Ý thức không từ trên trời

1. Mỗi khi nói đến tai nạn và ùn tắc giao thông, ngoài các yếu tố như phương tiện nhiều, chất lượng kém, đường sá không phát triển kịp so với sự gia tăng của phương tiện… thì hầu hết mọi người đều cho rằng, nguyên nhân chính là do ý thức của người tham gia giao thông. Vậy, ý thức ấy từ đâu mà có?
2. Có một thực tế, nhiều khi tại nạn, ùn tắc giao thông xảy ra do những nguyên nhân hoàn toàn có thể tránh được. Xe chạy ngược chiều: Tai nạn. Xe phóng nhanh, vượt ẩu: Tai nạn. Lái xe trong tình trạng uống rượu say: Tai nạn… Xe vượt đèn đỏ: Tắc đường. Xe lấn làn: Tắc đường. Đường đang ùn ứ vẫn cố chen lấn theo kiểu “điền vào chỗ trống”, còn khe hở nào là len xe vào bất biết sau đó ra sao, khiến hai chiều đường bị nút cứng lại làm cho tình trạng tắc càng trầm trọng và kéo dài hơn… Tất cả các lỗi ấy đều xuất phát từ ý thức của người tham gia giao thông.

Chính vì vậy, tại Hội nghị tổng kết 5 năm công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông (ngày 8/12/2015), Phó thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc, Chủ tịch Ủy ban ATGTQG nhấn mạnh: Cần nâng cao nhận thức của người dân về an toàn giao thông, văn hoá giao thông phải trở thành thói quen của mỗi người.

3. Trước đó, ngày 7/12/2015, Thành đoàn và ban An toàn giao thông TP. Hồ Chí Minh đã phối hợp tổ chức chương trình đột phá giảm ùn tắc, tai nạn giao thông với khoảng 800 bạn trẻ tại 24 quận, huyện của Thành phố tham gia các đội hình tình nguyện phản ứng nhanh để đảm bảo an toàn giao thông. Những năm trước đây, tại các ngã tư đường phố Hà Nội thỉnh thoảng cũng xuất hiện những bóng áo xanh Thanh niên tình nguyện tham gia bảo đảm trật tự, an toàn giao thông.

Đặc biệt trong các đợt thi tuyển đại học, lực lượng sinh viên tham gia công tác này rất đông đảo và thực sự mang lại hiệu quả. Nhưng phong trào này không được duy trì thường xuyên, liên tục; và có ý kiến cho rằng, việc thanh niên tình nguyện, sinh viên tham gia bảo đảm trật tự giao thông chỉ mang tính hình thức vì thời gian và số lượng “không thấm vào đâu” so với tình trạng vi phạm của người tham gia giao thông.

4. Tuy nhiên, nếu nhìn nhận ở góc độ ý thức thì câu chuyện này lại có những ý nghĩa và hiệu quả thiết thực trước mắt cũng như lâu dài. Thứ nhất: Lực lượng này là sự hỗ trợ cần thiết và kịp thời cho lực lượng cảnh sát giao thông vốn đang rất mỏng trước vấn nạn giao thông hiện nay, nhất là trong giờ cao điểm. Thứ hai: Việc trực tiếp tham gia bảo đảm trật tự, an toàn giao thông sẽ có tác dụng nâng cao nhận thức và hình thành văn hóa giao thông cho chính các thanh niên tình nguyện. Tôi tin chắc rằng, từ việc chứng kiến những lỗi vi phạm của người tham gia giao thông và nhắc nhở kịp thời cũng như việc nhận thức được hậu quả của những hành vi vi phạm, hầu hết những thanh niên tình nguyện này sẽ không bao giờ vi phạm.

Không những thế, kể cả những lúc không tham gia bảo đảm trật tự giao thông, họ cũng có ý thức, trách nhiệm nhắc nhở người khác, mà trước hết là người thân không vi phạm. Như vậy, ý thức, văn hóa giao thông sẽ từng bước hình thành, củng cố, lan tỏa và trở thành “thói quen” của xã hội; nhất là khi nó được khởi nguồn từ lớp trẻ. Thứ ba: Hướng các em vào những hoạt động có ích cho xã hội sẽ giúp các em hình thành nhân cách và sống có trách nhiệm hơn; đồng thời giúp các em xa lánh các tệ nạn, ngăn ngừa thói xấu…

5. Cách ngôn cổ Ba Lan có câu: “Gieo hành vi, gặt thói quen/ Gieo thói quen, gặt tính cách/ Gieo tính cách, gặt số phận”.

Ý thức không từ trên trời rơi xuống, nó được hình thành thông qua nhận thức và hành vi hằng ngày của mỗi người.

Ý thức và văn hóa giao thông cũng vậy, thay vì những lời nói suông và hô hào chung chung, hãy nên bắt đầu bằng những hành động cụ thể mỗi ngày.

Ý thức không từ trên trời rơi xuống!
Bùi Văn Doanh

Tin cùng chuyên mục

Trung Sơn

Linh hoạt đổi mới trường chuyên

Đề xuất mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc tuyển sinh vào trường THPT chuyên theo ba khối thay vì theo từng môn học đang gây nhiều tranh luận. Mục đích thì hiển nhiên không có gì phải bàn cãi, nhưng cách thức và thời điểm đổi mới là những điều cần được cân nhắc kỹ lưỡng.

Hải Yên

Đừng để sự tự nguyện trở thành nghĩa vụ

Những khoản đóng góp mang danh nghĩa tự nguyện đôi khi trở thành áp lực đối với phụ huynh. Thông tư 81/2026/TT-BGDĐT không chỉ siết chặt việc thu, quản lý tiền của Ban đại diện cha mẹ học sinh mà còn bảo vệ quyền lựa chọn của phụ huynh và sự công bằng trong trường học.

Thùy Hương

Không được tạm bợ với tiêu chuẩn an toàn

Tổn thất đau xót của vụ cháy điểm học tạm của Trường THCS Kim Liên (Hà Nội) một lần nữa đặt ra yêu cầu phải nhìn nhận nghiêm túc trách nhiệm bảo đảm an toàn trường học và trang bị kỹ năng phòng ngừa, ứng phó sự cố.

Hoài Nam

Đánh thức nguồn lực từ tài nguyên dữ liệu

Trong kỷ nguyên số, một nguồn lực mới đang ngày càng khẳng định vị trí đặc biệt: Dữ liệu. Không chỉ là công cụ hỗ trợ quản lý, dữ liệu đang trở thành một loại tài nguyên chiến lược, tư liệu sản xuất mới, thậm chí là lợi thế cạnh tranh quyết định vị thế của quốc gia và doanh nghiệp trong nền kinh tế toàn cầu.

Hà Ngọc

Khi đột phá giáo dục thành nền tảng của đột phá công nghệ

Thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ngày 28/10 nhấn mạnh yêu cầu triển khai đồng bộ Nghị quyết 57 và Nghị quyết 71, đưa giáo dục đại học trở thành nền tảng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, làm chủ công nghệ và tạo ra những động lực tăng trưởng mới.

Thùy Dương

Hiện thực hóa chính sách trọng dụng nhân tài

Thước đo thành công của chính sách nhân tài không nằm ở những quan điểm, tư duy trong một kết luận hay một chương trình hành động trên giấy, mà nằm ở khả năng hiện thực hóa các chính sách đó.

Dành cho bạn

Thu Hằng

Đừng để hành trình dang dở

Hiệu quả của chính sách sẽ không chỉ được đo lường bằng số khoản vay hay lượt tư vấn, mà còn ở khả năng giúp người học ổn định tình hình, tiếp tục học tập hoặc tìm được một lộ trình phù hợp hơn.

Minh Thuyết

Trao cơ hội để phụ nữ dân tộc thiểu số vươn lên

Trong rất nhiều chính sách dành cho phụ nữ, cho bình đẳng giới, hỗ trợ phụ nữ vươn lên khẳng định vị trí của mình trong gia đình và xã hội… thì chính sách cho đồng bào dân tộc thiểu số và phụ nữ, trẻ em gái khu vực này luôn là ưu tiên hàng đầu của Đảng và Nhà nước.

Xuân Phong

Sứ mệnh hòa bình và 'mệnh lệnh' của tri ân

Dù mới được triển khai hơn sáu tháng, nhưng những ngày qua và chắc chắn cả những ngày tiếp theo, Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ sẽ là chiến dịch được chờ đợi nhất, có ý nghĩa nhân văn sâu sắc nhất trong lòng nhân dân.

Yến Nhi

Điểm tựa bảo vệ trẻ em trên môi trường số

Môi trường số tác động mạnh mẽ và toàn diện đến đời sống của học sinh, bao gồm cả mặt tích cực lẫn những hệ lụy lớn. Với trẻ em, đối tượng dễ bị tổn thương, môi trường số tiềm ẩn nhiều hiểm họa nếu thiếu sự đồng hành, định hướng từ gia đình, nhà trường và xã hội.

Tiến Hiếu

Không dung tha tội chống phá Nhà nước

Nhiều năm qua, tổ chức mang danh “Việt Tân” chưa bao giờ từ bỏ âm mưu lật đổ chính quyền nhân dân, phá hoại cuộc sống bình yên của đất nước. Dù luôn khoác lên mình "chiếc áo bọc đường" mang tên “đấu tranh dân chủ”, “nhân quyền” hay “diễn biến hòa bình”, bản chất độc hại và bạo lực của tổ chức này chưa bao giờ thay đổi.