Ý thức không từ trên trời

1. Mỗi khi nói đến tai nạn và ùn tắc giao thông, ngoài các yếu tố như phương tiện nhiều, chất lượng kém, đường sá không phát triển kịp so với sự gia tăng của phương tiện… thì hầu hết mọi người đều cho rằng, nguyên nhân chính là do ý thức của người tham gia giao thông. Vậy, ý thức ấy từ đâu mà có?
2. Có một thực tế, nhiều khi tại nạn, ùn tắc giao thông xảy ra do những nguyên nhân hoàn toàn có thể tránh được. Xe chạy ngược chiều: Tai nạn. Xe phóng nhanh, vượt ẩu: Tai nạn. Lái xe trong tình trạng uống rượu say: Tai nạn… Xe vượt đèn đỏ: Tắc đường. Xe lấn làn: Tắc đường. Đường đang ùn ứ vẫn cố chen lấn theo kiểu “điền vào chỗ trống”, còn khe hở nào là len xe vào bất biết sau đó ra sao, khiến hai chiều đường bị nút cứng lại làm cho tình trạng tắc càng trầm trọng và kéo dài hơn… Tất cả các lỗi ấy đều xuất phát từ ý thức của người tham gia giao thông.

Chính vì vậy, tại Hội nghị tổng kết 5 năm công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông (ngày 8/12/2015), Phó thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc, Chủ tịch Ủy ban ATGTQG nhấn mạnh: Cần nâng cao nhận thức của người dân về an toàn giao thông, văn hoá giao thông phải trở thành thói quen của mỗi người.

3. Trước đó, ngày 7/12/2015, Thành đoàn và ban An toàn giao thông TP. Hồ Chí Minh đã phối hợp tổ chức chương trình đột phá giảm ùn tắc, tai nạn giao thông với khoảng 800 bạn trẻ tại 24 quận, huyện của Thành phố tham gia các đội hình tình nguyện phản ứng nhanh để đảm bảo an toàn giao thông. Những năm trước đây, tại các ngã tư đường phố Hà Nội thỉnh thoảng cũng xuất hiện những bóng áo xanh Thanh niên tình nguyện tham gia bảo đảm trật tự, an toàn giao thông.

Đặc biệt trong các đợt thi tuyển đại học, lực lượng sinh viên tham gia công tác này rất đông đảo và thực sự mang lại hiệu quả. Nhưng phong trào này không được duy trì thường xuyên, liên tục; và có ý kiến cho rằng, việc thanh niên tình nguyện, sinh viên tham gia bảo đảm trật tự giao thông chỉ mang tính hình thức vì thời gian và số lượng “không thấm vào đâu” so với tình trạng vi phạm của người tham gia giao thông.

4. Tuy nhiên, nếu nhìn nhận ở góc độ ý thức thì câu chuyện này lại có những ý nghĩa và hiệu quả thiết thực trước mắt cũng như lâu dài. Thứ nhất: Lực lượng này là sự hỗ trợ cần thiết và kịp thời cho lực lượng cảnh sát giao thông vốn đang rất mỏng trước vấn nạn giao thông hiện nay, nhất là trong giờ cao điểm. Thứ hai: Việc trực tiếp tham gia bảo đảm trật tự, an toàn giao thông sẽ có tác dụng nâng cao nhận thức và hình thành văn hóa giao thông cho chính các thanh niên tình nguyện. Tôi tin chắc rằng, từ việc chứng kiến những lỗi vi phạm của người tham gia giao thông và nhắc nhở kịp thời cũng như việc nhận thức được hậu quả của những hành vi vi phạm, hầu hết những thanh niên tình nguyện này sẽ không bao giờ vi phạm.

Không những thế, kể cả những lúc không tham gia bảo đảm trật tự giao thông, họ cũng có ý thức, trách nhiệm nhắc nhở người khác, mà trước hết là người thân không vi phạm. Như vậy, ý thức, văn hóa giao thông sẽ từng bước hình thành, củng cố, lan tỏa và trở thành “thói quen” của xã hội; nhất là khi nó được khởi nguồn từ lớp trẻ. Thứ ba: Hướng các em vào những hoạt động có ích cho xã hội sẽ giúp các em hình thành nhân cách và sống có trách nhiệm hơn; đồng thời giúp các em xa lánh các tệ nạn, ngăn ngừa thói xấu…

5. Cách ngôn cổ Ba Lan có câu: “Gieo hành vi, gặt thói quen/ Gieo thói quen, gặt tính cách/ Gieo tính cách, gặt số phận”.

Ý thức không từ trên trời rơi xuống, nó được hình thành thông qua nhận thức và hành vi hằng ngày của mỗi người.

Ý thức và văn hóa giao thông cũng vậy, thay vì những lời nói suông và hô hào chung chung, hãy nên bắt đầu bằng những hành động cụ thể mỗi ngày.

Ý thức không từ trên trời rơi xuống!
Bùi Văn Doanh

Tin cùng chuyên mục

Hải Yên

Trợ lực thiết thực cho cán bộ dôi dư sau sáp nhập

Sắp xếp đơn vị hành chính là chủ trương đúng đắn để tinh gọn bộ máy. Việc chủ động xây dựng chính sách hỗ trợ cán bộ dôi dư và người làm việc xa nhà không chỉ thể hiện tính nhân văn sâu sắc mà còn là động lực để bộ máy mới vận hành thông suốt, hiệu quả.

Hoài Nam

Từ tiêu chuẩn đến năng lực thực thi

Kết luận 96-KL/TW đặt phân cấp, phân quyền, kiểm soát quyền lực và quản lý, sử dụng đội ngũ cán bộ trong cùng một mạch giám sát. Khi quyền hạn được trao ngày càng rõ hơn, thước đo cán bộ cũng cần chuyển mạnh từ “đủ tiêu chuẩn” sang năng lực thực thi và kết quả công việc.

Thùy Hương

'Bước chuyển tư duy' về dữ liệu

Nghị định số 363/2026/NĐ-CP ngày 19/9/2026 là một bước hoàn thiện quan trọng trong hệ thống pháp luật về dữ liệu, thể hiện rõ “bước chuyển tư duy" từ “bảo vệ” sang “quản trị” nguồn “tài nguyên” quan trọng này.

Hà Ngọc

Sau tiếng cồng nâng hạng

Việt Nam bước vào nhóm thị trường mới nổi, mở cánh cửa lớn hơn với dòng vốn toàn cầu, nhưng thách thức cũng bắt đầu, nhất là làm sao để thu hút và giữ chân dòng vốn dài hạn.

Thu Hằng

Bữa cơm học đường: Không chỉ là chuyện 'ăn no'

“Ăn no” mới chỉ là điểm bắt đầu. Mục tiêu của bữa ăn học đường phải là giúp trẻ lớn lên khỏe mạnh, học tập tốt và hình thành một nền tảng dinh dưỡng cho cả cuộc đời.

Dành cho bạn

Minh Thuyết

Xây dựng kỹ năng dùng AI

Trong thời đại mà trí tuệ nhân tạo (AI) được ứng dụng rộng rãi vào đời sống, việc xây dựng kỹ năng về sử dụng, tránh lạm dụng hay tạo “sức đề kháng” để nhận diện thông tin giả từ AI là cần thiết.

Xuân Phong

'Nấc thang mới' trong học tập và thực hành theo Bác

Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị là một bước ngoặt, tạo sức bật đưa việc học tập và thực hành theo tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh đi vào chiều sâu trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.
Yến Nhi

Khơi dậy khát vọng cống hiến

Nghị quyết số 24-NQ/TW về phát huy tính tiên phong, gương mẫu, tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong kỷ nguyên mới được Bộ Chính trị ban hành như thổi một luồng gió mới, một khí thế mới vào đời sống chính trị của đất nước.
Tiến Hiếu

Đột phá phát triển giáo dục

Năm học 2026-2027, năm học đầu tiên sau Đại hội Đảng XIV được ngành Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) xác định là dấu mốc chuyển trạng thái trong thực hiện Nghị quyết 71- NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục, xây dựng nền tảng đổi mới thực chất.
Trung Sơn

Khoan thư sức dân

Việc Quốc hội thông qua Nghị quyết về giảm thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với cá nhân và doanh nghiệp tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất (khóa XVI) đang được cộng đồng những người kinh doanh đặc biệt quan tâm và hoan nghênh.