Hội thảo tập trung nhận diện những yêu cầu mới đối với nguồn nhân lực, nhân tài quản lý kinh tế trước tác động ngày càng sâu rộng của khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo; đồng thời, đề xuất các giải pháp về đào tạo, thu hút, sử dụng và trọng dụng nhân tài.
Phát biểu đề dẫn, PGS, TS Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam nhấn mạnh cho biết, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang làm thay đổi phương thức sản xuất, kinh doanh, quản trị, tổ chức lao động và cách thức ra quyết định.
Theo PGS.TS Trần Đình Thiên, sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, các nền tảng số và tự động hóa vừa mở ra cơ hội mới cho tăng trưởng, nâng cao năng suất, vừa đặt ra yêu cầu ngày càng cao đối với năng lực thích ứng, khả năng làm chủ công nghệ và chất lượng nguồn nhân lực.
Trong bối cảnh đó, phát triển con người, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao và nhân tài, trở thành yêu cầu có ý nghĩa chiến lược. Đối với lĩnh vực quản lý kinh tế, đội ngũ quản lý không chỉ cần kiến thức chuyên môn, kinh nghiệm thực tiễn mà còn phải có tư duy chiến lược, năng lực số, khả năng khai thác dữ liệu, đổi mới sáng tạo, dự báo và dẫn dắt tổ chức trong môi trường biến động nhanh.
Theo PGS.TS Trần Đình Thiên, thời gian qua, chất lượng nguồn nhân lực của Việt Nam nói chung và nguồn nhân lực quản lý kinh tế nói riêng đã có những chuyển biến tích cực. Quy mô và trình độ đào tạo của lực lượng lao động từng bước được nâng lên; đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và các nhà quản lý doanh nghiệp ngày càng có điều kiện tiếp cận phương thức quản trị hiện đại, công nghệ số và môi trường làm việc có mức độ hội nhập cao hơn.
Tuy nhiên, trước yêu cầu phát triển mới, nguồn nhân lực và nhân tài quản lý kinh tế vẫn còn những hạn chế. Chất lượng và cơ cấu nguồn nhân lực chưa thật sự đồng đều; vẫn tồn tại khoảng cách giữa năng lực hiện có với yêu cầu của kinh tế số và quản trị hiện đại, nhất là về năng lực số, khai thác dữ liệu, ngoại ngữ, tư duy chiến lược, đổi mới sáng tạo và khả năng làm việc trong môi trường quốc tế.
Bên cạnh đó, cơ chế phát hiện, thu hút, sử dụng, đánh giá và đãi ngộ nhân tài tuy đã có nhiều đổi mới nhưng chưa thực sự tạo được môi trường đủ hấp dẫn để người có năng lực phát huy tối đa khả năng và gắn bó lâu dài.
PGS.TS Trần Đình Thiên nhấn mạnh, vấn đề hiện nay không đơn thuần là tăng số lượng người được đào tạo mà quan trọng hơn là hình thành đúng cơ cấu, đúng nhóm năng lực, phát hiện và sử dụng đúng người, đồng thời tạo ra môi trường đủ sức nuôi dưỡng và phát huy nhân tài.
Hội thảo đã nhận được hơn 100 bài tham luận với nội dung và cách tiếp cận phong phú, từ những vấn đề chung về lý luận, chủ trương, chính sách đến thực trạng, yêu cầu về năng lực, đào tạo, sử dụng và trọng dụng nhân tài.
Các tham luận tập trung vào nhiều lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, bán dẫn, logistics, du lịch, dược, công nghiệp ô tô, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn; đồng thời đề cập phát triển nguồn nhân lực trong khu vực công, doanh nghiệp nhà nước và doanh nghiệp tư nhân.
Các chuyên gia tập trung trao đổi bốn nhóm vấn đề chính, gồm: Cơ sở lý luận, quan điểm và yêu cầu mới về phát triển nguồn nhân lực, nhân tài quản lý kinh tế; thực trạng, những khoảng cách năng lực và vấn đề đặt ra; tác động của chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và các xu hướng phát triển mới; các giải pháp về đào tạo, bồi dưỡng, thu hút, sử dụng, trọng dụng nhân tài.
Một trong những nội dung được đặt ra là cần làm rõ sự thay đổi trong cấu trúc năng lực của nhà quản lý kinh tế trước tác động của chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo. Trong đó, năng lực số, năng lực dữ liệu, tư duy chiến lược, khả năng dự báo, đổi mới sáng tạo, năng lực quản trị thay đổi và khả năng hội nhập ngày càng trở nên quan trọng.
Các chuyên gia đề xuất tập trung đổi mới giáo dục, đào tạo và bồi dưỡng; xây dựng khung năng lực phù hợp với từng nhóm vị trí; phát triển kỹ năng số, tư duy chiến lược và năng lực