Hành động vì Cộng đồng: Chắp cánh cho những ước mơ xanh

Hành động vì Cộng đồng - Human Act Prize 2025 do Báo Nhân Dân chủ trì tổ chức nằm trong chính mạch nguồn nhân văn đó. Không chỉ là một giải thưởng, Human Act Prize là lời khẳng định rằng mọi hành động tử tế đều xứng đáng được trân trọng; dù bắt đầu từ một việc rất nhỏ cũng có thể tạo nên những thay đổi lớn lao và bền vững. Qua từng mùa giải, những câu chuyện được vinh danh đã góp phần thắp lên niềm tin xã hội, khơi dậy tinh thần trách nhiệm và truyền cảm hứng để lòng nhân ái tiếp tục được nhân lên, lan tỏa sâu rộng trong đời sống.

Viettel lan tỏa giá trị giáo dục số từ dự án Internet Trường học

Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội (Viettel) vừa được trao Giải thưởng của Năm tại Human Act Prize 2025 nhờ dự án Internet Trường học. Đây là hạng mục cao nhất của giải thưởng, vinh danh những sáng kiến có tác động xã hội tích cực, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững. Việc được vinh danh là sự ghi nhận gần hai thập kỷ nỗ lực của Viettel trong việc đưa kết nối số đến các cơ sở giáo dục, đặc biệt tại các vùng khó khăn.

Dự án được Viettel phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo triển khai từ năm 2008, trong bối cảnh tỷ lệ người dân Việt Nam tiếp cận Internet còn thấp, nhất là ở khu vực nông thôn, khi nhiều trường học chưa có điều kiện kết nối mạng, giáo viên và học sinh thiếu cơ hội tiếp cận học liệu số và phương pháp giảng dạy hiện đại. Viettel đã đầu tư hạ tầng Internet băng rộng và xây dựng hệ sinh thái giáo dục số toàn diện cho trường học, bao gồm kết nối cáp quang, hạ tầng công nghệ thông tin, bảo đảm an toàn thông tin và các nền tảng học tập trực tuyến như ViettelStudy, K12Online, EduPortal, SmartLMS.

Sau 17 năm triển khai, đến năm 2025, dự án đã kết nối gần 40.000 cơ sở giáo dục, tương đương 92% số trường học trên cả nước, giúp khoảng 25 triệu học sinh, sinh viên và giáo viên tiếp cận Internet; qua đó góp phần thu hẹp khoảng cách số trong giáo dục và nâng cao chất lượng dạy và học. Internet không chỉ hỗ trợ giáo viên đổi mới phương pháp giảng dạy mà còn giúp học sinh rèn luyện kỹ năng số, khả năng tự học và thích ứng với sự phát triển của khoa học - công nghệ. Trong bối cảnh dịch COVID-19, Internet tiếp tục khẳng định vai trò là cầu nối học tập quan trọng, giúp việc dạy và học được duy trì liên tục thông qua các nền tảng trực tuyến.

Theo Thượng tá Võ Thanh Hải, Trưởng ban Thương hiệu và Truyền thông Viettel, đơn vị không chỉ kết nối mạng mà còn kết nối những ước mơ tri thức với một tương lai rộng mở thông qua chương trình Internet Trường học. Dự án cũng được triển khai tại nhiều quốc gia nơi Viettel đầu tư hạ tầng viễn thông như Lào, Campuchia, Mozambique, Tanzania, Burundi và Peru, với mô hình phù hợp điều kiện giáo dục của từng nước.

Với tổng kinh phí gần 2.000 tỷ đồng, Internet Trường học vừa thể hiện trách nhiệm xã hội, vừa là một phần trong chiến lược phát triển bền vững của Viettel, hướng tới phát triển nguồn nhân lực số và thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia trong lĩnh vực giáo dục.

Có thể khẳng định, dự án Internet Trường học không chỉ là một sáng kiến công nghệ mà còn là minh chứng rõ nét cho cam kết lâu dài của Viettel đối với giáo dục và phát triển bền vững. Việc mang Internet đến hầu hết các cơ sở giáo dục đã tạo nền tảng quan trọng để đổi mới phương pháp dạy và học, nâng cao kỹ năng số cho thế hệ trẻ, đặc biệt ở vùng khó khăn. Giải thưởng Human Act Prize 2025 là sự ghi nhận xứng đáng cho những nỗ lực bền bỉ, đồng thời khẳng định vai trò tiên phong của Viettel trong hành trình thúc đẩy chuyển đổi số giáo dục tại Việt Nam và trên thế giới.

Trạng Nguyên Education: Chắp cánh tri thức, gieo yêu thương vùng khó

Hơn 10 năm bền bỉ với sứ mệnh “Cõng công nghệ về làng - gieo chữ khai trí”, Trạng Nguyên Education đã đưa tri thức và cơ hội học tập đến hàng triệu học sinh, đặc biệt ở vùng khó khăn, thông qua công nghệ và học liệu số hiện đại, thân thiện, đậm bản sắc Việt.

Xuất phát từ những chuyến đi thiện nguyện, chị Nguyễn Thị Thu Phương - Chủ tịch Hội đồng Thành viên, Nhà sáng lập - luôn day dứt khi chứng kiến trẻ em vùng cao, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số, chịu nhiều thiệt thòi. Với nhiều em, tiếng Việt không phải là tiếng mẹ đẻ, trong khi giáo trình ít đổi mới, chưa hấp dẫn.

Chính trăn trở ấy đã thôi thúc chị Phương xây dựng học liệu số sinh động, giúp việc học tiếng Việt trở nên gần gũi, thú vị để các em không chỉ học mà còn yêu thích tiếng Việt. Chị chia sẻ: “Ý tưởng Trạng Nguyên Education được ấp ủ từ năm 2010 và đến năm 2015 triển khai với dự án Trạng Nguyên Tiếng Việt - một sân chơi miễn phí trên Internet theo mô hình khoa bảng xưa. Dù lúc đó việc phát triển học liệu số được đánh giá là khó khả thi, đội ngũ khởi đầu bằng nguồn lực tự thân, nhưng nhờ đổi mới phương pháp, mô hình nhanh chóng được đón nhận và mở rộng”.

Sau thành công của Trạng Nguyên Tiếng Việt, đơn vị tiếp tục phát triển toán học thông qua hợp tác với Viện Nghiên cứu Cao cấp về Toán. Trạng Nguyên Toán và Sân chơi Toán học Việt Nam ra đời, trở thành những sáng kiến đột phá nhằm “trả lại niềm vui học toán”, rút ngắn chênh lệch năng lực giữa các vùng miền và phát hiện, bồi dưỡng năng khiếu toán học.

Theo chị Phương, Trạng Nguyên Education kiên định triết lý: đẹp về nhân cách, giỏi về kiến thức và thấm nhuần bản sắc dân tộc. Mô hình học tập “Học- Luyện -Thi- Chơi” biến học tập thành hành trình tương tác, trải nghiệm và vui học: học qua video, hoạt cảnh 3D, câu chuyện tương tác; luyện với bài tập tự động phân tầng; thi theo lộ trình trường- tỉnh - quốc gia; chơi thông qua trò chơi hóa toàn bộ hành trình với bảng xếp hạng, huy chương và nhân vật đồng hành. Mô hình “4 trong 1” giúp trẻ vừa “học để biết”, vừa “học để vui”, chuyển đổi tâm lý “ngại học, sợ thi” thành hào hứng, chủ động và đã được nhân rộng sang Trạng Nguyên Toán, Trạng Nguyên Toàn Tài, lịch sử, khoa học, ngoại ngữ, STEM…

Trạng Nguyên Education xây dựng các sân chơi học thuật miễn phí, không quảng cáo, không thương mại, phục vụ cộng đồng, góp phần xóa bỏ rào cản vùng miền và nâng cao năng lực học tập. Các sân chơi định kỳ vừa là nơi thi đua, vừa là không gian giao lưu học thuật. Hệ thống bảng xếp hạng theo lớp, trường, tỉnh khơi dậy tinh thần học tập, trong khi cộng đồng giáo viên chia sẻ phương pháp, học liệu và kinh nghiệm.

Một sáng kiến nổi bật khác là AI Scorecard, theo dõi hành vi học tập của từng học sinh, xây dựng lộ trình cá nhân hóa, gợi ý bài học, cấp độ luyện tập và trò chơi phù hợp. Mô hình vận hành theo chuẩn Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, đặc biệt hữu ích với học sinh vùng sâu, vùng xa và đồng bào dân tộc thiểu số. Chị Phương nhấn mạnh: “Công nghệ là con thuyền đưa tri thức và cảm hứng đến học sinh nhanh nhất, đồng thời lồng ghép văn hóa, lịch sử dân tộc qua mỗi bài học”.

Bên cạnh nền tảng trực tuyến, Trạng Nguyên Education tổ chức chương trình “Cõng chữ về làng”, mang công nghệ, học liệu, thiết bị và tập huấn tới các vùng khó khăn. Hàng chục chuyến đi mỗi năm tới Hà Giang, Sơn La, Lai Châu, Quảng Trị, Đắk Nông, Cà Mau… đã trao hơn 2.000 bộ thiết bị học tập, sách vở, tài khoản miễn phí và nhiều suất học bổng.

Sự đồng hành của Bộ Giáo dục và Đào tạo, Viện Nghiên cứu Cao cấp về Toán, Đại học Sư phạm Hà Nội, Viện Công nghệ Thông tin, Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam cùng các cố vấn là giáo sư đầu ngành, đặc biệt là Giáo sư Ngô Bảo Châu, khẳng định giá trị học thuật và nền tảng phát triển bền vững của chương trình. Sự kết hợp giữa công nghệ và trải nghiệm học tập trực tuyến với Viện Nghiên cứu Cao cấp về Toán đã tạo bước ngoặt cho giáo dục toán học Việt Nam.

Trạng Nguyên Education hướng tới trở thành hệ sinh thái giáo dục Việt Nam, vì người Việt, mang giá trị Việt và đủ tầm vươn ra thế giới, để mọi học sinh, dù ở thành thị hay miền núi, đủ đầy hay khó khăn, đều được học tập bình đẳng, sáng tạo, nhân văn, nuôi dưỡng niềm tự hào dân tộc và đưa tiếng Việt đến gần hơn với kiều bào ở nước ngoài.

Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Trưởng Ban Tổ chức Giải thưởng Hành động vì Cộng đồng Lê Quốc Minh chia sẻ: Để một sáng kiến được nuôi dưỡng lâu dài và giúp đỡ cộng đồng trên quy mô lớn, cần phải hội tụ rất nhiều yếu tố. Sáng kiến đó không chỉ xuất phát từ trái tim hay một câu chuyện mang sức mạnh nhân văn mà còn đòi hỏi một chiến lược đúng đắn, sự sáng tạo không ngừng, nguồn lực bền vững cùng tinh thần kiên trì, bền bỉ. Đây là những yếu tố không dễ dàng hội tụ và cũng chính là thách thức lớn nhất của những người dấn thân vì cộng đồng.

Hành động vì Cộng đồng - Human Act Prize 2025 do Báo Nhân Dân chủ trì tổ chức, từ khi ra đời đã trở thành một điểm tựa ý nghĩa để tôn vinh, lan tỏa và tiếp sức cho những cá nhân, tổ chức âm thầm nhưng kiên trì phụng sự cộng đồng. Các dự án về lĩnh vực giáo dục đã đóng góp quan trọng vào sự phát triển, tạo cơ hội cho các em học sinh, trẻ em  nhất là vùng sâu, vùng xa, có tác dụng bồi đắp kiến thức để các em “chắp cánh cho những ước mơ xanh”.