Giảm giấy tờ từ khai thác dữ liệu dân cư
Theo UBND tỉnh Tây Ninh, với địa bàn rộng, dân cư phân bố không đồng đều, điều kiện tiếp cận công nghệ giữa các khu vực còn khác nhau, việc chuẩn hóa dữ liệu dân cư có ý nghĩa quan trọng đối với công tác quản lý và giải quyết thủ tục hành chính. Riêng tuyến biên giới giáp Campuchia có 19 xã với gần 123.000 hộ, 456.939 nhân khẩu, thường xuyên có biến động dân cư, đòi hỏi thông tin phải được cập nhật chính xác, kịp thời.
Với phương châm gần dân, sát địa bàn, lực lượng Công an cơ sở phối hợp chính quyền địa phương thường xuyên rà soát, đối chiếu, bổ sung thông tin còn thiếu hoặc sai lệch, hướng tới xây dựng dữ liệu dân cư “đúng, đủ, sạch, sống”, phục vụ kết nối, chia sẻ giữa các cơ quan nhà nước.
Đến nay, toàn tỉnh đã số hóa gần 3,97 triệu dữ liệu hộ tịch lịch sử, gồm thông tin khai sinh, kết hôn, khai tử và các dữ liệu liên quan. Trong lĩnh vực đất đai, kết quả đối soát với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư đạt hơn 2,41 triệu trường hợp, tương ứng 93,09%. Đối với thông tin người tham gia bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp, tỉnh đã xác thực hơn 2,6 triệu trường hợp, đạt 99,82%.
Ông Trần Văn Mãnh (61 tuổi, ngụ phường Ninh Thạnh) cho biết, việc sử dụng dữ liệu dân cư giúp người lớn tuổi thuận tiện hơn khi thực hiện thủ tục hành chính. Khi thông tin cá nhân, căn cước và cư trú đã được cập nhật, người dân không phải chuẩn bị nhiều giấy tờ như trước. Tuy nhiên, ông mong muốn các cơ quan tiếp tục bố trí cán bộ hướng dẫn trực tiếp những trường hợp chưa quen sử dụng dịch vụ công trực tuyến.
Cùng ghi nhận sự thuận tiện này, chị Nguyễn Thị Phượng (42 tuổi, ngụ xã Thạnh Đức) chia sẻ: “Bây giờ, khi làm thủ tục, mọi thông tin cá nhân đã có sẵn trên hệ thống nên không phải mang theo nhiều giấy tờ hay kê khai lại từ đầu. Tôi thấy mô hình này rất hay, rất tiện ích, người dân đi làm giấy tờ tiện lắm”.
Để người dân tiếp cận và sử dụng hiệu quả các tiện ích số, Công an xã Thạnh Đức phối hợp các lực lượng tuyên truyền, hướng dẫn đăng ký, kích hoạt tài khoản định danh điện tử VNeID. Ngoài hỗ trợ tại trụ sở, cán bộ Công an còn đến khu dân cư, từng hộ gia đình, tập trung vào người cao tuổi và những trường hợp ít tiếp cận công nghệ.
Trung tá Nguyễn Văn Lộc, Phó Trưởng Công an xã Thạnh Đức, cho biết đơn vị tập trung rà soát những trường hợp chưa kích hoạt tài khoản; đồng thời hướng dẫn người dân sử dụng các tiện ích trên VNeID. Đến nay, Công an xã đã kích hoạt hơn 33.800 tài khoản, đạt 88,12% chỉ tiêu; hướng dẫn gần 4.700 lượt người dân khai thác các tiện ích trên ứng dụng.
Cùng với lực lượng Công an, các mô hình “Đại sứ số - Gia đình số” và tổ công nghệ số cộng đồng tiếp tục hỗ trợ người dân tại khu dân cư. Toàn tỉnh hiện duy trì 1.208 tổ công nghệ số cộng đồng với 23.702 thành viên, tổ chức 5.156 cuộc ra quân, hướng dẫn hơn 310.000 hộ gia đình tiếp cận tiện ích số và hơn 681.000 lượt người sử dụng dịch vụ công trực tuyến. Qua đó, người dân từng bước hình thành thói quen sử dụng định danh điện tử, tra cứu thông tin và thực hiện thủ tục trực tuyến, hạn chế việc đi lại nhiều lần để bổ sung hồ sơ.
Không yêu cầu cung cấp lại thông tin đã có trên hệ thống
Cán bộ Tổ Công nghệ số cộng đồng phường Tân Ninh, tỉnh Tây Ninh hướng dẫn người dân kê khai, hoàn thiện hồ sơ, góp phần giảm thời gian đi lại và tạo thuận lợi trong giải quyết thủ tục hành chính.
Hiệu quả của việc chuẩn hóa dữ liệu thể hiện rõ tại Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh Tây Ninh, nơi trung bình mỗi tháng tiếp nhận khoảng 12.000 hồ sơ thủ tục hành chính. Việc tái sử dụng dữ liệu giúp cán bộ rút ngắn thời gian kiểm tra, xác thực thông tin; đồng thời giảm thời gian kê khai cho người dân và doanh nghiệp.
Ông Lưu Hiếu Trung, Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh Tây Ninh cho biết, tỷ lệ khai thác, sử dụng lại thông tin, dữ liệu đã số hóa đạt 99,66%. Qua đó, hạn chế yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp lại những thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành hoặc giấy tờ tích hợp trên VNeID. Việc tái sử dụng dữ liệu không chỉ đơn giản hóa thành phần hồ sơ mà còn nâng cao năng suất xử lý, tăng tính minh bạch và chất lượng phục vụ của cơ quan hành chính. Toàn tỉnh hiện có 1.851 thủ tục hành chính, trong đó 1.510 thủ tục được cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình, đạt 81,6%. Đáng chú ý, toàn bộ 1.851 thủ tục đã được công bố thực hiện không phụ thuộc địa giới hành chính trong phạm vi cấp tỉnh, giúp người dân chủ động lựa chọn địa điểm nộp hồ sơ phù hợp.
Đến tháng 11/2026, toàn tỉnh có hơn 2,8 triệu công dân được cấp căn cước; trong đó, hơn 2,5 triệu người từ đủ 14 tuổi trở lên đã được cấp căn cước, đạt 98,29%. Số công dân từ đủ 14 tuổi trở lên được cấp tài khoản định danh điện tử đạt hơn 2,3 triệu người, tương ứng 89,52%.
Việc tích hợp giấy tờ trên VNeID cũng được đẩy mạnh với hơn 505.700 trường hợp tích hợp giấy phép lái xe, hơn 238.500 trường hợp tích hợp đăng ký xe, hơn 888.000 trường hợp tích hợp thông tin bảo hiểm y tế và hơn 262.300 trường hợp tích hợp bảo hiểm xã hội. Tuy nhiên, để người dân thực sự giảm giấy tờ, các cơ quan giải quyết thủ tục hành chính cần khai thác hiệu quả thông tin đã kết nối; đồng thời hỗ trợ những người còn hạn chế về kỹ năng số.
Theo UBND tỉnh Tây Ninh, quá trình chuẩn hóa dữ liệu vẫn còn một số khó khăn. Tỷ lệ số hóa văn bằng, chứng chỉ của ngành giáo dục mới đạt khoảng 50%, công tác đánh số nhà đạt hơn 36,49%. Một số cơ sở dữ liệu chuyên ngành chưa được cập nhật đồng bộ, ảnh hưởng đến khả năng kết nối, khai thác thông tin. Tỉnh cũng ghi nhận vướng mắc trong đồng bộ hồ sơ, thống nhất trạng thái xử lý, thanh toán trực tuyến và kết quả giải quyết điện tử. Tỉnh đã đề nghị Trung tâm Dữ liệu quốc gia hỗ trợ xử lý 11 nhóm vấn đề phát sinh để bảo đảm hệ thống vận hành thông suốt.
Từ thực tế triển khai, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Tây Ninh Phạm Tấn Hòa xác định việc chuẩn hóa, kết nối và khai thác dữ liệu phải được thực hiện thường xuyên, đồng bộ, gắn với nâng cao chất lượng giải quyết thủ tục hành chính. Theo định hướng của tỉnh, lực lượng Công an tiếp tục phối hợp các sở, ngành, địa phương cập nhật, làm sạch dữ liệu dân cư, bảo đảm thông tin “đúng, đủ, sạch, sống”; đồng thời đẩy mạnh cấp căn cước, tài khoản định danh điện tử và hướng dẫn người dân tích hợp giấy tờ trên VNeID.
Đối với các cơ quan giải quyết thủ tục hành chính, tỉnh yêu cầu tăng cường tái sử dụng thông tin đã được kết nối, chia sẻ; chủ động rà soát, tái cấu trúc quy trình đối với những thủ tục có thành phần hồ sơ được thay thế bằng dữ liệu điện tử. Trọng tâm là hạn chế tối đa việc yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp lại thông tin đã có trong các cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sở dữ liệu chuyên ngành hoặc trên VNeID. Cùng với đó, các sở, ngành tiếp tục xử lý thông tin sai lệch giữa Cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử và Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, đẩy nhanh chuẩn hóa dữ liệu ở các lĩnh vực thiết yếu, bảo đảm an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân.
Trong điều kiện chính quyền địa phương hai cấp đang vận hành, hiệu quả chuyển đổi số không chỉ được đánh giá qua số lượng dữ liệu đã số hóa mà quan trọng hơn là khả năng khai thác, tái sử dụng dữ liệu trong thực tiễn. Với tỷ lệ tái sử dụng dữ liệu đạt 99,66%, Tây Ninh đang từng bước chuyển từ quản lý hồ sơ giấy sang khai thác thông tin điện tử, hướng tới nền hành chính hiện đại, minh bạch, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo chất lượng phục vụ.