TP Hồ Chí Minh cần nguồn nhân lực ở mọi lĩnh vực

Thông tin trên được ông Trần Trọng Tuyên, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP Hồ Chí Minh, đưa ra tại Hội nghị Cộng đồng học thuật SAP Việt Nam 2026 với chủ đề “Dạy và học trong kỷ nguyên doanh nghiệp tự vận hành”, do Đại học Kinh tế TP Hồ Chí Minh (UEH) phối hợp với SAP Việt Nam tổ chức.

Diễn ra từ ngày 12 - 14/10, Hội nghị quy tụ hơn 200 đại biểu đến từ cơ quan quản lý, các cơ sở giáo dục đại học, SAP và cộng đồng doanh nghiệp. Các đại biểu sẽ cập nhật xu hướng công nghệ, trao đổi về hợp tác giữa nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp nhằm đổi mới đào tạo, phát triển nguồn nhân lực đáp ứng sự thay đổi của công nghệ và nhu cầu thị trường lao động.

Phát biểu khai mạc hội nghị, ông Trần Trọng Tuyên, Phó Giám đốc Sở khoa học và Công nghệ TP Hồ Chí Minh cho biết, Thành phố xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực quan trọng trong mô hình phát triển mới. Trong đó, chuyển đổi số tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và phát triển nguồn nhân lực công nghệ số chất lượng cao là hai trụ cột chiến lược, góp phần nâng cao năng suất lao động, chất lượng quản trị và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ TP Hồ Chí Minh cũng cho rằng giá trị của công nghệ phải được thể hiện qua hiệu quả công việc, năng suất tạo ra và những lợi ích cụ thể mang lại cho người dân và doanh nghiệp. Để đạt được những mục tiêu đó, con người vẫn giữ vai trò quyết định.

"Thành phố không chỉ cần đội ngũ chuyên gia về AI, về dữ liệu, về công nghệ số mà còn cần nguồn nhân lực ở mọi lĩnh vực có khả năng ứng dụng công nghệ, khai thác dữ liệu, đổi mới quy trình và thích ứng với sự thay đổi nhanh chóng của môi trường làm việc", ông Trần Trọng Tuyên nhấn mạnh.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ TP Hồ Chí Minh, thời gian qua, đơn vị đã triển khai các chương trình tập huấn, phổ cập kỹ năng số và ứng dụng AI cho cán bộ, công chức, viên chức; thúc đẩy các đề án đào tạo nhân lực trình độ quốc tế cho những ngành mũi nhọn và các chương trình hợp tác chiến lược giai đoạn 2026 - 2030 với các đại học, trường đại học.

Bên cạnh đào tạo, Thành phố chú trọng hoàn thiện cơ chế thu hút, trọng dụng nhân tài ở cả khu vực công và khu vực tư. Các giải pháp tập trung vào thu nhập, hỗ trợ ban đầu, môi trường nghiên cứu, làm việc và tính tự chủ của nhà khoa học.

Để các chính sách phát huy hiệu quả, ông Trần Trọng Tuyên cho rằng đào tạo phải gắn với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp và định hướng phát triển TP Hồ Chí Minh. Hợp tác giữa nhà nước, nhà trường, doanh nghiệp cần triển khai thực chất, thường xuyên và hướng đến kết quả cụ thể.

Theo đó, nhà trường cần tiếp tục đổi mới chương trình và phương pháp đào tạo, tăng cường thực hành, nghiên cứu ứng dụng và phát triển năng lực giải quyết vấn đề. Người học không chỉ cần kiến thức chuyên môn mà còn phải có tư duy phân tích, kỹ năng làm việc liên ngành, khả năng thích ứng và ý thức sử dụng AI một cách có trách nhiệm.

Doanh nghiệp cần tham gia sâu hơn vào quá trình đào tạo, từ xác định nhu cầu, xây dựng chương trình, cung cấp bài toán thực tiễn đến hướng dẫn và thực hành, đánh giá kết quả. Đây là cách thiết thực để thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và yêu cầu của thị trường lao động.

Từ góc độ cơ sở đào tạo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Quang Hùng, Giám đốc Đại học Kinh tế TP Hồ Chí Minh (UEH) cho rằng khi dữ liệu, AI và tự động hóa tham gia sâu hơn vào hoạt động doanh nghiệp, cách tổ chức công việc, ra quyết định và tạo ra giá trị cũng thay đổi.

Thách thức đặt ra là làm thế nào để năng lực con người, phương thức quản trị và khả năng ứng dụng công nghệ theo kịp sự chuyển đổi này. Doanh nghiệp cần nhân lực phù hợp và giải pháp hiệu quả; cơ quan quản lý cần cơ sở tri thức và sự phối hợp của các chủ thể; trường đại học cần nhận diện những yêu cầu mới để định hướng nghiên cứu, chuẩn bị năng lực cho người học.

“UEH xác định nhu cầu phát triển của xã hội là điểm xuất phát cho nghiên cứu và đào tạo. Giá trị của trường đại học được thể hiện qua năng lực phát triển con người, tạo ra tri thức và đóng góp những giải pháp hữu ích cho doanh nghiệp, địa phương và cộng đồng”, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Quang Hùng cho biết.

Theo PGS.TS Bùi Quang Hùng, tinh thần hợp tác giữa nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp là đào tạo những gì nền kinh tế cần, không phải những gì nhà trường đang có. Các bên cần cùng dự báo những năng lực cần thiết cho tương lai, giúp người học thích ứng và góp phần tạo ra thay đổi tích cực trong môi trường nghề nghiệp.

Để sự kết nối này có hiệu quả, Giám đốc UEH cho rằng, mỗi bên cần tham gia từ quá trình xác định vấn đề đến triển khai và đánh giá kết quả. Cơ quan quản lý mang đến định hướng và các ưu tiên phát triển; doanh nghiệp đóng góp bài toán, kinh nghiệm và môi trường ứng dụng; trường đại học đóng góp năng lực nghiên cứu, đội ngũ chuyên gia và nguồn nhân lực.

Ông Trần Trọng Tuyên cho biết, Sở Khoa học và Công nghệ TP Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục phối hợp với các sở, ngành, viện, trường và cộng đồng doanh nghiệp để thúc đẩy kết nối, hoàn thiện cơ chế, chính sách và phát triển hệ sinh thái khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Trong khuôn khổ Hội nghị, UEH kết thỏa thuận hợp tác với SAP, đồng thời ký kết MOU với 3 doanh nghiệp gồm ABEAM, ATS và NGIG, hướng đến mở rộng sự tham gia của doanh nghiệp vào quá trình phát triển người học thông qua các hoạt động đào tạo thực tiễn, chuyên gia doanh nghiệp, thực tập, học bổng, dự án và cơ hội nghề nghiệp.