Tiếp tục lắng nghe, hoàn thiện Luật
Ngày 27/10, liên quan đến những ý kiến xung quanh dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi), Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết: Dự án Luật đang trong quá trình tiếp tục tiếp thu ý kiến của các đại biểu Quốc hội và chuẩn bị các bước tiếp theo để trình Quốc hội xem xét. Trong quá trình xây dựng dự án luật, Bộ Y tế luôn lắng nghe ý kiến của các cơ quan của Quốc hội, các bộ, ngành, người dân và cơ quan báo chí. Những ý kiến đóng góp, dù ở góc độ nào, cũng cần được xem xét kỹ lưỡng, tiếp thu phù hợp và báo cáo tại diễn đàn Quốc hội.
Theo Bộ trưởng Đào Hồng Lan, những trao đổi, thảo luận, ý kiến đóng góp trong thời gian qua là cơ sở để cơ quan soạn thảo nhìn nhận những nội dung cần tiếp tục hoàn thiện, nhất là các quy định chưa được truyền tải đến người dân một cách đầy đủ, rõ ràng, dễ hiểu; ngành y tế sẽ tiếp tục giải thích một cách dễ hiểu nhất.
Việc sửa đổi Luật với mục tiêu khắc phục những vướng mắc, bất cập của Luật hiện hành sau 20 năm triển khai, trong bối cảnh khoa học, công nghệ và lĩnh vực y tế đã có nhiều thay đổi. Những tiến bộ trong ghép mô, bộ phận cơ thể người đang mở ra cơ hội điều trị cho nhiều bệnh nhân mắc bệnh lý nặng, suy tạng giai đoạn cuối.
Theo đó, phía sau những quy định của pháp luật là những người bệnh đang từng ngày chờ đợi cơ hội được sống. Với bệnh nhân suy tạng mạn tính ở giai đoạn cuối; đặc biệt là nhiều trẻ em mắc bệnh nặng, ghép tạng có thể là cơ hội quan trọng để kéo dài sự sống.
"Những người làm chính sách và xây dựng pháp luật không thể thờ ơ trước nhu cầu điều trị của người bệnh. Việc hoàn thiện pháp luật cần hướng tới mục tiêu mang lại lợi ích thiết thực cho người dân, đồng thời bảo đảm các quy định được xây dựng chặt chẽ, phù hợp với thực tiễn.
Người lớn không bị ép buộc, trẻ em lại càng không thể
Một trong những vấn đề nhận được sự quan tâm trong quá trình thảo luận dự án luật là đề xuất liên quan đến việc hiến mô, bộ phận cơ thể ở người dưới 18 tuổi. Theo Bộ trưởng Đào Hồng Lan, đây là nội dung cần được xem xét thận trọng, bởi liên quan trực tiếp đến quyền, lợi ích và khả năng nhận thức của trẻ em.
Theo đó, hiến tạng là sự chia sẻ mang tính nhân văn, xuất phát từ tinh thần tự nguyện, không phải một nghĩa vụ bắt buộc. Hiện nay, phong trào vận động hiến tạng ở người lớn cũng chỉ dừng lại ở mức vận động, hoàn toàn không phải là sự ép buộc
Tuy nhiên, nếu gia đình có cháu nhỏ không may qua đời, gia đình có nhu cầu vẫn nhìn thấy bóng dáng đứa con thân yêu của mình tiếp tục sống trong một cơ thể khác, trong khi có rất nhiều trẻ em đang chờ đợi một cơ hội sống khỏe mạnh, thì những người làm công tác cứu người cần phải tập trung thực hiện việc đó
Vì vậy, việc thảo luận các quy định liên quan cần đặt trong đúng bối cảnh, tránh cách hiểu rằng mở rộng đối tượng hiến đồng nghĩa với việc buộc người dân phải hiến.
Bộ trưởng Bộ Y tế cũng cho rằng, nếu có những nội dung trong dự thảo chưa đủ chặt chẽ về mặt pháp lý hoặc chưa thể hiện đầy đủ các yêu cầu cần thiết, đó là vấn đề cơ quan soạn thảo và các cơ quan liên quan phải tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện trên cơ sở ý kiến đóng góp.
Đối với đề xuất trong Luật liên quan đến người dưới 18 tuổi, yêu cầu đặt ra là phải làm rõ phạm vi áp dụng, các điều kiện và cơ chế bảo vệ cần thiết. Việc mở rộng cơ hội ghép tạng cho người bệnh không thể tách rời trách nhiệm bảo vệ người hiến, đặc biệt khi đối tượng được đề cập là trẻ em, nhóm chưa phát triển đầy đủ về thể chất, tâm lý và khả năng nhận thức như người trưởng thành.
Tinh thần của dự án luật là mở rộng cơ hội cứu sống nhiều người bệnh hơn, trong đó có các bệnh nhi đang chờ ghép tạng. Đồng thời, dự án không đặt ra mục tiêu áp đặt hay ép buộc bất kỳ ai tham gia hiến mô, bộ phận cơ thể.
Bộ trưởng Đào Hồng Lan khẳng định, tinh thần xuyên suốt của dự án luật là hướng tới lợi ích của người bệnh, không vì bất kỳ mục đích nào khác. Những ý kiến khác nhau trong quá trình thảo luận cần được xem xét nghiêm túc để hoàn thiện quy định trước khi luật được thông qua.
