Xây dựng Quốc hội số và hoàn thiện thể chế về khoa học - công nghệ

Chiều 13/4, tại Nhà Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên, Trưởng Ban Chỉ đạo của Quốc hội về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đã chủ trì phiên họp về kiện toàn Ban Chỉ đạo và triển khai nhiệm vụ năm 2026.
Chú thích ảnh
Toàn cảnh phiên họp. Ảnh: quochoi.vn

Phát biểu kết luận, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên ghi nhận đánh giá cao Thường trực Ban Chỉ đạo, Tổ công tác giúp việc Ban Chỉ đạo thời gian qua đã phối hợp với các cơ quan hữu quan thông qua nhiều hình thức phù hợp với tình hình thực tế để triển khai các nhiệm vụ Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia và hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được Ban Chỉ đạo Trung ương giao năm 2025. Ban Chỉ đạo thống nhất đề xuất với Ban Thường vụ Đảng ủy và Ủy ban Thường vụ Quốc hội về phương án kiện toàn Ban chỉ đạo của Quốc hội; thống nhất các nhiệm vụ trọng tâm trong năm 2026; phân định rõ nhiệm vụ, quyền hạn và phân công nhiệm vụ các thành viên Ban Chỉ đạo.

Báo cáo tóm tắt kết quả hoạt động và một số nội dung trình Ban Chỉ đạo của Quốc hội về thực hiện Nghị quyết 57- NQ/TW, Tổ trưởng Tổ công tác giúp việc Ban Chỉ đạo, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Trần Văn Khải cho biết: ngày 18/8/2025, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã ban hành các nghị quyết quan trọng về thành lập và quy định chức năng, nhiệm vụ của Ban Chỉ đạo của Quốc hội trong lĩnh vực này; tiếp tục kiện toàn tổ chức vào tháng 11/2025. Tuy nhiên, do khối lượng công việc lớn của Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10, cùng với công tác chuẩn bị Đại hội Đảng và bầu cử Quốc hội khóa XVI, Ban Chỉ đạo chưa tổ chức được phiên họp chính thức.

Dù vậy, dưới sự chỉ đạo của Trưởng Ban Chỉ đạo, các cơ quan thường trực và Tổ Công tác đã chủ động phối hợp, triển khai nhiệm vụ bằng nhiều hình thức linh hoạt, hoàn thành tốt các yêu cầu được giao trong năm 2025.

Một kết quả nổi bật là việc tham mưu ban hành hệ thống văn bản quan trọng để tổ chức thực hiện Nghị quyết 57- NQ/TW, trong đó có các nghị quyết về tổ chức bộ máy, quy chế hoạt động và kế hoạch triển khai năm 2026. Nội dung các văn bản bám sát thực tiễn, xác định rõ lộ trình, phân công nhiệm vụ cụ thể đối với từng cơ quan, đơn vị, đặc biệt trong công tác thẩm tra các dự án luật liên quan đến khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Trong lĩnh vực chuyển đổi số, phong trào “Bình dân học vụ số - Quốc hội số” được đánh giá là điểm sáng. Đảng ủy Quốc hội là một trong những cơ quan tiên phong trong hệ thống chính trị triển khai phong trào này. Đến cuối tháng 2/2026, đã có 4.826 đại biểu, cán bộ, công chức tham gia học tập trên nền tảng số; trong đó hơn 4.000 người hoàn thành toàn bộ chương trình, đạt tỷ lệ trên 64%, vượt mục tiêu đề ra. Bộ tài liệu khung về kỹ năng số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cũng đã được phê chuẩn và đưa vào triển khai đồng bộ.

Tại phiên họp thứ nhất, Tổ Công tác đề xuất Ban Chỉ đạo cho ý kiến đối với 5 nhóm nội dung lớn. Trước hết là dự thảo nghị quyết kiện toàn Ban Chỉ đạo nhiệm kỳ mới, bảo đảm sự tham gia đầy đủ của các cơ quan của Quốc hội, bộ, ngành và doanh nghiệp công nghệ, đồng thời xác định rõ trách nhiệm, cơ chế phối hợp và cơ quan thường trực.

Tiếp đó là dự thảo nghị quyết quy định nhiệm vụ, quyền hạn và chế độ làm việc của Ban Chỉ đạo và Tổ Công tác, với 8 nhóm nhiệm vụ và 4 nhóm quyền hạn, thiết lập cơ chế vận hành theo nguyên tắc tập trung dân chủ, có phân công rõ ràng, gắn với trách nhiệm cụ thể của từng thành viên. Tiếp theo, dự thảo thông báo phân công nhiệm vụ theo nguyên tắc “6 rõ” (rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ trách nhiệm, rõ sản phẩm, rõ hiệu quả), trong đó nhấn mạnh vai trò điều phối của lãnh đạo Ban Chỉ đạo và phân công cụ thể theo lĩnh vực như thể chế, tài chính, hạ tầng số, dữ liệu, an ninh mạng, đào tạo nhân lực và truyền thông.

Dự thảo chương trình công tác năm 2026 xác định đây là năm “tăng tốc”, với 36 nhóm nhiệm vụ cụ thể gắn với KPI và sản phẩm đầu ra. Các nhiệm vụ trọng tâm bao gồm hoàn thiện thể chế, thúc đẩy chuyển đổi số trong hoạt động của Quốc hội, ứng dụng AI và dữ liệu lớn trong xây dựng pháp luật, số hóa toàn bộ hồ sơ, phát triển hạ tầng số, bảo đảm an toàn thông tin và triển khai mô hình “văn phòng không giấy”.

Chương trình cũng đặt mục tiêu 100% đại biểu và cán bộ được trang bị chữ ký số; 100% hồ sơ không mật được số hóa; hoàn thiện kiến trúc Quốc hội số tương thích với Chính phủ số; đồng thời triển khai các hệ thống phần mềm hỗ trợ toàn diện hoạt động lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng. Phong trào “Bình dân học vụ số - Quốc hội số” tiếp tục được đẩy mạnh với việc vận hành nền tảng học trực tuyến, tổ chức sát hạch, cấp chứng chỉ và xây dựng mạng lưới “đại sứ số” nhằm lan tỏa kỹ năng số trong toàn hệ thống.

Theo Tổ Công tác, việc triển khai các nhiệm vụ thời gian tới sẽ được thực hiện theo phương châm “6 rõ”, gắn với hệ thống theo dõi, đánh giá bằng dữ liệu cụ thể, có kiểm tra, giám sát và xử lý trách nhiệm rõ ràng, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của Quốc hội, thúc đẩy phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia trong giai đoạn mới.

Đỗ Bình (TTXVN)

Dành cho bạn

Minh bạch thương mại số - Bài cuối: Doanh nghiệp chuẩn hóa quy trình kinh doanh

Minh bạch thương mại số - Bài cuối: Doanh nghiệp chuẩn hóa quy trình kinh doanh

Thương mại điện tử phát triển đặt doanh nghiệp, người sáng tạo và nền tảng trước yêu cầu đổi mới quản trị. Theo tinh thần Nghị quyết 57, ứng dụng công nghệ cần gắn với hoàn thiện thể chế, chuẩn hóa dữ liệu và nâng năng lực tuân thủ, tạo môi trường kinh doanh minh bạch, bảo vệ người mua.

Minh bạch thương mại số - Bài 1: KOL, KOC giữ trách nhiệm với người mua

Minh bạch thương mại số - Bài 1: KOL, KOC giữ trách nhiệm với người mua

Thương mại điện tử mở rộng cơ hội kinh doanh nhưng cũng đặt ra thách thức về chất lượng hàng hóa, trách nhiệm quảng bá và quyền lợi người mua. Thực hiện Nghị quyết 57, doanh nghiệp và người sáng tạo cần ứng dụng công nghệ, chuẩn hóa quy trình, minh bạch thông tin để phát triển bền vững.

Đưa công nghệ số đến với những nhóm đối tượng đặc thù

Đưa công nghệ số đến với những nhóm đối tượng đặc thù

Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW, ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về "đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia", tỉnh Ninh Bình đang từng bước đưa công nghệ số đến với những nhóm đối tượng đặc thù.

Không cần tin tặc, hạ tầng số vẫn có thể tê liệt: Cảnh báo từ loạt sự cố tại Mỹ

Không cần tin tặc, hạ tầng số vẫn có thể tê liệt: Cảnh báo từ loạt sự cố tại Mỹ

Loạt sự cố kỹ thuật tại cơ quan tình báo, ngân hàng và ngành hàng không Mỹ cho thấy hạ tầng số có thể gián đoạn ngay cả khi không có bằng chứng về tấn công mạng. Đây là bài học đối với Việt Nam trong thực hiện Nghị quyết 57 trong việc nâng cao khả năng chống chịu, duy trì dịch vụ và phục hồi khi xảy ra sự cố.