Nghiên cứu mới hé lộ về chứng tự kỷ được chẩn đoán muộn

Một nghiên cứu quy mô lớn công bố ngày 1/10 trên tạp chí Nature cho thấy những người mắc chứng tự kỷ nhưng bị chuẩn đoán muộn có thể sẽ chuyển sang mắc dạng khác của chứng rối loạn này, điều sẽ không xảy ra ở những trường hợp được chẩn đoán từ thuở ấu thơ.

Phát hiện này càng làm rõ thêm giả thuyết rằng cụm từ "tự kỷ" thực chất là một khái niệm bao trùm, mô tả nhiều hiện tượng thần kinh khác nhau chứ không phải một tình trạng đồng nhất. Theo các nhà khoa học, điều này có thể mở ra hướng tiếp cận điều trị và chăm sóc riêng biệt cho từng nhóm người mắc rối loạn phổ tự kỷ (ASD).

Nghiên cứu do một nhóm nhà khoa học quốc tế thực hiện nhằm trả lời câu hỏi then chốt trong lĩnh vực tự kỷ: liệu có sự khác biệt giữa những trường hợp được chẩn đoán trong giai đoạn đầu đời và những trường hợp được phát hiện sau 10 tuổi?

Từ lâu, tự kỷ thường được xem là một rối loạn phát triển thần kinh chỉ có thể phát hiện ở trẻ nhỏ. Tuy nhiên, trong vài thập kỷ gần đây, tiêu chí chẩn đoán đã được mở rộng, giúp nhận diện thêm nhiều trường hợp ở lứa tuổi lớn hơn.

Các nhà nghiên cứu đề xuất hai giả thuyết để lý giải sự khác nhau giữa hai nhóm đối tượng này. Giả thuyết thứ nhất là tất cả những người mắc chứng tự kỷ có các đặc điểm di truyền giống nhau, song một số người có biểu hiện nhẹ hoặc không điển hình nên bị bỏ sót trong chẩn đoán sớm. Khi lớn hơn, yêu cầu xã hội tăng và các dấu hiệu mới bộc lộ rõ ràng hơn. Giả thuyết thứ hai là có hai dạng tự kỷ khác nhau, một dạng thường được phát hiện sớm trong thời thơ ấu và một dạng khác xuất hiện hoặc được chẩn đoán muộn hơn trong cuộc đời. Công bố mới trên tạp chí Nature đã cung cấp bằng chứng ủng hộ giả thuyết thứ hai.

Sau khi so sánh hồ sơ di truyền của hàng nghìn người mắc tự kỷ tại Đan Mạch và Mỹ, các nhà nghiên cứu phát hiện những khác biệt rõ rệt giữa nhóm được chẩn đoán sớm và nhóm phát hiện muộn. Ông Thomas Bourgeron - đồng tác giả nghiên cứu, hiện công tác tại Viện Pasteur (Pháp) - cho biết những người được chẩn đoán tự kỷ ở tuổi trưởng thành có đặc điểm di truyền gần giống với nhóm mắc rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD). Nghiên cứu cũng cho thấy nhóm được chẩn đoán muộn có nguy cơ cao hơn đối với các vấn đề sức khỏe tâm thần khác như trầm cảm.

Nhà nghiên cứu trên nhấn mạnh người mắc tự kỷ rất khác nhau về mặt biểu hiện và nhu cầu. Vì vậy, cần có các chiến lược chăm sóc cá nhân hóa, phù hợp với từng trường hợp cụ thể.

Giáo sư danh dự Uta Frith, chuyên gia phát triển nhận thức tại Đại học College London, bày tỏ hy vọng rằng trong tương lai, các phân nhóm nhỏ trong phổ tự kỷ sẽ được xác định rõ hơn và mỗi nhóm sẽ có cách chẩn đoán cũng như hỗ trợ riêng biệt.

Phương Oanh (TTXVN)

Dành cho bạn

Mối nhân duyên Việt - Hàn: Nối dài truyền thống, mở ra tương lai bền vững

Mối nhân duyên Việt - Hàn: Nối dài truyền thống, mở ra tương lai bền vững

Cách đây đúng 800 năm (1226 - 2026), Hoàng tử Lý Long Tường cùng gia quyến và các hậu duệ triều Lý từ quê hương Kinh Bắc (Bắc Ninh) đã vượt hải trình ngàn dặm tới bán đảo Triều Tiên, chọn vùng đất Cao Ly làm nơi dừng chân định cư. Cột mốc lịch sử ấy đã đặt nền móng cho một mối duyên lành đặc biệt, kết nối hai dân tộc Việt Nam và Hàn Quốc qua suốt chiều dài 8 thế kỷ.

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XV: Tháo nút thắt, tạo động lực phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa

Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XV: Tháo nút thắt, tạo động lực phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa

Chiều 17/10, Quốc hội thảo luận tại tổ, cho ý kiến về dự án Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa. Cho ý kiến về dự án Luật, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng, phần lớn doanh nghiệp vẫn khó tiếp cận vốn. Khoảng trống tài chính chưa được đáp ứng của doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn rất lớn, ước tính trước đây là khoảng 21,7 tỷ USD. Theo Chủ tịch Quốc hội, đây chính là nút thắt "cốt tử".