Quán cà phê trong Trung tâm Hội nghị quốc gia Queen Sirikit đông khách sáng 29/3. Ảnh: Đỗ Sinh - P/v TTXVN tại Thái Lan
Sữa đặc được rót vào ly, tiếp đến là ba muỗng đường đầy, rồi trà vừa lọc. Thành phẩm là một ly trà sữa Thái màu cam đậm, béo ngậy được rót vào túi nhựa đầy đá. Dì Nid (68 tuổi) xin được gọi bằng biệt danh và nói: “Tôi muốn chiều khách của mình”.
Tuy nhiên, chính phủ Thái Lan đang nỗ lực giảm lượng đường trong các loại đồ uống phổ biến nhất đất nước này. Trong tháng 2, chín chuỗi cà phê lớn của Thái lan đã cam kết giảm một nửa lượng đường được coi là "độ ngọt bình thường" trong một số loại đồ uống của họ.
Theo chiến dịch mới, đối với một số loại đồ uống, độ ngọt 100% sẽ có lượng đường bằng một nửa so với trước đây. Ông Ann Thumthong (55 tuổi), một tài xế taxi ở Bangkok, hoan nghênh biện pháp này. Ông thú thực rằng rất khó để tránh đồ ngọt khi mua đồ ăn và thức uống.
Tờ Guardian (Anh) ngày 22/2 cho biết, diễn biến này nằm trong chiến dịch mới của Thái Lan nhằm điều chỉnh lại vị giác của người dân và cải thiện sức khỏe cộng đồng.
Người Thái tiêu thụ trung bình 21 thìa cà phê đường mỗi ngày - nhiều hơn nhiều so với giới hạn khuyến nghị hàng ngày của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) là 6 thìa cà phê. Đồ uống có đường là thủ phạm chính, với việc Thái Lan từ lâu đã là một trong những quốc gia tiêu thụ nhiều calo từ đồ uống có đường nhất ở châu Á.
Đồ uống có đường được coi là tác nhân chủ chốt, khi Thái Lan nhiều năm liền nằm trong nhóm quốc gia châu Á có mức tiêu thụ calo từ nước ngọt cao nhất.
Nhằm kiểm soát tình trạng này, chính phủ Thái Lan đã áp dụng nhiều giải pháp, đáng chú ý là thuế tiêu thụ đường được triển khai theo từng giai đoạn kể từ năm 2017 và hoàn tất vào năm ngoái. Chính sách này nhắm vào các loại đồ uống có đường đóng gói sẵn.
Giáo sư dự bị Pojjana Hunchangsith tại Đại học Mahidol đánh giá mức thuế này đã phát huy hiệu quả. Bà nhận xét: “Một trong những tác động lớn nhất là việc điều chỉnh lại công thức sản phẩm, nhiều nhà sản xuất đã giảm hàm lượng đường để tránh mức thuế cao hơn”.
Tuy nhiên, loại thuế này không ảnh hưởng đến người bán hàng rong hay quán cà phê nhỏ, nơi thực đơn có vô số lựa chọn đồ ngọt hấp dẫn, từ trà sữa trân châu và cacao đá, đến trà chanh và siro trái mây. “Chúng là những nguồn cung cấp đường rất quan trọng ở Thái Lan”, bà Pojjana nói.
Bà Thumthong cho biết mọi người hoàn toàn có thể “huấn luyện lại” khẩu vị ngọt của bản thân để cơ thể cần ít đường hơn. Bà chia sẻ: “Trước đây, cứ ăn xong là tôi tìm đến món tráng miệng ngay lập tức. Nhưng giờ thì tôi chọn trái cây thay thế”.
Giáo sư dự bị Phumsith Mahasuweerachai tại Đại học Khon Kaen, cho biết hoàn toàn có thể khuyến khích khách hàng đưa ra lựa chọn tốt hơn ngay cả với những điều chỉnh đơn giản. Ông đã thực hiện một nghiên cứu và phát hiện ra rằng chỉ cần cho khách hàng tùy chọn độ ngọt của đồ uống đã khiến họ chọn những loại ít đường hơn. Ông nói thêm rằng việc cung cấp thông tin về lượng calo không làm thay đổi đáng kể lựa chọn của họ.
Quay trở lại với cửa hàng của dì Nid, khách hàng Phakamas (39 tuổi) vừa mua một cốc cacao đá trong giờ nghỉ trưa và nói: “Tôi nghĩ ăn uống có chút đường cũng chẳng sao. Tôi đâu có dùng nhiều, mỗi tuần chỉ một hoặc hai ly”.
Còn dì Nid, người đã bán trà và cà phê ở khu phố cổ Bangkok suốt 30 năm qua, không thể hình dung việc phải thay đổi công thức của mình. Dì Nid nói: “Không, không, không. Những thức uống này được ưa chuộng chính vì hương vị đậm và mạnh. Không có đường, cà phê và trà sẽ nhạt nhẽo và đắng chát”.