Tại sự kiện ở bang Texas hôm 15/10, Elon Musk, CEO Tesla kiêm đồng sáng lập SpaceX, giới thiệu ba phiên bản Roadster mới, trong đó có mẫu thực hiện cú lộn vòng trên không. Màn trình diễn sử dụng hệ thống động cơ đẩy khí lạnh phát triển dựa trên công nghệ SpaceX, cho thấy tham vọng kết hợp công nghệ hàng không vũ trụ với ngành ôtô.
Cổ phiếu Tesla tăng trong phiên giao dịch ngày 16/10, nhờ sự chú ý dành cho màn ra mắt. Tuy nhiên, các chuyên gia nhận định sức hấp dẫn về mặt trình diễn chưa đồng nghĩa với triển vọng thương mại tương xứng.
Mamta Valechha, chuyên gia phân tích tại Quilter Cheviot, mô tả đây là màn phô diễn kỹ thuật nhằm khơi dậy sự hào hứng với thương hiệu. Rico Luman, chuyên gia kinh tế cấp cao tại ING, cũng cho rằng sự kiện chủ yếu phục vụ quảng bá, củng cố hình ảnh Tesla như một doanh nghiệp tiên phong về công nghệ.
Trao đổi với Euronews, bà Valechha nhận định giá trị thương mại chính của Roadster có thể nằm ở việc củng cố hình ảnh đổi mới của Tesla, thay vì tạo ra lợi nhuận đáng kể.
Tesla lần đầu giới thiệu Roadster vào năm 2017. Một năm sau, tỷ phú Musk đề cập khả năng trang bị động cơ đẩy giúp xe bay. Tuy nhiên, kế hoạch sản xuất liên tục bị trì hoãn, dù ban đầu hãng dự kiến đưa mẫu xe ra thị trường từ năm 2020.
Ông Musk hiện cho biết Roadster có thể bắt đầu sản xuất vào năm 2028. Tesla đã mở đặt trước nhưng chưa công bố giá bán chính thức. Phiên bản Rocket có khả năng bay chỉ dành cho khách hàng được mời.
Những lần trì hoãn trước đây khiến rủi ro về uy tín và khả năng thực hiện cam kết của Tesla vẫn ở mức cao. Ngay cả khi được sản xuất, Roadster vẫn phải chứng minh khả năng chuyển những công nghệ trình diễn thành doanh thu thực tế.
Khả năng bay của Roadster chưa được cấp phép sử dụng trên đường công cộng. Bên cạnh chi phí chế tạo cao, các yêu cầu an toàn hàng không cũng có thể cản trở việc phổ biến công nghệ này.
Chuyên gia cho rằng Roadster được thiết kế như một mẫu xe thể thao dành cho thị trường ngách. Ôtô bay khó được sử dụng rộng rãi trong tương lai gần, bởi phương tiện hoạt động trên không phải đáp ứng các quy định hàng không và yêu cầu chứng nhận phù hợp.
Cơ quan An toàn Hàng không Liên minh châu Âu (EASA) cho biết việc Roadster có thuộc phạm vi điều chỉnh của quy định hàng không hay không phụ thuộc vào thiết kế, khả năng vận hành và mục đích sử dụng. Tuy nhiên, mọi phương tiện được thiết kế để hoạt động như máy bay đều phải đáp ứng các yêu cầu an toàn hiện hành, có thể bao gồm điều kiện về giấy phép của người điều khiển.
Ngoài ra, không phận tại nhiều khu vực ngày càng đông đúc do hoạt động của máy bay và thiết bị bay không người lái. Chuyên gia nhận định giới chức khó cho phép số lượng lớn ôtô bay hoạt động tự do vì những rủi ro an toàn.
Bà Valechha cũng cho rằng công nghệ động cơ đẩy khó được ứng dụng trên các dòng xe sản xuất đại trà trong tương lai gần do chi phí, độ phức tạp và rào cản pháp lý.
Trong khi quảng bá các công nghệ mới, Tesla phải đối mặt với bài toán tài chính khi tốc độ tăng lợi nhuận chưa theo kịp doanh thu.
Trong quý II, doanh thu hãng tăng 26% so với cùng kỳ năm trước, lên 28,24 tỷ USD. Tuy nhiên, lợi nhuận ròng thuộc về cổ đông giảm khoảng 5%, còn 1,11 tỷ USD.
Chi tiêu vốn trong nửa đầu năm tăng hơn gấp đôi, lên 8,28 tỷ USD. Tesla dự kiến khoản chi này vượt 25 tỷ USD trong năm 2026, chủ yếu phục vụ đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) và năng lực sản xuất.
Cổ phiếu Tesla cũng giảm khoảng 14,6% từ đầu năm, từ mức 438 USD xuống hơn 362 USD trong phiên 15/10. Giới phân tích cho rằng định giá công ty phụ thuộc đáng kể vào kỳ vọng về công nghệ tự lái, robot hình người Optimus và khả năng sáp nhập với SpaceX.
Nhà phân tích Dan Levy của Barclays từng đề cập khả năng thông báo về thương vụ sáp nhập hai công ty xuất hiện trước cuộc họp cổ đông thường niên của Tesla. Tuy nhiên, chưa có gì bảo đảm thương vụ sẽ diễn ra.
Trước mắt, Roadster nhiều khả năng hướng đến nhóm khách hàng giàu có, yêu thích công nghệ và sẵn sàng chi trả cho những sản phẩm độc đáo. Mẫu xe có thể giúp Tesla củng cố hình ảnh sáng tạo, nhưng để tạo cú hích bền vững cho doanh thu, lợi nhuận và cổ phiếu, hãng vẫn cần chứng minh hiệu quả thương mại của những công nghệ mới.
