Đối ngoại Đảng - tạo dựng nền tảng chính trị cho quan hệ với các nước

Theo Thứ trưởng, trong nền ngoại giao toàn diện, hiện đại, đối ngoại đảng giữ vị trí như thế nào?

Quan hệ giữa các quốc gia có thể bắt đầu từ lợi ích, nhưng để đi vào chiều sâu và bền vững thì cần một nền tảng chính trị. Tạo dựng nền tảng ấy chính là một lợi thế đặc thù của đối ngoại đảng. Đó cũng chính là phần việc mà đối ngoại đảng nước ta đã đảm nhiệm suốt quá trình đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước và trong xây dựng, bảo vệ Tổ quốc.

Trong nền ngoại giao toàn diện của Việt Nam, đối ngoại đảng cùng với ngoại giao nhà nước và đối ngoại nhân dân là ba trụ cột gắn bó chặt chẽ, bổ sung cho nhau. Trong đó, đối ngoại đảng đóng vai trò nòng cốt trong định hướng chiến lược chủ trương, đường lối đối ngoại; phát triển quan hệ tốt đẹp với các chính đảng góp phần xây dựng, củng cố nền tảng chính trị, tạo thuận lợi cho quan hệ của Việt Nam với các nước và các đối tác.

Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đặt ra yêu cầu phát huy mạnh mẽ hơn nữa sức mạnh tổng hợp của đối ngoại Việt Nam. Theo đó, đối ngoại đảng cần chủ động hơn trong chuyển hóa quan hệ chính trị tốt đẹp thành những kết quả hợp tác thiết thực; tiếp tục là kênh quan trọng để Đảng ta trao đổi lý luận, chia sẻ kinh nghiệm về xây dựng Đảng, quản trị quốc gia, đào tạo cán bộ, qua đó tiếp thu chọn lọc tri thức và kinh nghiệm quốc tế, phục vụ việc hoàn thiện đường lối, nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền và sức chiến đấu của Đảng.

Xin Thứ trưởng điểm lại những kết quả nổi bật của công tác đối ngoại đảng thời gian qua?

Trong bối cảnh thế giới và khu vực biến động nhanh chóng, phức tạp, công tác đối ngoại đảng thời gian qua tiếp tục được triển khai chủ động, đồng bộ, đóng góp thiết thực vào thành tựu đối ngoại chung của đất nước.

Quan hệ giữa Đảng ta với các chính đảng tại các nước láng giềng, các nước xã hội chủ nghĩa và bạn bè truyền thống tiếp tục được củng cố, góp phần tăng cường tin cậy và định hướng quan hệ song phương phát triển ổn định, lâu dài. Các cơ chế cấp cao với Lào, Campuchia, Trung Quốc và cơ chế ba Đảng Việt Nam - Lào - Campuchia tiếp tục phát huy vai trò định hướng, với những nhận thức chung được các cơ chế cấp Thủ tướng và cấp bộ trưởng cụ thể hóa ngay sau đó.

Mạng lưới quan hệ của Đảng ta cũng ngày càng được mở rộng, từ các đảng cộng sản, công nhân và lực lượng truyền thống sang các đảng cầm quyền, đảng tham chính và chính đảng có ảnh hưởng, tăng cường sự hiểu biết, tạo nền tảng chính trị rộng rãi hơn cho quan hệ giữa Việt Nam với các nước. Một bước phát triển mới đáng chú ý thời gian qua là việc thiết lập cơ chế Đối thoại Chiến lược với Đảng Hành động Nhân dân Singapore.

Trên kênh đa phương, Đảng ta tham gia chủ động tại các diễn đàn chính đảng khu vực và quốc tế. Đặc biệt, theo sáng kiến của Việt Nam, Tọa đàm các chính đảng Đông Nam Á lần đầu được tổ chức tại Hà Nội tháng 6/2026. Ngoài ra, hợp tác giữa các cấp ủy có chung đường biên giới với các nước láng giềng cũng tiếp tục được duy trì.

Nội dung đối ngoại đảng ngày càng thiết thực, đi sâu vào xây dựng tổ chức, công tác cán bộ, quản trị quốc gia, khoa học-công nghệ và chuyển đổi số; vừa giới thiệu kinh nghiệm của Việt Nam, vừa bổ sung tri thức quốc tế cho quá trình hoàn thiện đường lối của Đảng.

Công tác nghiên cứu, tham mưu trên kênh Đảng tiếp tục được nâng cao về chất lượng, góp phần làm sâu sắc nhận thức về xu hướng chính sách của các nước. Một kết quả nổi bật là Bộ Ngoại giao đã hoàn thành tổng kết việc thực hiện Chỉ thị số 32-CT/TW và tham mưu trình Bộ Chính trị ban hành Kết luận số 49-KL/TW, tạo cơ sở chính trị mới cho giai đoạn tới.

Bộ Ngoại giao đã hợp nhất với Ban Đối ngoại Trung ương. Xin Đồng chí cho biết ý nghĩa của chủ trương này và Bộ đã tổ chức triển khai công tác đối ngoại đảng như thế nào sau sáp nhập?

Việc hợp nhất Ban Đối ngoại Trung ương và Bộ Ngoại giao là chủ trương lớn của Đảng trong cuộc cách mạng sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị theo hướng tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả. Nhờ đó, công tác đối ngoại với từng quốc gia, khu vực được xem xét tổng thể, phát huy thế mạnh của từng trụ cột, gắn kết chặt chẽ hơn giữa nghiên cứu, tham mưu và tổ chức thực hiện.

Ngay sau hợp nhất, Bộ Ngoại giao đã khẩn trương kiện toàn tổ chức, bảo đảm chuyển giao thông suốt, không để gián đoạn công việc. Năng lực và kinh nghiệm của cán bộ Ban Đối ngoại Trung ương được kế thừa trong môi trường công tác mới. Trong quá trình đó, một yêu cầu được đặt ra xuyên suốt là không hành chính hóa công tác đối ngoại đảng. Thống nhất đầu mối tham mưu là để nâng cao chất lượng, hiệu quả, đồng thời giữ vững tính đảng và những đặc thù riêng có của kênh Đảng.

Thực tiễn cho thấy, việc hợp nhất hai cơ quan làm đối ngoại đã tạo điều kiện thuận lợi để thúc đẩy nhanh chóng nhiều sáng kiến trên kênh đảng, mà Đối thoại chiến lược với Đảng Hành động Nhân dân Singapore và Tọa đàm các chính đảng ở Đông Nam Á là những ví dụ rất sinh động.

Vậy đâu là những giá trị riêng có mà kênh đối ngoại đảng mang lại, thưa Thứ trưởng?

Giá trị riêng có của đối ngoại đảng bắt nguồn từ vai trò của các chính đảng trong đời sống chính trị mỗi quốc gia. Các đảng cầm quyền, đảng tham chính và những chính đảng có ảnh hưởng trực tiếp tham gia định hình đường lối phát triển, các ưu tiên chiến lược và chính sách đối ngoại. Vì vậy, quan hệ giữa các chính đảng không chỉ có ý nghĩa chính trị, mà còn tạo dựng sự hiểu biết, tăng cường tin cậy và định hướng lâu dài cho quan hệ giữa các quốc gia.

Tin cậy chính trị ở đây không phải là quan hệ hữu nghị thông thường, mà là sự tin tưởng rằng đối tác giữ được tính nhất quán trong định hướng cơ bản, kể cả khi hoàn cảnh hay nhân sự thay đổi. Khi có được sự tin tưởng đó, mỗi vấn đề cụ thể không phải bắt đầu lại từ đầu; chính sách của đối tác trở nên dễ dự báo hơn; và những nội dung còn khác biệt có chỗ để trao đổi sớm, trước khi trở thành vướng mắc. Đó là những điều kiện mà các kênh đối ngoại khác khó tạo lập, và cũng là cơ sở để quan hệ chính trị tốt đẹp chuyển hóa thành hợp tác thực chất.

Ở Việt Nam, Đảng Cộng sản Việt Nam là Đảng cầm quyền, lãnh đạo Nhà nước và xã hội. Đó là cơ sở để đối ngoại đảng phát huy vai trò đặc thù trong quan hệ của nước ta với các đối tác. Thông qua quan hệ với các chính đảng trên thế giới, đối ngoại đảng tạo điều kiện trao đổi sâu về những vấn đề chiến lược, lâu dài, kể cả những nội dung cần thống nhất cao về nhận thức và quyết tâm chính trị; từ đó giúp tháo gỡ vướng mắc, thu hẹp khác biệt.

Đối ngoại đảng còn mở ra không gian trao đổi có chiều sâu về lý luận, đường lối và kinh nghiệm cầm quyền. Đây là một nét riêng của kênh Đảng, giúp tham khảo những cách tiếp cận phù hợp, đồng thời chia sẻ thành tựu và bài học của Đảng ta trong công cuộc đổi mới.

Thời gian tới, đặc biệt trong triển khai đường lối đối ngoại của Đại hội XIV, công tác đối ngoại đảng sẽ tập trung vào những trọng tâm nào?

Bám sát Nghị quyết Đại hội XIV, Nghị quyết 06 và Kết luận 49 của Bộ Chính trị, công tác đối ngoại đảng thời gian tới cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ cả về tư duy, nội dung và phương thức triển khai, hướng tới những kết quả thực chất, đóng góp trực tiếp hơn cho các mục tiêu xây dựng và phát triển đất nước.

Trước hết, tiếp tục củng cố, làm sâu sắc quan hệ với các chính đảng tại các nước láng giềng, các nước xã hội chủ nghĩa và bạn bè truyền thống; mở rộng có trọng tâm, trọng điểm quan hệ với các đảng cầm quyền, đảng tham chính; phát huy vai trò định hướng chính trị và tạo nền tảng vững chắc cho quan hệ giữa Việt Nam với các nước.

Thứ hai, đổi mới nội dung hợp tác trên kênh Đảng, gắn chặt hơn với các mục tiêu chiến lược của đất nước; bên cạnh trao đổi lý luận và kinh nghiệm quản trị quốc gia, phát huy vai trò của quan hệ chính trị trong thúc đẩy hợp tác về khoa học - công nghệ, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và đào tạo nhân lực.

Thứ ba, nâng cao vai trò của Đảng ta tại các diễn đàn đa phương chính đảng; tiếp tục phát huy sáng kiến Tọa đàm các chính đảng Đông Nam Á, đóng góp vào tiến trình xây dựng Cộng đồng ASEAN; chuẩn bị chu đáo cho việc đăng cai Hội nghị quốc tế các chính đảng châu Á (ICAPP) năm 2028.

Đặc biệt, cần tạo chuyển biến rõ nét trong tổ chức thực hiện, sớm chuyển các nhận thức chung và thỏa thuận thành kết quả thực chất; phát huy vai trò của các cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài trong kết nối Đảng ta với các chính đảng tại địa bàn.

Hội nghị Ngoại giao lần thứ 33 đang diễn ra là dịp để toàn ngành thống nhất cao hơn về nhận thức và hành động, đưa tư duy mới của Đại hội XIV, Nghị quyết 06 và Kết luận 49 vào thực tiễn. Đối với công tác đối ngoại đảng, tinh thần xuyên suốt là tham mưu chủ động hơn, tin cậy chính trị cao hơn, quan hệ sâu sắc hơn, nội dung thiết thực hơn và tổ chức thực hiện quyết liệt hơn; lấy kết quả và đóng góp cụ thể cho đất nước làm thước đo cao nhất.

Trân trọng cảm ơn Thứ trưởng!