Theo báo The Kyiv Independent tối 26/5, trong một cuộc phỏng vấn được công bố cùng ngày, Tổng thống Séc Petr Pavel cho biết kể từ khi Thủ tướng Andrej Babis lên nắm quyền vào tháng 12/2025, số quốc gia tham gia sáng kiến do Séc dẫn đầu nhằm mua đạn dược cho Ukraine đã giảm từ 18 xuống còn 9.
Ông Pavel nói với tạp chí Financial Times của Anh rằng sáng kiến này, vốn đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp đạn pháo cho Ukraine, vẫn đang hoạt động bất chấp việc hỗ trợ tài chính từ các quốc gia tham gia suy giảm.
“Sáng kiến vẫn đang hoạt động, nhưng khó khăn mới là hiện chỉ còn khoảng chín quốc gia thành viên đóng góp tài chính”, ông Pavel nói với Financial Times và cho biết thêm: “Sáng kiến này đã cung cấp tới 50% tổng lượng đạn cỡ lớn cho Ukraine, vì vậy theo nghĩa đó, không dễ gì có thể thay thế bằng bất cứ điều gì khác”.
Ông Babis, người đã vận động tranh cử một phần dựa trên lập trường phản đối Ukraine, từng cam kết rằng người dân Séc sẽ không phải trả tiền cho vũ khí viện trợ Ukraine sau khi lên nắm quyền vào tháng 12 cùng các đối tác liên minh hoài nghi về hỗ trợ quân sự dành cho Kiev.
Sáng kiến đạn dược này từng suýt bị hủy bỏ sau khi ông Babis tham gia chính phủ, nhưng cuối cùng vẫn được duy trì dưới sức ép từ các đồng minh nước ngoài.
Văn phòng của ông Pavel từ chối nêu tên những quốc gia đã rút khỏi nỗ lực này trong khi đó một quan chức quân sự phương Tây nói với Financial Times rằng Đức và một số quốc gia Bắc Âu vẫn đang tham gia, nhưng cho biết thêm rằng “một số nước hiện cảm thấy kỳ lạ khi phải trả tiền cho một sáng kiến thậm chí còn không được các chính trị gia cầm quyền của quốc gia dẫn đầu ủng hộ đúng mức”.
Được khởi động vào đầu năm 2024 trong bối cảnh Ukraine thiếu hụt nghiêm trọng đạn dược, sáng kiến do Séc dẫn đầu được cho là đã góp phần giúp ổn định nguồn cung đạn cho Ukraine ở giai đoạn then chốt của cuộc chiến.
Cho đến nay, Séc đã chuyển giao hơn 3 triệu quả đạn pháo theo sáng kiến này, bao gồm 1,5 triệu quả trong năm 2024 và thêm 1,8 triệu quả trong năm 2025.
Theo Bộ Quốc phòng Séc, Praha hiện đã ký hợp đồng cung cấp thêm khoảng 1 triệu quả đạn nữa cho Ukraine trong năm 2026.
Thông tin chỉ còn 9 trong số 18 nước tham gia sáng kiến cung cấp đạn được cho Ukraine được đưa ra trong bối cảnh cuộc xung đột giữa Ukraine và Liên bang Nga đã bước sang năm thứ 5 và chưa có dấu hiệu chấm dứt.
Thậm chí, gần nhất, tình hình có có xu hướng leo thang khi Liên bang Nga khuyến cáo nhân viên các đại sứ quán rời khỏi Kiev.
Ngày 25/5, trong cuộc điện đàm với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, Ngoại trưởng Liên bang Nga Sergey Lavrov đã thông báo với phía Mỹ rằng Lực lượng vũ trang Liên bang Nga đang tiến hành các cuộc tấn công có hệ thống nhằm vào các cơ sở ở Kiev do Lực lượng vũ trang Ukraine sử dụng.
Thông báo của Bộ Ngoại giao Liên bang Nga nêu rõ theo chỉ thị của Tổng thống Vladimir Putin, Ngoại trưởng Lavrov đã chính thức thông báo với phía Mỹ rằng, để đáp trả các cuộc tấn công của Kiev nhằm vào dân thường và các cơ sở dân sự trên lãnh thổ Liên bang Nga, Lực lượng vũ trang Liên bang Nga đang tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào các cơ sở tại Kiev được sử dụng cho nhu cầu của Lực lượng vũ trang Ukraine, cũng như các trung tâm nơi diễn ra quá trình ra quyết định quan trọng.
Ông Lavrov cũng lưu ý đến tuyên bố của Bộ Ngoại giao Liên bang Nga cùng ngày, trong đó khuyến cáo Mỹ cùng với các quốc gia khác sơ tán các nhân viên ngoại giao và công dân khỏi Kiev.
Ngoài ra, trong cuộc điện đàm, ông Lavrov cũng nhắc lại các thỏa thuận đạt được ở cấp cao nhất giữa Tổng thống Liên bang Nga Vladimir Putin và Tổng thống Mỹ Donald Trump tại thành phố Anchorage về xung đột Ukraine theo đề xuất của Mỹ.
Hai bên cũng đã tái khẳng định cam kết đối với nỗ lực bình thường hóa hoạt động của đại sứ quán và trao đổi đánh giá về các sáng kiến ngoại giao nhằm vượt qua khủng hoảng tại eo biển Hormuz cũng như tình hình liên quan Cuba.
