Về việc đưa dịch vụ y tế chuyên sâu đến gần hơn với y tế cơ sở góp phần chăm sóc sức khỏe cho trẻ em, TS.BS Đỗ Thị Thúy Nga, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhi Hà Nội có cuộc trao đổi với báo Tin tức và Dân tộc về vấn đề này.
Thực hiện chủ trương khám sức khỏe toàn dân cho người dân trên địa bàn Hà Nội trong thời gian qua, Bệnh viện Nhi Hà Nội đã có sự phối hợp như thế nào với y tế cơ sở để triển khai công tác khám sức khỏe cho trẻ em, thưa bà?
Với sứ mệnh là bệnh viện đầu ngành về nhi khoa trực thuộc Sở Y tế Hà Nội, ngay từ những ngày đầu đi vào hoạt động, chúng tôi đã chủ động phối hợp với hệ thống y tế tuyến cơ sở để triển khai các hoạt động khám sức khỏe. Đặc biệt, khi có chủ trương đẩy mạnh khám sức khỏe toàn dân, nhiệm vụ này càng được bệnh viện chú trọng đẩy mạnh và triển khai chuyên sâu hơn.
Để thực hiện hiệu quả, trong thời gian qua, chúng tôi đã phối hợp rất chặt chẽ với y tế các xã, phường nhằm triển khai khám sức khỏe toàn diện cho trẻ em.
Tính đến nay, bệnh viện đã phối hợp với gần 100 xã, phường để tổ chức khám sức khỏe cho các em nhỏ trên địa bàn thành phố Hà Nội.
Để hoạt động khám sức khỏe đạt hiệu quả cao, trước hết chúng tôi đặc biệt chú trọng đến yếu tố con người. Với đội ngũ chuyên gia là các bác sĩ chuyên khoa nhi giàu kinh nghiệm cùng nhiều chuyên ngành sâu, chúng tôi đã phối hợp nhịp nhàng với các trạm y tế để thực hiện các đợt khám đạt chất lượng chuyên môn cao nhất.
Bên cạnh nguồn nhân lực chất lượng cao, bệnh viện cũng chuẩn bị rất chu đáo và đầy đủ về vật tư, trang thiết bị y tế. Một điểm sáng rất quan trọng là ngay từ khi triển khai, chúng tôi đã đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào toàn bộ quy trình khám sức khỏe. Bệnh viện đã tự xây dựng một phần mềm khám sức khỏe chuyên biệt không chỉ phục vụ riêng cho Bệnh viện Nhi Hà Nội mà còn cung cấp miễn phí cho các trạm y tế sử dụng.
Phần mềm này đã được tinh chỉnh tối ưu. Về mặt chuyên môn, các nội dung đều được chuẩn hóa theo đúng hướng dẫn của Bộ Y tế và Sở Y tế Hà Nội; các quy trình, chuyên môn khám được cụ thể hóa giúp thao tác rất thuận lợi. Đặc biệt, phần mềm hỗ trợ đắc lực cho công tác quản lý dữ liệu; từ việc xác minh đối tượng khám đến việc phân định rõ dữ liệu khám thuộc sự quản lý của trạm y tế hoặc xã, phường nào, mang lại sự đồng bộ và thuận tiện rất lớn cho tuyến cơ sở.
Từ thực tiễn đợt khám vừa qua, những vấn đề sức khỏe thường gặp ở trẻ, cũng như việc đưa vào quản lý những trường hợp mắc bệnh nhưng trước đó chưa được phát hiện như thế nào, thưa bà?
Nhờ ứng dụng công nghệ thông tin, thông qua hệ thống phần mềm, chúng tôi đã nhanh chóng tổng hợp dữ liệu từ gần 200.000 lượt khám; bao gồm cả từ phần mềm chuyển giao và các đợt khám trực tiếp phối hợp cùng trạm y tế.
Kết quả tổng kết cho thấy các vấn đề sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là bệnh lý học đường ở trẻ em thể hiện khá rõ nét. Phổ biến nhất là các bệnh lý về răng miệng và các tật khúc xạ về mắt như: Cận thị, viễn thị, loạn thị…, chiếm tỷ lệ rất cao ở lứa tuổi học đường. Bên cạnh đó, vấn đề dinh dưỡng của trẻ cũng đối mặt với "gánh nặng kép": Vừa tồn tại một tỷ lệ trẻ bị suy dinh dưỡng, song song lại có tỷ lệ trẻ thừa cân, béo phì đáng kể. Đây là những bài toán chúng tôi sẽ có kế hoạch can thiệp cụ thể trong thời gian tới.
Bên cạnh đó, mô hình bệnh tật giữa các khu vực nội thành và các trạm y tế vùng xa cũng có sự khác biệt rõ rệt. Có những đánh giá này giúp bệnh viện có thể xây dựng các chương trình, kế hoạch can thiệp sát thực tế, phù hợp với đặc thù của từng địa phương.
Nếu phát hiện trẻ cần điều trị, bệnh viện sẽ phối hợp chặt chẽ với tuyến cơ sở để đưa ra phác đồ xử lý kịp thời.
Khám sức khỏe toàn dân trên diện rộng với số lượng lớn trong khi tuyến cơ sở còn có những hạn chế nhất định, bệnh viện đã có giải pháp gì để đồng bộ dữ liệu trên sổ sức khỏe điện tử và cập nhật kịp thời kết quả ngay trong các buổi khám, thưa bà?
Qua thực tế triển khai cùng các trạm y tế, chúng tôi ghi nhận một số khó khăn, điển hình là năng lực và chất lượng nguồn nhân lực tại các trạm còn chênh lệch. Để khắc phục điều này, bệnh viện luôn sát cánh cùng y tế cơ sở nhằm đảm bảo sự đồng bộ và chất lượng chuyên môn cao nhất.
Cụ thể, về hạ tầng công nghệ, bệnh viện đã chủ động chuẩn bị đồng bộ bằng cách cấp phát phần mềm kết hợp trang bị hệ thống máy tính trực tiếp đến từng bàn khám tại các cơ sở. Công tác chuẩn bị trước mỗi buổi khám được thực hiện vô cùng kỹ lưỡng. Nhờ sự phối hợp chặt chẽ với trạm y tế, các cộng tác viên địa bàn và nhà trường, chúng tôi đã có sẵn nguồn dữ liệu sàng lọc ban đầu. Nhờ sự chuẩn bị chu đáo đó, quá trình khám tại hiện trường diễn ra suôn sẻ, đúng quy trình chuyên môn, đảm bảo dữ liệu thu về đạt chất lượng và độ chính xác cao nhất.
Vậy chiến lược dài hạn của Bệnh viện trong công tác chăm sóc sức khỏe trẻ em ra sao; đơn vị có đề xuất gì để công tác khám sức khỏe định kỳ cho trẻ em được duy trì bền vững trong thời gian tới, thưa bà?
Để nâng cao chất lượng quản lý và chăm sóc sức khỏe trẻ em một cách bền vững, chúng tôi đã tập trung thực hiện đồng bộ nhiều nhiệm vụ. Cụ thể, trong ngắn hạn, chúng tôi sẽ đồng hành cùng y tế cơ sở kiểm soát chặt chẽ chất lượng từng buổi khám; đồng thời xây dựng các chương trình can thiệp chuyên sâu theo mô hình liên thông nhiều cấp: cấp cơ sở chuyên sâu, tuyến y tế cơ sở tại phường, xã, và cộng đồng (tại trường học, gia đình); chú trọng đào tạo, nâng cao năng lực chuyên môn dài hạn cho đội ngũ nhân viên y tế tuyến đầu tại các địa phương.
Những giải pháp này được kỳ vọng không chỉ giải quyết triệt để các bệnh lý trong cộng đồng mà còn nâng cao toàn diện năng lực y tế cơ sở.
Để công tác quản lý và chăm sóc sức khỏe trẻ em có chiều sâu và giá trị bền vững lâu dài, cần hoàn thiện và đồng bộ hóa hệ thống dữ liệu từ cấp Bộ Y tế đến các Sở Y tế và địa phương, xây dựng bộ công cụ chuẩn mực không chỉ về tiêu chuẩn chuyên môn mà còn chuẩn hóa thông tin định danh của trẻ.
Cần khắc phục sự bất cập giữa dữ liệu dân cư, hộ khẩu thường trú với địa bàn thực tế trẻ đang sinh sống và học tập, giúp các trạm y tế nắm chắc và quản lý sát sao đối tượng trên địa bàn. Đồng thời, tiếp tục đầu tư nâng cao chất lượng nhân lực y tế cơ sở và đầu tư nguồn lực hệ thống cho các chương trình can thiệp y tế cộng đồng.
Xin cảm ơn bà!
