Để làm rõ vấn đề về giải pháp kết nối dữ liệu, phát triển tiện ích dùng chung và hỗ trợ người dân sử dụng công nghệ chủ động, an toàn, phóng viên Báo Tin tức và Dân tộc đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Thanh Hòa, Phó Giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số TP Hồ Chí Minh.
Thưa ông, TP Hồ Chí Minh đang triển khai chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết 57 như thế nào, nhất là trong việc kết nối dữ liệu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo để đem lại hiệu quả cho người dùng?
Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia tạo định hướng quan trọng cho quá trình phát triển. Hệ thống cơ chế, chính sách từng bước được hoàn thiện cũng mở ra điều kiện thuận lợi để Thành phố thúc đẩy ứng dụng công nghệ trong quản lý, sản xuất, kinh doanh và đời sống.
Đối với TP Hồ Chí Minh, phát triển hạ tầng số, dữ liệu số và kinh tế số sẽ góp phần nâng cao năng suất, đóng góp vào tăng trưởng kinh tế. Thành phố đặt ra những mục tiêu lớn về tăng trưởng, thu ngân sách và giải ngân đầu tư công. Việc ứng dụng công nghệ cần góp phần thực hiện các mục tiêu này thông qua hiệu quả công việc cụ thể.
Trong quá trình đó, trí tuệ nhân tạo (AI) mở ra cách tiếp cận mới. Chuyển đổi số giúp rút ngắn quy trình, cải cách hành chính và tăng tốc độ xử lý công việc. AI có thể hỗ trợ nâng cao năng suất, chất lượng và hình thành mô hình kinh doanh mới trong nhiều lĩnh vực như nông nghiệp, logistics, hàng không, vận tải.
Chúng ta cần từng bước tiếp cận việc lấy AI làm nền tảng để thiết kế quy trình và hệ thống. Cách tiếp cận này đòi hỏi hạ tầng tính toán, dữ liệu đầu vào và năng lực sử dụng công nghệ phải được chuẩn bị đồng bộ. Con người vẫn phải giám sát, kiểm soát và đưa ra quyết định cuối cùng.
Dữ liệu đầu vào giữ vai trò quan trọng đối với các mô hình AI và công cụ khai phá dữ liệu. Muốn khai thác hiệu quả, chúng ta phải bảo đảm dữ liệu đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất và dùng chung. Hiện nay, nhiều cơ quan chuyên ngành tạo lập, quản lý dữ liệu theo yêu cầu nghiệp vụ riêng nên việc chuẩn hóa, kết nối cần được thực hiện từng bước.
Trung tâm Chuyển đổi số đang phối hợp với các cơ quan của Thành phố triển khai những hợp phần liên quan đến Đề án 06; đồng thời phối hợp với các đơn vị của Bộ Công an và Trung tâm Dữ liệu quốc gia để thúc đẩy kết nối, chia sẻ dữ liệu.
Trung tâm cũng đang thực hiện dự án trung tâm giám sát, điều hành, hướng tới kết nối dữ liệu từ xã, phường, đặc khu và các sở, ban, ngành. Mục tiêu là từng bước xử lý dữ liệu theo thời gian thực, phục vụ công tác lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành của Thành phố.
Thưa ông, hiện nay đa số người dân còn gặp khó khăn vì phải sử dụng quá nhiều ứng dụng, Thành phố cần làm gì để các tiện ích số thuận tiện, hữu ích và an toàn hơn?
Quan điểm chung là dữ liệu phải thống nhất và dùng chung. Các địa phương cần sử dụng những hệ thống được triển khai thống nhất, hạn chế đầu tư trùng lặp. Các xã, phường cũng cần sử dụng nền tảng chung của Thành phố, hạn chế phát triển ứng dụng riêng chỉ phục vụ trong phạm vi địa phương.
Ứng dụng Công dân số TP Hồ Chí Minh đang phát triển theo hướng tích hợp nhiều tiện ích trên một nền tảng. Hiện ứng dụng có hơn 1,2 triệu người cài đặt, sử dụng và hơn 7 triệu lượt tương tác. Người dân có thể tiếp cận các tiện ích về an ninh trật tự, giáo dục, y tế và thông tin công đoàn viên trên cùng ứng dụng.
Các cơ quan chuyên ngành vẫn chịu trách nhiệm đối với dữ liệu và dịch vụ thuộc lĩnh vực của mình. Trung tâm xây dựng nền tảng, thực hiện kết nối để hỗ trợ liên thông. Những phản ánh về tốc độ tiếp nhận, chuyển thông tin hoặc trả lời cần được xem xét trong quy trình vận hành của từng hệ thống liên quan.
Người dân sẽ sử dụng ứng dụng khi họ thấy ứng dụng hữu ích và đáp ứng nhu cầu thực tế. Vì vậy, việc phát triển tiện ích cần gắn với trải nghiệm sử dụng. Người dân cần tiếp cận được thông tin, dịch vụ thuận tiện và thấy công nghệ giúp giải quyết công việc của mình.
So với quy mô dân số thành phố, số người sử dụng ứng dụng hiện nay cho thấy dư địa phát triển còn lớn. Việc phổ cập kỹ năng cần tiếp tục đến với người dân, trong đó có người dân ở những địa bàn xa trung tâm.
Hạ tầng số phải được xây dựng vững chắc, đi cùng yêu cầu bảo đảm an toàn, an ninh thông tin. Các đơn vị quản lý, xử lý dữ liệu cần có phương án bảo vệ, phòng ngừa và ứng phó với nguy cơ tấn công. Người dân cũng cần nâng cao nhận thức về bảo vệ dữ liệu cá nhân để tự tin sử dụng dịch vụ số.
Ngày hội Công dân số TP Hồ Chí Minh cũng sẽ góp phần đưa công nghệ đến gần người dân như thế nào, thưa ông?
Trung tâm Chuyển đổi số TP Hồ Chí Minh phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức Ngày hội Công dân số và Lễ phát động Tuần lễ hưởng ứng học tập suốt đời năm 2026. Chương trình tạo không gian để người dân trực tiếp tiếp cận công nghệ, thực hành kỹ năng và tìm hiểu các công cụ hỗ trợ học tập.
Ngày hội bố trí năm khu vực gồm sân khấu chính, khu trải nghiệm Công dân số, không gian doanh nghiệp, khu chụp ảnh và trò chơi, cùng không gian hưởng ứng học tập suốt đời. Các khu vực được kết nối thành hành trình trải nghiệm, giúp người tham dự khám phá những tiện ích gắn với học tập, công việc và cuộc sống.
Điểm nhấn là “Hành trình Tôi là công dân số” trên ứng dụng Công dân số TP Hồ Chí Minh. Tại mỗi trạm, người tham dự sẽ thử một tiện ích, thực hành kỹ năng, tìm hiểu giải pháp công nghệ hoặc xử lý tình huống gần gũi trong đời sống số. Ứng dụng ghi nhận kết quả hoàn thành nhiệm vụ của từng người.
Ngày hội còn tổ chức tọa đàm về bảo vệ trẻ em, người dân và doanh nghiệp trên không gian mạng. Người tham dự có cơ hội tìm hiểu cách tự bảo vệ, nâng cao nhận thức và sử dụng không gian mạng an toàn, trách nhiệm.
Qua phong trào “Bình dân học vụ số”, nội dung hướng dẫn đang chuyển từ giới thiệu khái niệm sang thực hành tình huống cụ thể. Chúng tôi mong muốn người dân biết sử dụng công nghệ chủ động, thiết thực và tiếp tục học tập để thích ứng với xã hội số.
Xin trân trọng cảm ơn ông!
