Tàu chở dầu di chuyển trên biển Đỏ, gần lối vào kênh đào Suez, Ai Cập. Ảnh: THX/TTXVN phát
Phát biểu với các phóng viên ngày 27/7 tại Đại sứ quán Yemen ở thủ đô Riyadh của Saudi Arabia, bà al-Zouba bình luận: “Houthi muốn sao chép mô hình của Iran và điều này sẽ khiến hai eo biển quan trọng vốn là cửa ngõ vào vịnh Ba Tư và Biển Đỏ bị phong tỏa”.
Bà al-Zouba cho rằng lực lượng Houthi ngày càng hoạt động mạnh do phản ứng chưa đủ của cộng đồng quốc tế trước các hoạt động của nhóm này trong khu vực.
Eo biển Bab el-Mandeb nối Biển Đỏ với vịnh Aden và rộng hơn là Ấn Độ Dương. Tương tự eo biển Hormuz, một phần đáng kể của nền kinh tế toàn cầu phụ thuộc vào hoạt động lưu thông hàng hải thông suốt qua tuyến đường này.
Khoảng 30% lượng container toàn cầu được vận chuyển qua Biển Đỏ và khu vực này chiếm từ 12-15% tổng kim ngạch thương mại thế giới.
Vị trí địa lý của Yemen cũng khiến lực lượng nào kiểm soát khu vực phía Tây nước này đều có ảnh hưởng đáng kể đối với hoạt động hàng hải qua eo biển Bab el-Mandeb.
Dữ liệu cho thấy lưu lượng vận tải qua Biển Đỏ đã sụt giảm khi chỉ có 15 tàu chở hàng hóa đi qua eo biển Bab Al Mandeb trong ngày 26/7, giảm 56% so với 34 tàu ghi nhận vào ngày 20/7 - thời điểm Houthi lần đầu công bố lệnh cấm vận hàng hải đối với các tàu có liên quan đến Saudi Arabia. Trong số các tàu đi qua Bab el-Mandeb có tàu chở dầu thô, ngũ cốc và phân bón hướng tới các thị trường như Trung Quốc, Ấn Độ, Pakistan và Hà Lan.
Những phát biểu trên của bà al-Zouba xuất hiện trong bối cảnh căng thẳng giữa lực lượng Houthi với Saudi Arabia và chính phủ Yemen được quốc tế công nhận tiếp tục leo thang.
Đầu tháng 7, Houthi tuyên bố phong tỏa hàng hải đối với các tàu đến và đi từ Saudi Arabia qua Biển Đỏ, đồng thời phóng tên lửa và thiết bị bay không người lái nhằm vào quốc gia này. Đáp lại, Saudi Arabia đã không kích thành phố cảng chiến lược Hodeidah do Houthi kiểm soát.
Đợt leo thang trong tháng 7 được đánh giá là nghiêm trọng nhất kể từ khi các bên đạt được thỏa thuận ngừng bắn năm 2022, đồng thời diễn ra trong bối cảnh Mỹ nối lại các cuộc tấn công nhằm vào Iran.
Bà al-Zouba cho biết chính phủ Yemen đã sẵn sàng cho khả năng xung đột leo thang. Theo bà, hai bên đang giao tranh dọc chiến tuyến giữa khu vực do Houthi kiểm soát và khu vực do chính phủ kiểm soát, song chưa bên nào phát động chiến dịch tấn công quy mô lớn.
Đầu tháng này, gần 20 tay súng của cả hai bên đã thiệt mạng trong các cuộc giao tranh quanh thành phố Hodeidah.
Hàng trăm nghìn người đã thiệt mạng ở Yemen kể từ khi xung đột bùng phát năm 2014, thời điểm lực lượng Houthi kiểm soát thủ đô Sanaa, buộc Tổng thống khi đó là Abd-Rabbu Mansour Hadi phải rời nước và sang Riyadh.
Từ năm 2015 đến trước khi đạt được thỏa thuận ngừng bắn năm 2022, Saudi Arabia đã dẫn đầu liên minh Arab tiến hành chiến dịch quân sự nhằm đánh bật lực lượng Houthi.
Đến năm 2026, Houthi vẫn kiểm soát thủ đô Sanaa và nhiều khu vực khác của Yemen. Trong khi đó, căng thẳng giữa Saudi Arabia và Các tiểu vương quốc Arab thống nhất cũng ảnh hưởng đến tình hình thực địa.
Người dân Yemen là đối tượng chịu thiệt hại nặng nề nhất trong xung đột. Ước tính có khoảng 377.000 người thiệt mạng trong giai đoạn từ năm 2015 đến đầu năm 2022, phần lớn do các hệ lụy của chiến tranh như nạn đói và dịch bệnh.