Theo BS.CKI. Nguyễn Thanh Tâm, Khoa Ngoại, Bệnh viện Gia An 115, lách là một trong những cơ quan quan trọng của hệ miễn dịch, có chức năng lọc bỏ vi khuẩn và các tác nhân gây bệnh trong máu. Khi hình thành ổ áp xe, lách không còn thực hiện vai trò bảo vệ mà trở thành ổ chứa vi khuẩn, vi nấm và các tác nhân gây bệnh. Do liên thông trực tiếp với hệ tuần hoàn, các tác nhân này có thể phát tán khắp cơ thể, gây nhiễm khuẩn huyết và suy đa cơ quan.
Đáng chú ý, các triệu chứng của áp xe lách ở giai đoạn đầu thường không đặc hiệu, gồm sốt kéo dài, đau bụng âm ỉ, mệt mỏi, chán ăn hoặc sụt cân nên dễ nhầm lẫn với các bệnh nhiễm trùng thông thường. Nhiều trường hợp chỉ được phát hiện khi đã xuất hiện các biến chứng như nhiễm khuẩn huyết hoặc sốc nhiễm khuẩn.
Điển hình, mới đây Bệnh viện Gia An 115 đã tiếp nhận và điều trị cho bệnh nhân K.C. (sinh năm 1956, quốc tịch Campuchia). Trước khi nhập viện, người bệnh sốt kéo dài kèm đau bụng và được điều trị tại cơ sở y tế địa phương. Tuy nhiên, tình trạng không cải thiện mà ngày càng diễn biến nặng nên gia đình đã đưa sang Việt Nam cấp cứu ngay trong đêm.
Bệnh nhân K.C nhập viện trong tình trạng tụt huyết áp, suy hô hấp nặng và có dấu hiệu suy đa cơ quan do nhiễm trùng lan rộng. Kết quả chẩn đoán hình ảnh cho thấy bệnh nhân có ổ áp xe lớn tại lách. Các bác sĩ xác định bệnh nhân bị sốc nhiễm khuẩn nặng và chuyển ngay vào Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc để hồi sức khẩn cấp.
Do tình trạng quá nặng, ê-kíp điều trị ưu tiên hồi sức tích cực nhằm ổn định huyết động và hỗ trợ hô hấp trước khi tiến hành phẫu thuật. Sau hội chẩn liên chuyên khoa, các bác sĩ xác định ổ áp xe lách đã vỡ, gây tràn dịch màng phổi, xẹp phổi trái.
Trước nguy cơ nhiễm trùng lan rộng đe dọa tính mạng, bệnh nhân được chỉ định phẫu thuật cấp cứu cắt lách. Theo đó, các bác sĩ tiến hành cắt lách, làm sạch ổ bụng và lấy bỏ toàn bộ dịch mủ nhiễm trùng. Sau phẫu thuật, bệnh nhân tiếp tục được điều trị tại Khoa Hồi sức tích cực - Chống độc để kiểm soát nhiễm trùng, hỗ trợ hô hấp và theo dõi chức năng các cơ quan. Nhờ được điều trị tích cực, bệnh nhân vượt qua giai đoạn nguy kịch, hồi phục và đã được xuất viện.
Theo BS.CKI. Nguyễn Thanh Tâm, áp xe lách không chỉ là một ổ mủ khu trú tại lách mà thường phản ánh tình trạng nhiễm trùng toàn thân nghiêm trọng. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể nhanh chóng dẫn đến nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, suy đa cơ quan và tử vong. Áp xe lách được xem là một "thảm họa miễn dịch", với tỷ lệ tử vong có thể lên tới 70-100% nếu không được điều trị.
Bác sĩ cho biết, áp xe lách khác với áp xe gan ở chỗ lách là cơ quan giữ vai trò quan trọng của hệ miễn dịch. Khi lách bị tổn thương, khả năng kiểm soát nhiễm trùng của cơ thể suy giảm, tạo điều kiện để các tác nhân gây bệnh lan theo đường máu đến nhiều cơ quan, khiến bệnh diễn tiến nặng hơn.
Theo bác sĩ, áp xe lách thường xảy ra khi hệ miễn dịch tự nhiên của cơ thể bị suy yếu, tạo điều kiện để vi khuẩn hoặc vi nấm theo đường máu xâm nhập vào lách và hình thành ổ nhiễm trùng. Tình trạng suy giảm miễn dịch thường gặp ở người mắc các bệnh lý suy giảm miễn dịch; người mắc bệnh mạn tính, đặc biệt là đái tháo đường kiểm soát đường huyết chưa tốt hoặc mới được chẩn đoán; người sử dụng kéo dài thuốc ức chế miễn dịch; người tiêm chích không bảo đảm vô trùng; hoặc người mắc viêm nội tâm mạc...
Các bác sĩ khuyến cáo người dân không nên chủ quan khi có các biểu hiện như sốt kéo dài không rõ nguyên nhân, đau bụng âm ỉ, mệt mỏi, sụt cân hoặc khó thở. Việc phát hiện và điều trị sớm các bệnh lý nhiễm trùng có ý nghĩa quan trọng, góp phần hạn chế nguy cơ diễn tiến thành nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn và suy đa cơ quan.
