn mạnh đồng thời cho biết ông coi cuộc khủng hoảng tài chính vừa qua là cơ hội để xây dựng một tổ chức “tinh gọn hơn, tập trung hơn vào sứ mệnh cốt lõi”. Ông cũng kêu gọi các quốc gia thành viên từng bước tăng mức đóng góp thường niên nhằm giảm phụ thuộc vào các khoản tài trợ tự nguyện. Mục tiêu là phí thành viên sẽ chiếm 50% ngân sách WHO, qua đó bảo đảm “sự ổn định, bền vững và tính độc lập lâu dài”.
Cuộc họp Ban chấp hành WHO, kéo dài đến hết ngày 8/2, cũng sẽ thảo luận về thông báo rút khỏi tổ chức của Mỹ và Argentina. Khi gia nhập WHO năm 1948, Mỹ là quốc gia duy nhất bảo lưu quyền rút lui với điều kiện báo trước một năm và hoàn tất đầy đủ nghĩa vụ tài chính. Tuy nhiên, đến nay Washington vẫn chưa thanh toán các khoản đóng góp cho năm 2024 và 2025, với tổng số tiền còn nợ khoảng 260 triệu USD.