Trong cuộc cạnh tranh này, quỹ đất sạch không còn là lợi thế duy nhất; khả năng cung cấp đồng bộ hạ tầng số và nguồn điện ổn định đang trở thành yếu tố quan trọng trong quyết định lựa chọn địa điểm đầu tư của doanh nghiệp.
Hạ tầng điện trở thành ưu tiên hàng đầu
Tại Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026 tổ chức ở TP Hồ Chí Minh, ông Samuel Ang, chuyên gia tư vấn cao cấp tại Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) cho biết, thứ tự ưu tiên của nhà đầu tư khi lựa chọn địa điểm xây dựng trung tâm dữ liệu đã thay đổi. Trong đó, nguồn cung điện, công suất lưới điện và khả năng kết nối với hệ thống điện được đặt lên hàng đầu, tiếp đến là nguồn nước, hạ tầng làm mát, cáp quang và kết nối xuyên biên giới.
Các yếu tố như quỹ đất, khả năng mở rộng, thời hạn sử dụng đất, môi trường pháp lý, chi phí năng lượng và chính sách thuế vẫn quan trọng, nhưng không còn là những tiêu chí ưu tiên hàng đầu. Sự thay đổi này xuất phát từ đặc thù của trung tâm dữ liệu AI. So với Trung tâm dữ liệu truyền thống, hệ thống phục vụ AI đòi hỏi năng lực tính toán lớn, mật độ thiết bị cao và tiêu thụ điện năng đáng kể.
Bên cạnh năng lượng, an ninh dữ liệu cũng cần được tính đến ngay từ khâu thiết kế. Bà Doris Li Yeh, Nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc Mirapath (Hoa Kỳ) nhận định, Việt Nam có lợi thế tham gia chuỗi cung ứng hạ tầng AI, đặc biệt trong lĩnh vực sản xuất. Tuy nhiên, để phát triển trung tâm dữ liệu AI, cần bảo đảm hệ thống vận hành liên tục, được giám sát thường xuyên và có kết nối mạng an toàn.
Theo bà Doris Li Yeh, việc kết nối mạng cũng làm gia tăng nguy cơ tấn công an ninh mạng, có thể gây gián đoạn hoạt động và ảnh hưởng đến các hệ thống trọng yếu. Vì vậy, cần áp dụng nguyên tắc “security by design”, tức tích hợp bảo mật ngay từ giai đoạn thiết kế, xây dựng hạ tầng. Trong đó, ba vấn đề cần được chú trọng là bảo vệ dữ liệu, thiết lập cơ chế quản trị và phân định trách nhiệm của các bên khi xảy ra sự cố.
Mở rộng đầu tư sang hệ sinh thái hạ tầng
Những yêu cầu trên cho thấy lợi thế thu hút đầu tư trung tâm dữ liệu AI không chỉ nằm ở quỹ đất mà còn phụ thuộc vào khả năng cung cấp đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, năng lượng và kết nối. Đây cũng là hướng đi Công ty Cổ phần Công nghệ Viễn thông Sài Gòn (Saigontel) đang theo đuổi khi mở rộng hoạt động từ hạ tầng công nghiệp sang trung tâm dữ liệu, viễn thông và năng lượng.
Cuối tháng 8/2026, liên danh Saigontel, Công ty Trách nhiệm hữu hạn (TNHH) World Harmony (WVU) và Công ty TNHH Đầu tư SAIF Eagle II đã trao Thư bày tỏ quan tâm đầu tư (LOI) tới UBND tỉnh Tây Ninh đối với dự án trung tâm dữ liệu AI trên diện tích khoảng 20 ha tại Khu công nghiệp Nam Tân Tập, xã Tân Tập. Dự án hướng tới tổng công suất tải công nghệ thông tin (IT) 200 MW. Giai đoạn 1 dự kiến có quy mô 100 MW, tổng vốn đầu tư 3,5 tỷ USD.
Để đáp ứng nhu cầu điện của dự án, Saigontel đang phối hợp với Tổng công ty Điện lực miền Nam xây dựng phương án cấp điện; phát triển các dự án điện mặt trời tại Tây Ninh; đầu tư hạ tầng LNG nhằm đa dạng hóa nguồn cung năng lượng; hợp tác với Starlink để phân phối dịch vụ viễn thông vệ tinh đến năm 2030.
Theo ông Nguyễn Trọng Lịch, Cục trưởng Cục Công nghệ số và Trí tuệ nhân tạo (Bộ Khoa học và Công nghệ), Chiến lược Quốc gia về AI không chỉ tập trung nghiên cứu, phát triển công nghệ, mà còn hướng đến thúc đẩy ứng dụng AI trên phạm vi toàn quốc.
Đến năm 2030, Việt Nam đặt mục tiêu AI đóng góp khoảng 6% GDP, kim ngạch xuất khẩu sản phẩm, dịch vụ và giải pháp AI đạt khoảng 5 tỷ USD. Hệ thống trung tâm dữ liệu phục vụ AI dự kiến có tổng công suất khoảng 500 MW, cùng nền tảng điều phối năng lực tính toán quốc gia và ba Trung tâm AI xuất sắc tại Hà Nội, Đà Nẵng và TP Hồ Chí Minh.
