Từ tháng 2 đến hết tháng 3 là mùa vải thiều ra hoa. Đây cũng là mùa tất bật của những người nuôi ong lấy mật ở Thanh Hà; trong đó có cơ sở nuôi ong Điệp Quyên của gia đình chị Lê Thị Quyên ở xã Thanh Quang.
Gia đình chị Quyên đã gần 30 năm kinh nghiệm trong nghề làm mật ong hoa vải. Hiện nay, cơ sở của gia đình chị có 2.000 đàn ong (thùng ong). Mỗi công nhân kiểm soát từ 300-400 đàn ong. Căn cứ vào thời tiết và nguồn hoa, công nhân sẽ tính toán để di chuyển đàn ong cho phù hợp.
Theo chị Quyên, mùa hoa vải, trung bình một đàn ong có thể thu hoạch khoảng 20 kg mật. Tùy quy mô đàn ong, sản lượng mật ong hoa vải thường đạt 5-6 tấn mật với hộ có ít đàn ong và 20-30 tấn mật đối với hộ có nhiều đàn ong.
Mật ong hoa vải Thanh Hà được kiểm soát chặt chẽ về vệ sinh an toàn thực phẩm. Sau khi cầu ong đưa ra khỏi các thùng nuôi sẽ được đưa vào máy quay ly tâm để lấy mật. Sau đó, mật ong được tiến hành lắng lọc để tách bỏ tạp chất, sau đó tùy yêu cầu sản phẩm có thể tách thủy phần rồi sang chiết, đóng vào chai, dán tem, nhãn trước khi đến tay người tiêu dùng.
Để nâng cao chất lượng hoa vải, chị Lê Thị Quyên cho biết, một mặt, chị kế thừa kiến thức và kinh nghiệm các thế hệ trước, mặt khác, học hỏi từ các trại ong lớn về các phương pháp, kỹ thuật trong các khâu chọn giống, chăm sóc đàn ong và sản xuất, thu hoạch mật ong. Chị cũng quan tâm đào tạo và sử dụng nhân lực có kỹ thuật cao, quan tâm cải tiến mẫu mã và mở rộng thị trường. Vừa qua, sản phẩm mật ong hoa vải Thanh Hà "Giọt vàng" của cơ sở nuôi ong Điệp Quyên đã đạt chứng nhận sản phẩm OCOP 3 sao.
Theo chị Quyên, giữa các hộ nuôi ong và giữa chủ đàn ong với các chủ vườn vải có sự gắn bó, liên kết chặt chẽ, giúp nhau cùng phát triển. Đây là mối hợp tác đôi bên cùng có lợi, người nông dân được mùa vải và người nuôi ong thu hoạch được nhiều mật ong chất lượng. Điểm đặc biệt là hiện nay vải thiều đều đã sản xuất theo hướng VietGap và GlobalGap, việc chăm sóc vải tuân thủ chặt chẽ quy trình được cơ quan chuyên môn ngành nông nghiệp hướng dẫn nên mật ong hoa vải ngày càng chất lượng.
Mật ong hoa vải Thanh Hà có đặc trưng là màu vàng từ nhạt tới đậm, vị ngọt thanh và có mùi thơm dịu của hoa vải. Trung bình, cứ 1,4 kg mật sẽ tách chiết thu được 1 lít mật ong hoa vải. Tại vườn, mật ong được bán với giá từ 60.000-70.000 đồng/kg và sau khi được chiết xuất vào chai có tem nhãn đúng quy chuẩn sẽ có giá từ 70.000-80.000 đồng/kg. Mật ong hoa vải Thanh Hà được người dân Hải Dương và các tỉnh lân cận ưa chuộng và bán rộng rãi tới nhiều tỉnh thành, một số ít được xuất khẩu thông qua các công ty xuất nhập khẩu.
Huyện Thanh Hà hiện có khoảng 3.300 ha vải, tập trung ở các địa phương trong vùng quy hoạch sản xuất vải tập trung. Toàn huyện có trên 30 hộ nuôi ong quy mô lớn, mỗi hộ có từ 300 đàn đến 1.000 đàn ong. Sản lượng mật ong hoa vải chiếm khoảng 1/3 sản lượng mật ong khai thác được, ước khoảng 600 đến 700 tấn mật ong.
Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hải Dương, các cơ quan chuyên môn ngành nông nghiệp và chính quyền địa phương đã và đang quan tâm hỗ trợ các hộ nuôi ong xây dựng thương hiệu mật ong hoa vải. Cùng với việc hướng dẫn các tiêu chuẩn về quy trình sản xuất, các hộ còn được hỗ trợ để giới thiệu, quảng bá sản phẩm tới nhiều thị trường trong và ngoài nước. Bên cạnh những hộ nuôi ong ở trên địa bàn huyện, tới mùa hoa vải, nhiều hộ nuôi ong từ các địa phương khác cũng di chuyển trại ong đến Thanh Hà để thu hoạch mật ong.
