Kính thiên văn của Nam Phi phát hiện tín hiệu xa nhất từ vũ trụ sơ khai

Theo phóng viên TTXVN tại Pretoria, các nhà thiên văn học sử dụng kính thiên văn vô tuyến MeerKAT của Nam Phi đã phát hiện tín hiệu hydroxyl megamaser xa nhất từng được ghi nhận, đến từ một thiên hà đang va chạm dữ dội cách Trái Đất hơn 8 tỷ năm ánh sáng.
Chú thích ảnh
Tổ hợp kính thiên văn MeerKAT, đặt tại tỉnh Northern Cape, Nam Phi. Ảnh tư liệu: TTXVN phát

Phát hiện này cho phép giới khoa học quan sát một hệ thiên hà khi vũ trụ còn chưa bằng một nửa tuổi hiện nay, qua đó mở thêm hướng nghiên cứu về giai đoạn sơ khai của sự tiến hóa thiên hà.

Tín hiệu được phát hiện là một dạng “laser vũ trụ” tự nhiên phát ra ở bước sóng vô tuyến, hình thành khi các phân tử hydroxyl trong những thiên hà giàu chất khí va chạm và khuếch đại bức xạ vô tuyến. Hệ thiên hà mang tên HATLAS J142935.3-002836 không chỉ xa nhất mà còn sáng nhất trong số các hệ cùng loại từng được biết đến, đến mức được xếp vào nhóm “gigamaser” thay vì “megamaser”.

Một điểm đáng chú ý là nhóm nghiên cứu chỉ mất khoảng 5 giờ quan sát để phát hiện tín hiệu vốn thường đòi hỏi thời gian theo dõi lâu hơn rất nhiều. Điều này có được nhờ sự kết hợp giữa độ nhạy cao và dải tần rộng của MeerKAT với hiện tượng thấu kính hấp dẫn, khi một thiên hà ở phía trước vô tình khuếch đại tín hiệu từ thiên hà rất xa phía sau như một “kính thiên văn tự nhiên”.

Phát hiện mới được xem là dấu hiệu cho thấy Nam Phi đang giữ vị trí ngày càng nổi bật trong lĩnh vực thiên văn vô tuyến sử dụng dữ liệu lớn. Hạ tầng quan sát của MeerKAT, cùng năng lực xử lý dữ liệu chuyên sâu của các nhóm nghiên cứu trong nước, đang giúp các nhà khoa học nước này tham gia ngày càng sâu vào những phát hiện ở tuyến đầu của khoa học vũ trụ. Kết quả này cũng được xem như một gợi mở quan trọng cho năng lực tương lai của Đài quan sát Square Kilometre Array, siêu dự án thiên văn vô tuyến mà Nam Phi là một trong những trung tâm chủ chốt.

Trung Kiên (TTXVN)

Dành cho bạn

Đưa công nghệ AI vào tuyên truyền an toàn giao thông trên báo chí

Đưa công nghệ AI vào tuyên truyền an toàn giao thông trên báo chí

Việc đưa AI vào quy trình sản xuất các sản phẩm truyền thông báo chí đang trở thành giải pháp hiệu quả giúp các nhà báo tối ưu hóa việc phân tích dữ liệu, minh họa trực quan và sáng tạo nên những ấn phẩm truyền thông an toàn giao thông hấp dẫn, tiếp cận đa dạng công chúng.

 Sự kiện Anthropic 'lên sàn' thước đo cho nền kinh tế AI tại Mỹ

Sự kiện Anthropic 'lên sàn' thước đo cho nền kinh tế AI tại Mỹ

Theo tờ The New York Times, việc công ty khởi nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI) Anthropic chuẩn bị niêm yết cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) vào tháng 11 tới không chỉ là sự kiện riêng của doanh nghiệp này, mà còn là đợt kiểm tra quy mô lớn đối với sức bền của làn sóng đầu tư trí tuệ nhân tạo trị giá hàng nghìn tỷ USD tại Mỹ và trên toàn thế giới.

'Cơn khát' mua sắm của các tác nhân AI

'Cơn khát' mua sắm của các tác nhân AI

Các tác nhân AI (AI agents) đang mua sắm với quy mô chưa từng thấy và những công cụ như Pay for Machines của công ty công nghệ tài chính và dịch vụ thanh toán đa quốc gia Mastercard có thể thúc đẩy mạnh mẽ xu hướng này. Theo những nhà nghiên cứu tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT), các tác nhân AI lục lọi các tài khoản ngân hàng, thâm nhập vào các ví tiền điện tử và thậm chí còn dành thời gian rảnh rỗi để giải trí.

LS Eco Energy dự kiến đầu tư 49 triệu USD sản xuất linh kiện AI tại Việt Nam

LS Eco Energy dự kiến đầu tư 49 triệu USD sản xuất linh kiện AI tại Việt Nam

Công ty LS Eco Energy của Hàn Quốc dự kiến đầu tư khoảng 65 tỷ won (49 triệu USD) thông qua công ty con tại Việt Nam để xây dựng dây chuyền sản xuất siêu tụ điện phục vụ các trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI). Doanh nghiệp đặt mục tiêu bắt đầu sản xuất hàng loạt và cung ứng siêu tụ điện từ tháng 4/2027, hướng tới doanh thu 150 tỷ won mỗi năm từ sản phẩm này vào năm 2030.