Tri ân những người “cõng chữ” lên non

Vượt qua muôn vàn gian khó để mang ánh sáng tri thức đến miền biên viễn, các thầy cô giáo cắm bản luôn nhận được sự kính trọng, thấu hiểu và tôn vinh cao đẹp nhất.

52.jpg
Bằng sự tâm huyết và lòng nhân hậu, cô Vàng Thị Tro, giáo viên điểm trường Tràng Hương, một trong những điểm trường xa xôi và khó khăn nhất của Trường Mầm non Giàng Chu Phìn, xã Mèo Vạc (Tuyên Quang) đã thắp lên khát vọng học tập cho nhiều học trò vùng cao. Ảnh: Minh Đức

Khát vọng xanh viết nên huyền thoại

Hành trình “cõng chữ” luôn gắn liền với những gian khó tột cùng, nơi mà lòng yêu nghề được thử thách qua từng con dốc đứng. Khoảng 17 năm gắn bó với xã biên giới Tri Lễ (Nghệ An), phần lớn thời gian của cô giáo Lầu Y Pay là cắm bản tại điểm trường đặc biệt khó khăn Huồi Mới.

37.jpg
Sau khi vượt sông Nậm Nơn (thuộc lòng hồ Thủy điển Bản Vẽ) để đến các điểm trường trên “ốc đảo” Piêng Luống, Phia Òi của xã biên giới Nhôn Mai (Nghệ An), các giáo viên mầm non "cắm bản" phải di chuyển bằng xe máy trên con đường dốc cao, sạt lở. Ảnh: Xuân Tiến
46.jpg

Các thầy cô giáo Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Thượng Hóa, xã Kim Phú (Quảng Trị) hàng năm đều phải vài lần "vượt lũ" để tới trường. Ảnh: Tá Chuyên

Khi sương mờ vẫn còn quẩn quanh những triền núi đá, cô đã phải vượt đường đèo hiểm trở hoặc ở nhờ nhà dân ngày mưa lũ để đến trường dạy học. “Dù công tác ở nơi còn nhiều thiếu thốn, đi lại vất vả nhưng tình yêu nghề, yêu trẻ chính là động lực giúp tôi vượt qua mọi khó khăn”, cô Pay chia sẻ.

Cô giáo Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Thượng Hóa, xã Kim Phú (Quảng Trị) ân cần, chỉ dạy các em học sinh người Rục học con chữ. Ảnh: Tá Chuyên

Trên dải đất miền biên viễn xã Kim Phú (Quảng Trị), nơi những bản làng của đồng bào Rục, Chứt còn gặp muôn vàn gian khó, hành trình “cõng chữ” của thầy cô giáo càng trở nên thiêng liêng và xúc động. Lần đầu cắm bản vào năm 2020, cô Đinh Thị Thu Hằng - Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Thượng Hóa vừa sinh con được 6 tháng. Năm đó, đoạn Hung Trâu ngập sâu suốt 24 ngày, cũng là thời gian cô và trò phải ở lại điểm trường. Giữa đêm mưa tháng 10, khi lũ đổ về dữ dội và đường sá bị chia cắt, vì trách nhiệm với học sinh, cô vẫn quyết định vượt lũ bằng thuyền vào điểm trường để bám bản dạy học. Mẹ cô phải ẵm cháu nhỏ theo để chăm con, giúp cô yên tâm công tác.

4.jpg
Thầy giáo Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học và Trung học cơ sở Trung Chải, xã Pa Tần (Lai Châu) hướng dẫn học sinh học bài. Ảnh: Quý Trung

Cô Thạch Thị Phắt Cà Đi, Trường Tiểu học Hòa Đông (xã Phước Vinh) ứng dụng công nghệ, đổi mới phương pháp trong giảng dạy tiếng Khmer cho học sinh vùng biên Tây Ninh. Ảnh: Giang Phương

Tại xã biên giới Phước Vinh (Tây Ninh), nhắc đến cô giáo trẻ Thạch Thị Phắt Cà Đi - Trường Tiểu học Hòa Đông hầu như ai cũng biết. Với bà con Khmer nơi đây, cô không chỉ là một giáo viên, mà còn là người con của bản làng, là người thắp lên niềm tin cho những đứa trẻ. Để học sinh dễ học và hiểu ngôn ngữ mẹ đẻ, cô khéo léo kết hợp các bài giảng với giáo án điện tử, trình chiếu hình ảnh, video về văn hóa Khmer. Từ tình yêu nghề của cô, những mầm xanh nơi biên giới như được chắp thêm đôi cánh tự tin, niềm tự hào dân tộc để vững bước tương lai.

33.jpg
Cô giáo ân cần giữ ấm giấc ngủ cho các em học sinh Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học xã biên giới Tùng Vài (Tuyên Quang) trong những ngày giá rét. Ảnh: Đức Thọ

Không chỉ truyền thụ kiến thức, các thầy cô giáo còn là cầu nối đưa văn minh miền xuôi đến với bản làng, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc và góp phần khẳng định, bảo vệ chủ quyền biên giới quốc gia. Mỗi lớp học được dựng lên như một cột mốc văn hóa vững chắc giữa núi rừng mờ sương.

Tiếp thêm động lực bám trường, bám bản

Sự tận tụy của các thầy cô nay được tiếp thêm sức mạnh nhờ sự thay đổi kỳ diệu của những mái trường vùng cao. Tại 229 xã biên giới thuộc 21 tỉnh, thành phố, đã có 108 trường nội trú, bán trú được xây mới kiên cố, khang trang; 121 trường khác cũng đã được khởi công và sớm đưa vào hoạt động. Làn gió chuyển đổi số với máy tính kết nối internet giúp học sinh vùng cao tự tin tiếp cận tri thức hiện đại, rút ngắn khoảng cách với miền xuôi.

41.jpg

Cô giáo Lữ Thị Lan Anh ân cần chăm sóc học sinh tại điểm trường Mầm non bản Liêng Luống, xã Nhôn Mai (Nghệ An). Ảnh: Xuân Tiến

Để chăm lo tốt hơn cho đời sống vật chất và tinh thần cho giáo viên, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chính sách, điển hình như Nghị quyết số 71/NQ-TW; Nghị định 161/2026/NĐ-CP; Nghị định 182/2026/NĐ-CP... Lương nhà giáo được ưu tiên xếp cao nhất trong hệ thống thang bậc lương hành chính sự nghiệp, cùng mức phụ cấp ưu đãi nghề lên đến 100% cho giáo viên cắm bản.

34.jpg
Cô giáo ân cần chăm lo từng bữa cơm ấm, nóng, nhằm đảm bảo sức khỏe cho các em học sinh Trường Phổ thông dân tộc Bán trú Tiểu học xã biên giới Tùng Vài (Tuyên Quang) trong những ngày giá rét. Ảnh: Đức Thọ

Hệ thống nhà công vụ, chính sách hỗ trợ tiền tàu xe, trợ cấp lần đầu… đã trở thành động lực để các thầy cô yên tâm tiếp tục cống hiến cho sự nghiệp giáo dục vùng cao. Thầy Võ Anh Tuấn, Hiệu trưởng Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sỏ Tam Thái, xã Tam Thái (Nghệ An) chia sẻ: “Những chính sách mới là "cú hích" để thu hút giáo viên trẻ có năng lực về vùng khó, đồng thời giữ chân các thầy cô yên tâm cống hiến lâu dài”.

3.jpg
Học sinh các dân tộc vui mừng trong ngày khai giảng năm học mới tại ngôi trường nội trú liên cấp khang trang, hiện đại ở xã Thanh Nưa (Điện Biên). Ảnh: Xuân Tư
50.jpg
Tận tình chăm lo cho học sinh, cô giáo được các em nhỏ người M'nông ở thôn Tăk Xoai, xã Trà Leng (Đà Nẵng) quý mến, yêu thương. Ảnh: Đỗ Trưởng

Hành trình “cõng chữ” lên non dù còn nhiều gian nan, nhưng với trái tim nhiệt huyết và tình yêu thương, các thầy cô giáo cắm bản vẫn luôn là những người giữ lửa, làm rạng ngời thêm truyền thống “tôn sư trọng đạo” của dân tộc.

Chí Cường

Dành cho bạn

Từ đêm 18/11, nhiều khu vực mưa lớn, cục bộ có nơi trên 100mm

Từ đêm 18/11, nhiều khu vực mưa lớn, cục bộ có nơi trên 100mm

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ chiều 19/11 đến ngày 20/11, khu vực từ Quảng Trị đến thành phố Đà Nẵng và phía Đông tỉnh Quảng Ngãi có mưa vừa, mưa to và dông với lượng mưa phổ biến 40-90mm, cục bộ có nơi mưa rất to trên 100mm. Cảnh báo nguy cơ mưa có cường độ lớn trên 80mm trong 3 giờ.

Gia Lai rà soát khu vực xung yếu, sẵn sàng ứng phó mưa lũ

Gia Lai rà soát khu vực xung yếu, sẵn sàng ứng phó mưa lũ

Trước diễn biến thời tiết phức tạp, nguy cơ xuất hiện mưa lớn, gió mạnh trên biển, ngập lụt, lũ quét và sạt lở đất trong những ngày tới, tỉnh Gia Lai yêu cầu các sở, ngành, địa phương chủ động triển khai đồng bộ phương án phòng ngừa, ứng phó, bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản của người dân và các công trình hạ tầng thiết yếu.