Cách đây 1 tháng, ông N.T.Đ (77 tuổi, ở Hà Nội) xuất hiện sốt liên tục kèm theo đau bụng âm ỉ kéo dài, không rõ nguyên nhân. Gia đình đã đưa ông Đ. đến cơ sở y tế thăm khám, sau đó chuyển đến Trung tâm Phẫu thuật Gan mật - Tiêu hóa, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương để kiểm tra chuyên sâu.
Tại bệnh viện, các bác sĩ tiến hành đánh giá toàn diện tình trạng bệnh nhân. Kết quả chụp cắt lớp vi tính (CT scan) cho thấy ổ áp xe tại thùy gan trái đã phát triển trên 10 cm, bên trong có một dị vật mắc kẹt, là nguyên nhân gây nhiễm trùng kéo dài. Bệnh nhân có tiền sử đái tháo đường, tăng huyết áp và bệnh tim thiếu máu cục bộ, hiện đang điều trị bằng thuốc theo đơn. Rất may, bệnh lý tim mạch của bệnh nhân đã được kiểm soát tốt nên thuận lợi cho phẫu thuật.
TS.BS Nguyễn Minh Trọng, Giám đốc Trung tâm Phẫu thuật Gan mật – Tiêu hóa cho biết: "Sau khi cân nhắc kỹ lưỡng, chúng tôi quyết định phẫu thuật nội soi cắt thùy gan trái để loại bỏ dị vật và xử lý ổ áp xe, ngăn ngừa những biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra".
Trong quá trình phẫu thuật, các bác sĩ phát hiện ổ áp xe lớn, đường kính hơn 10 cm, nằm ở thùy gan trái và dính vào bờ cong nhỏ của dạ dày. Bên trong, có một chiếc tăm tre dài khoảng 5 cm đã cắm sâu vào nhu mô gan. Quá trình phẫu thuật diễn ra thuận lợi vì ổ áp xe còn khu trú tại gan, chưa bị vỡ; vì nếu vỡ có thể gây viêm phúc mạc có thể nguy hiểm đến tính mạng bệnh nhân. Các bác sĩ đã cắt bỏ thùy gan trái kèm ổ áp xe và lấy dị vật.
Nếu không can thiệp kịp thời, bệnh nhân có thể đối mặt với nhiều biến chứng nguy hiểm như áp xe gan lan rộng, vỡ vào ổ bụng, gây viêm phúc mạc nghiêm trọng. Ngoài ra, nhiễm trùng huyết cũng là một rủi ro lớn, đặc biệt ở bệnh nhân cao tuổi có bệnh nền. Nếu dị vật tiếp tục di chuyển, nó có thể gây thủng ruột non hoặc đại tràng, dẫn đến viêm phúc mạc và tắc ruột.
Bên cạnh đó, tổn thương gan lan rộng còn có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến chức năng gan về lâu dài. Ngoài tăm tre, các dị vật khác như xương cá, xương gà, đinh ghim hay mảnh kim loại nhỏ cũng có thể gây hậu quả nguy hiểm nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời. Hiện, sau phẫu thuật, bệnh nhân tỉnh táo, ổn định hồi phục nhanh chóng.
Theo Bác sĩ Đào Thị Hồng Nhung, Khoa Chẩn đoán Hình ảnh, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, tăm là vật nhỏ, sắc nhọn và cứng, có thể dễ dàng xuyên thủng thành dạ dày, sau đó di chuyển đến gan, ruột non hoặc đại tràng. Nếu không được phát hiện kịp thời, dị vật này có thể gây tổn thương nghiêm trọng, dẫn đến viêm nhiễm kéo dài và hình thành ổ áp xe nguy hiểm. Dị vật đường tiêu hoá là vấn đề không thường gặp, đặc biệt là trường hợp dị vật xuyên thủng vào gan.
Theo đó, với những dị vật như tăm tre, chụp X-quang bụng thường không có nhiều giá trị trong chẩn đoán. Trường hợp bệnh nhân trên, siêu âm và chụp cắt lớp vi tính (CT scan) đã giúp phát hiện chính xác vị trí dị vật thông qua hình ảnh tăng âm trên siêu âm và tăng tỷ trọng trên phim CT. Với nhiều kinh nghiệm trong chẩn đoán và điều trị các bệnh lý gây áp xe gan, các bác sĩ chẩn đoán hình ảnh đã góp phần trong chẩn đoán nguyên nhân trước mổ, tạo điều kiện cho bác sĩ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp cho từng bệnh nhân.
TS.BS Nguyễn Minh Trọng cũng cảnh báo: Để tránh nguy cơ nuốt phải dị vật và những hậu quả đáng tiếc, người dân không ngậm tăm tre sau khi ăn, đặc biệt khi nằm hoặc đi ngủ. Cần nhai kỹ trước khi nuốt, tránh cười đùa, nói chuyện, xem ti vi hoặc dùng điện thoại khi ăn để hạn chế nguy cơ hóc dị vật.
Trong trường hợp nghi ngờ đã nuốt phải dị vật, người dân tuyệt đối không tự móc họng, vì điều này có thể khiến dị vật đâm sâu hơn vào niêm mạc hoặc di chuyển đến vị trí nguy hiểm. Tuyệt đối không áp dụng các phương pháp dân gian như uống giấm hay ăn cơm nóng để cố đẩy dị vật xuống, vì có thể khiến dị vật đi sâu hơn và gây tổn thương nghiêm trọng. Khi có triệu chứng đau bụng kéo dài, sốt không rõ nguyên nhân, cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám và xử trí kịp thời.
