Nhằm cụ thể hóa các mục tiêu bảo vệ môi trường và phát triển đô thị bền vững, thành phố Hà Nội đang khẩn trương hoàn thiện Đề án “Vùng phát thải thấp trong vành đai 1, thành phố Hà Nội”.
UBND TP Hà Nội đang xây dựng kế hoạch thí điểm vùng phát thải thấp (LEZ) trong khu vực vành đai 1, dự kiến triển khai từ ngày 1/7 đến hết 31/12/2026. Điểm đáng chú ý là thành phố sẽ lắp đặt hệ thống camera tự động nhận diện và phân loại phương tiện nhằm kiểm soát xe ra vào khu vực này.
TP Hà Nội dự kiến từ ngày 1/7/2026 thí điểm “vùng phát thải thấp” tại phường Hoàn Kiếm, có diện tích khoản 1,65 km2, bao quanh các tuyến phố: Hàng Đậu, Phùng Hưng, Tràng Thi, Hàng Khay, Tràng Tiền, Trần Quang Khải, Trần Nhật Duật trở vào trong khu vực phố cổ.
Lộ trình triển khai vùng phát thải thấp tại Hà Nội từ tháng 7/2026 đang tạo cú hích lớn cho thị trường xe máy điện. Trước áp lực giá xăng dầu và chính sách hạn chế xe xăng, người dân có xu hướng ngày càng chuyển dịch sang phương tiện xanh.
Từ ngày 1/7 tới, Hà Nội sẽ không áp dụng biện pháp cấm toàn bộ ô tô, xe máy sử dụng nhiên liệu hóa thạch trên toàn tuyến Vành đai 1 như một số đề xuất trước đó. Thay vào đó, thành phố lựa chọn cách tiếp cận thận trọng hơn: Triển khai thí điểm theo từng khu vực, kết hợp kiểm soát khí thải theo lộ trình và phạm vi phù hợp. Đây được xem là bước linh hoạt trong chính sách, từ định hướng hành chính sang điều tiết theo năng lực hạ tầng và phù hợp với nhu cầu của xã hội.
Lực lượng chức năng của TP Hà Nội sẽ thông báo cụ thể cung đường, khung giờ cấm phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch (xăng, dầu) trong vùng phát thải thấp để tránh trường hợp người dân không nắm được thông tin.
Theo đề xuất, bắt đầu từ năm 2026, TP Hồ Chí Minh sẽ triển khai Vùng phát thải thấp tại khu vực trung tâm và tuyến đường Rừng Sác (Cần Giờ), nhằm giải quyết tình trạng ô nhiễm không khí. Lộ trình hạn chế các loại xe không đạt chuẩn sẽ được thực hiện theo nhiều giai đoạn và giám sát tự động bằng hệ thống camera.
Các thách thức về công nghệ, kinh tế và xã hội là những rào cản đối với quá trình chuyển đổi xanh tại các đô thị đang phát triển như Hà Nội, nơi xe máy và ô tô cá nhân vẫn chiếm đa số. Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đinh Quang Trường, Trung tâm đổi mới năng lượng, Đại học Warwick (Anh), nhận định như trên trong cuộc trao đổi mới đây với phóng viên TTXVN tại London, dựa trên kinh nghiệm giảm phát thải vùng đô thị của Anh.
Là một trong số 17 đô thị lớn nhất trên thế giới, cùng với tốc độ tăng trưởng nhanh, vài năm trở lại đây, Hà Nội thường xuyên góp tên trong những thành phố ô nhiễm không khí nhất thế giới. Để cải thiện chất lượng môi trường không khí, HĐND TP Hà Nội đã thông qua Nghị quyết quy định thực hiện vùng phát thải thấp, có hiệu lực từ 1/1/2025, thí điểm tại quận Ba Đình và Hoàn Kiếm.
Sáng 21/1, Báo Tiền Phong tổ chức Tọa đàm Giải pháp triển khai vùng phát thải thấp tại Hà Nội, nhằm xây dựng diễn đàn để cơ quan quản lý, chuyên gia, chính quyền địa phương cùng nhau thảo luận các giải pháp triển khai vùng phát thải thấp tại Hà Nội một cách hiệu quả, khả thi.
Các khu vực phát thải thấp (LEZ), hiện được áp dụng tại 320 thành phố ở châu Âu, đang tăng lên nhanh chóng.