Ngổn ngang trăm mối lo
50 năm đã trôi qua, nhưng trong ký ức của ông Phạm Chánh Trực (tức Năm Nghị), nguyên Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TP Hồ Chí Minh, những ngày đầu sau giải phóng vẫn đầy cảm xúc, vừa hân hoan vừa lo lắng.
“Sài Gòn khi ấy ngổn ngang đủ thứ: Đói, thất nghiệp, tệ nạn... xảy ra khắp nơi. Có những gia đình không có gì để ăn. Khi đó, bộ đội phải phá kho gạo của địch để cứu đói cho dân. Trong hoàn cảnh đó, ý chí vượt khó của thành phố bắt đầu từ việc tổ chức lực lượng thanh niên xung phong đi giúp dân”, ông Chánh Trực nói.
Cũng theo ông Chánh Trực, thành phố đã huy động 10.000 thanh niên ra quân hỗ trợ các địa phương phục hồi sản xuất. Bí thư Võ Văn Kiệt chỉ đạo cả hệ thống phải cùng hỗ trợ Thành đoàn. Không có xe, bộ đội cũng phải lo cho bằng được. Chính sự quyết liệt và đồng lòng từ lãnh đạo đến người dân đã giúp thành phố vượt qua giai đoạn đầy thử thách ấy, từ đó đặt nền móng cho sự phát triển sau này.
Theo PGS.TS Phan Xuân Biên, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, nguyên Trưởng ban Tư tưởng - Văn hóa Thành ủy, TP Hồ Chí Minh là địa phương có vai trò đặc biệt quan trọng trong tiến trình phát triển của đất nước. Nhìn lại lịch sử, có thể thấy thành phố đã trải qua nhiều giai đoạn đầy thử thách, nhưng cũng đạt được những thành tựu đáng tự hào. Sau ngày đất nước thống nhất năm 1975, TP Hồ Chí Minh đối mặt với muôn vàn khó khăn: Lạm phát cao, kinh tế đình trệ, đời sống nhân dân gặp nhiều thách thức, nhiều người phải rời bỏ thành phố.
“Tuy nhiên, nhờ sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng bộ và chính quyền, TP Hồ Chí Minh đã tập trung vào mục tiêu ổn định đời sống nhân dân, khôi phục sản xuất kinh doanh và từng bước ổn định tình hình. Những nỗ lực này đã giúp thành phố vượt qua giai đoạn gian khó, giữ vững ổn định chính trị - xã hội và tạo nền tảng để phát triển kinh tế”, PGS.TS Phan Xuân Biên cho biết thêm.
Theo PGS.TS Phan Xuân Biên, năm 2005, TP Hồ Chí Minh được phong tặng danh hiệu "Thành phố anh hùng", một lần nữa khẳng định vị trí và vai trò quan trọng của thành phố trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Bước vào giai đoạn phát triển mới, TP Hồ Chí Minh tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng, tinh thần năng động, sáng tạo để giữ vững vai trò là động lực tăng trưởng của cả nước. TP Hồ Chí Minh cũng đang đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển kinh tế xanh, tạo ra các động lực tăng trưởng mới để phát triển nhanh và bền vững hơn. Thành phố cũng chú trọng nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, cải thiện môi trường đầu tư, đổi mới mô hình tăng trưởng để thích ứng với xu thế phát triển toàn cầu...
Chuyển mình mạnh mẽ
Người từng gắn bó sâu sắc với thành phố trong các giai đoạn đổi mới và đánh giá cao vai trò tiên phong của TP Hồ Chí Minh trong đổi mới thể chế và kinh tế, Tiến sĩ Trần Du Lịch cho biết, TP Hồ Chí Minh là nơi đầu tiên tháo gỡ những nút thắt về thể chế, dám nghĩ, dám làm. Chính những thử nghiệm ở đây đã tạo tiền đề cho nhiều chính sách đổi mới ở tầm quốc gia. Thành phố còn là nơi đầu tiên thực hiện cơ chế kinh tế thị trường có quản lý. Những thử nghiệm này đã trở thành mô hình cho cả nước học theo.
"Ngày nay, TP Hồ Chí Minh không chỉ đóng góp vào hơn 20% GDP của cả nước mà còn là nơi đề xuất và thực hiện hàng loạt cải cách thể chế mang tính đột phá, từ cải cách hành chính, thu hút FDI đến thí điểm các cơ chế đặc thù. Thành phố hiện nay không chỉ là đầu tàu về kinh tế, mà còn là nơi khơi nguồn cho các tư duy phát triển mới, đặc biệt là khi thực hiện Nghị quyết 98 về cơ chế đặc thù", ông Trần Du Lịch nói.
Theo ông Trần Du Lịch, TP Hồ Chí Minh đang đứng trước một cơ hội vàng. Năm 2025, TP Hồ Chí Minh sẽ đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số và phấn đấu trở thành thành phố toàn cầu. Chính vì vậy, TP Hồ Chí Minh đang quyết liệt triển khai chuyển đổi kép, bao gồm chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Những chuyển động mạnh mẽ của thành phố đã thu hút nhiều kiều bào, những người từng xa xứ, quay lại đầu tư và đóng góp cho quê hương.
Dưới góc độ lãnh đạo TP Hồ Chí Minh, ông Nguyễn Thanh Nghị, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy TP Hồ Chí Minh chia sẻ, cách đây 50 năm, dưới sự lãnh đạo của Đảng, Đảng bộ và nhân dân Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định đã cùng quân dân cả nước làm nên Đại thắng Mùa Xuân, giải phóng miền Nam và thống nhất đất nước. Từ đó đến nay, TP Hồ Chí Minh không ngừng nỗ lực phấn đấu, khắc phục khó khăn để ổn định và phát triển, trở thành trung tâm lớn về kinh tế, tài chính, thương mại, văn hóa, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, giáo dục - đào tạo của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam và cả nước.
Bên cạnh đó, Thành phố cũng là cửa ngõ quan trọng kết nối với khu vực và thế giới, đóng góp quan trọng vào thành tựu chung của đất nước, khẳng định vị trí, vai trò đặc biệt của TP Hồ Chí Minh trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Không dừng lại đó, với quyết tâm thực hiện chuyển đổi số và phát triển bền vững, TP Hồ Chí Minh đang hướng tới một tương lai mới, nơi không chỉ là đầu tàu kinh tế mà còn là thành phố toàn cầu, xứng đáng với niềm tin và kỳ vọng của cả nước.
Trong khi đó, ông Phạm Bình An, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển TP Hồ Chí Minh cho rằng, trong suốt 50 năm qua, TP Hồ Chí Minh đã khẳng định vai trò quan trọng trong sự nghiệp đổi mới và phát triển của đất nước. Thực tế, trong quá trình đổi mới, TP Hồ Chí Minh đã có những đóng góp lớn, điển hình như việc hình thành các khu kinh tế tập trung, khu công nghiệp, và khu công nghệ cao. Hiện nay, thành phố cũng tiên phong trong việc xây dựng mô hình đô thị bền vững. Với tinh thần năng động, sáng tạo, TP Hồ Chí Minh không ngừng phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đồng hành cùng doanh nghiệp, thúc đẩy khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo. Thành phố còn xây dựng chiến lược thu hút đầu tư nước ngoài hiệu quả, cải thiện môi trường kinh doanh, qua đó thu hút được nhiều dự án FDI quy mô lớn.
"TP Hồ Chí Minh cũng tập trung vào các lĩnh vực mũi nhọn như du lịch, chuyển đổi số và tăng trưởng xanh, tạo ra động lực tăng trưởng bền vững. Đặc biệt, thành phố đã đạt được nhiều thành tích ấn tượng trong phát triển kinh tế - xã hội, như hoàn thành các chỉ tiêu về giảm nghèo bền vững và cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân", ông Phạm Bình An cho biết thêm.
