Phát hiện thiên hà hydro trung tính xa nhất từ trước đến nay

Dựa trên dữ liệu quan sát của kính viễn vọng “Thiên nhãn Trung Quốc” (FAST), nhóm nghiên cứu quốc tế do các nhà khoa học Trung Quốc dẫn đầu đã phát hiện ra một số mẫu thiên hà hydro trung tính xa nhất từ trước đến nay.
Chú thích ảnh
Bức ảnh toàn cảnh trên không này được chụp vào ngày 26/7/2023 cho thấy Kính viễn vọng vô tuyến hình cầu khẩu độ 500 mét (FAST) của Trung Quốc ở tỉnh Quý Châu phía tây nam Trung Quốc. Ảnh: Tân Hoa Xã

Theo phóng viên TTXVN tại Trung Quốc, dự án khảo sát trường siêu sâu do nhà nghiên cứu của Đài thiên văn Quốc gia Trung Quốc Bành Bột (Peng Bo) dẫn đầu đã tận dụng tối đa độ nhạy cao của kính viễn vọng “Thiên Nhãn” và trường nhìn rộng của máy thu 19 tia để tiến hành nghiên cứu sâu “tìm kiếm ngẫu nhiên” các thiên hà hydro trung tính xa xôi và mờ nhạt.

Nhóm nghiên cứu đã phát hiện ra 6 thiên hà hydro trung tính cách Trái Đất khoảng 5 tỷ năm ánh sáng. Đây là mẫu thiên hà hydro trung tính xa nhất từng được phát hiện trực tiếp bằng bức xạ có bước sóng 21 cm, trong đó có một thiên hà có khối lượng hydro trung tính lớn nhất từ trước đến nay.

Các nhà khoa học ước tính được mật độ của các thiên hà hydro trung tính khối lượng lớn trong mẫu và phát hiện ra rằng vũ trụ 4,2 tỷ năm trước có nhiều thiên hà hydro trung tính khối lượng lớn hơn. Thông qua quan sát thêm từ các kính viễn vọng quang học lớn của Mỹ và Nga, các nhà nghiên cứu đã tìm thấy 6 vật thể tương ứng quang học của các thiên hà hydro trung tính ở khoảng cách xa này. Điều này có nghĩa là “Thiên nhãn Trung Quốc” cung cấp một cách mới để phát hiện các thiên hà hydro trung tính ở xa.

Hydro là nguyên tố được hình thành sớm nhất trong vũ trụ và thường tồn tại dưới dạng hydro trung tính, phổ biến trong các thời kỳ khác nhau của vũ trụ và là một trong những công cụ theo dõi tốt nhất sự phân bố vật chất ở các mức độ khác nhau. Việc phát hiện và nghiên cứu hydro trung tính có ý nghĩa quan trọng đối với  việc tìm hiểu các tính chất của vật chất tối và năng lượng tối, đồng thời giải thích quá trình hình thành và tiến hóa của các thiên hà.

Trước đó, kính viễn vọng Parkes của Australia đã tìm kiếm các thiên hà trong phạm vi 600 triệu năm ánh sáng trong vùng thiên văn Nam Bán cầu và phát hiện khoảng 5.000 thiên hà hydro trung tính. Kính viễn vọng Arecibo của Mỹ đã tiến hành tìm kiếm các thiên hà trong phạm vi 800 triệu năm ánh sáng trong vùng thiên văn Bắc Bán cầu và phát hiện khoảng 3 thiên hà hydro trung tính. Các mẫu thiên hà này lần đầu tiên đưa ra sự phân bố khối lượng của các thiên hà hydro trung tính, cho phép các nhà thiên văn học nghiên cứu một cách có hệ thống mối quan hệ giữa khí hydro trung tính với khối lượng các vì sao và tỷ lệ hình thành chúng.

Công Tuyên (TTXVN)

Dành cho bạn

Nhật Bản tham vọng chiếm 30% thị trường robot AI toàn cầu

Nhật Bản tham vọng chiếm 30% thị trường robot AI toàn cầu

Trong bối cảnh Mỹ và Trung Quốc đang chiếm ưu thế trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) tạo sinh (Generative AI), Nhật Bản đang tìm hướng đi riêng dựa trên thế mạnh chế tạo công nghiệp, trong đó tập trung xây dựng nguồn dữ liệu chất lượng cao để phát triển “AI vật lý” (Physical AI) – công nghệ được kỳ vọng trở thành mũi nhọn cạnh tranh chiến lược của nước này.

Robot hình người - cuộc đua tỷ USD mới chỉ bắt đầu

Robot hình người - cuộc đua tỷ USD mới chỉ bắt đầu

Khoảng 7.000 robot hình người đã đến tay khách hàng trên toàn thế giới trong năm 2025, chủ yếu phục vụ sản xuất công nghiệp và các dịch vụ chuyên nghiệp. Con số này cho thấy thị trường robot hình người đã bắt đầu hình thành, song vẫn còn rất nhỏ nếu đặt cạnh quy mô chung của ngành robot.

Chỉnh sửa gene giúp cây trồng hút thêm carbon từ khí quyển

Chỉnh sửa gene giúp cây trồng hút thêm carbon từ khí quyển

Các nhà khoa học tại Mỹ đang phát triển một giống đậu tương mới có hệ thống rễ ăn sâu vào lòng đất, giúp cây trồng nâng cao khả năng chống chịu hạn hán, đồng thời tăng cường hấp thụ và cô lập khí thải carbon trong đất nhằm giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu.

Trí tuệ nhân tạo: 2,5 phút hoàn thành một robot cá nhân

Trí tuệ nhân tạo: 2,5 phút hoàn thành một robot cá nhân

Ngày 20/9, Qiyuan Robotics (Khải Nguyên Robotics) – công ty trí tuệ nhân tạo hiện thân (embodied AI) dành cho người tiêu dùng thuộc tập đoàn Công nghệ vật liệu mới Thượng Vĩ (Shangwei New Material Technology), đã giới thiệu và chính thức mở bán hai mẫu robot cá nhân Qiyuan Q1 và Qiyuan T1.