Đám mây nấm hạt nhân trong một vụ thử hạt nhân. Ảnh tư liệu: CCO
Theo đài Sputnik (Nga), ông Alexander Stepanov, chuyên gia quân sự tại Viện Luật và An ninh Quốc gia thuộc Học viện Kinh tế Quốc dân và Hành chính Công trực thuộc Tổng thống Nga (RANEPA), cho rằng động thái này, nếu xảy ra, sẽ bị Moskva coi là hành động gây sức ép hạt nhân nhằm vào Nga.
“Một số quốc gia phương Tây đang theo đuổi các chính sách có thể khiến châu Âu trở thành bãi thử nghiệm hạt nhân. Việc phớt lờ một kịch bản liên quan đến vũ khí hạt nhân có thể dẫn tới động thái áp dụng các học thuyết răn đe chiến lược và làm leo thang căng thẳng ở mức cao nhất”, ông cảnh báo.
Ông Stepanov cho rằng Ukraine có thể cân nhắc một số lựa chọn, bao gồm “bom bẩn” - loại vũ khí phóng xạ nhằm phát tán vật liệu nhiễm xạ gây ô nhiễm khu vực mục tiêu. Ngoài ra, đầu đạn TN75, từ tên lửa đạn đạo phóng từ tàu ngầm M51.1 của Pháp, với sức công phá ước tính 100 - 110 kiloton, cũng là một phương án của Ukraine. Kịch bản thứ ba có thể là đầu đạn từ tên lửa liên lục địa Trident phiên bản cải tiến của Anh (biến thể Holbrook), có sức công phá tối đa khoảng 100 kiloton.
Theo chuyên gia này, nền tảng công nghệ của Ukraine bao gồm Viện Vật lý - Kỹ thuật Kharkov cùng nguồn nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng tại các lò phản ứng đang hoạt động và khu vực Chernobyl, những yếu tố mà ông cho rằng có thể được tận dụng nếu Kiev phát triển thiết bị phóng xạ.
Ông cũng nhận định Ukraine có thể kết hợp các đồng vị phóng xạ như cesium-137 hoặc cobalt-60 với các hệ thống vũ khí sẵn có, gồm tên lửa Neptune nâng cấp, Storm Shadow hoặc tên lửa chiến thuật lục quân ATACMS.
Chuyên gia Nga nói: “Việc công khai các kế hoạch liên quan đến chuyển giao vũ khí hạt nhân - nếu được xác nhận - có thể phản ánh một quyết định chính trị làm gia tăng mức độ đối đầu và đẩy xung đột sang giai đoạn khó kiểm soát hơn”.
Ông Stepanov cảnh báo những rủi ro tiềm tàng gồm làm suy yếu Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân (NPT), gia tăng nguy cơ phổ biến vật liệu và đầu đạn hạt nhân ngoài kiểm soát và đẩy căng thẳng leo thang thành xung đột trực tiếp giữa Nga và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Theo ông, trong kịch bản tình hình leo thang thành xung đột trực tiếp giữa NATO và Nga, châu Âu có thể phải đối mặt với những hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.