Trí tuệ nhân tạo: Định hình niềm tin với chatbot trị liệu

Một nghiên cứu mới đây của Đại học Curtin (Australia) cho thấy sự xuất hiện và phát triển nhanh chóng của Trí tuệ nhân tạo tạo sinh (generative AI) trong năm 2023 đã tạo ra sự dịch chuyển đáng kể trong nhận thức của công chúng đối với các "chatbot trị liệu" – chương trình sử dụng AI để cung cấp sự hỗ trợ về sức khỏe tinh thần và cảm xúc cho người dùng. Kết quả nghiên cứu đang được Đại học Curtin áp dụng để nâng cấp một công cụ chatbot hỗ trợ sức khỏe tinh thần theo hướng an toàn hơn.

Biểu tượng mạng xã hội X. Ảnh: AFP/TTXVN
Biểu tượng mạng xã hội X. Ảnh: AFP/TTXVN

Theo phóng viên TTXVN tại Sydney, nghiên cứu - được công bố trên tạp chí JMIR Formative Research - đã thu thập dữ liệu cả trước và sau khi ChatGPT xuất hiện, cho thấy một sự chuyển biến lớn trong việc sử dụng các chatbot AI tạo sinh. Theo đó, người dùng đang đánh giá cao phong cách hội thoại tự nhiên và khả năng thể hiện sự thấu hiểu rõ rệt của các chatbot mới này. Trong khi đó, những chatbot trước đây - vốn chỉ hoạt động theo thuật toán dựa trên quy tắc (rules-based) - bị coi là trở nên nhàm chán, thiếu linh hoạt và không thể hiện được sự thấu cảm như các chatbot sử dụng AI tạo sinh.

Đại học Curtin cho biết, dựa trên nghiên cứu, nhóm chuyên gia tại đây đang phát triển một thế hệ chatbot hỗ trợ sức khỏe tinh thần mới mang tên Monti. Chatbot này được thiết kế với sự tham gia đóng góp của người tiêu dùng với mục đích khuyến khích quá trình tự khám phá cảm xúc một cách an toàn và sâu sắc.

Giáo sư Warren Mansell - Giáo sư Sức khỏe Tinh thần tại Trường Sức khỏe Cộng đồng Curtin thuộc Đại học Curtin, trưởng nhóm nghiên cứu - cho biết sự xuất hiện của AI tạo sinh đã khiến công chúng coi "chatbot trị liệu" là công cụ đáng tin cậy để “tự nhìn nhận ánh bản thân”, thay vì một sản phẩm “nghe có vẻ thú vị như những lời quảng cáo” nhưng không thiết thực. Ông lưu ý rằng để giải quyết tình trạng thiếu hụt dịch vụ sức khỏe tinh thần, công cụ AI cần được thiết kế có trách nhiệm, dựa trên bằng chứng và sự thận trọng.

Các cuộc phỏng vấn trong khuôn khổ nghiên cứu đã chỉ ra rằng người dùng đánh giá cao phong cách đặt câu hỏi mang tính gợi mở, giúp họ khám phá mục tiêu và tạo ra các quan điểm mới về những vấn đề của bản thân. Điểm này hoàn toàn tương thích với các nguyên tắc của Lý thuyết Kiểm soát Nhận thức (Perceptual Control Theory - PCT), nền tảng khoa học cho công trình nghiên cứu của Đại học Curtin.

Các chuyên gia cho biết, với phương châm "Nhận biết nhiều hơn, Khám phá sâu hơn, Suy nghĩ khôn ngoan hơn", Monti đóng vai trò như một chất xúc tác để người dùng gia tăng sự tò mò và làm sáng tỏ suy nghĩ, cảm xúc của bản thân.

Nhóm tác giả của Đại học Curtin mạnh rằng đổi mới có trách nhiệm đòi hỏi thiết kế dựa trên bằng chứng, tính minh bạch, giám sát an toàn và hiểu rõ nhu cầu của người dùng. Các tác giả cũng cho biết những nguyên tắc này hiện đang định hướng giai đoạn phát triển tiếp theo của Monti, với mục tiêu cung cấp công cụ này cho các trường đại học ở Australia từ giữa năm 2026.

Lê Đạt (TTXVN)

Dành cho bạn

Trí tuệ nhân tạo: Microsoft ra mắt loạt mô hình AI chuyên biệt

Trí tuệ nhân tạo: Microsoft ra mắt loạt mô hình AI chuyên biệt

Tại hội nghị Microsoft Ignite tổ chức ở thành phố San Francisco (Mỹ) ngày 17/11, tập đoàn công nghệ Microsoft đã công bố loạt mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) mới với năng lực nổi bật trong lập trình và an ninh mạng, nhằm tăng cường cạnh tranh với hai đối thủ Anthropic và OpenAI trong cuộc đua phát triển các mô hình AI chuyên biệt, có hiệu suất cao và chi phí thấp.

Thâm Quyến (Trung Quốc) phô diễn sức mạnh công nghệ robot hình người dịp APEC

Thâm Quyến (Trung Quốc) phô diễn sức mạnh công nghệ robot hình người dịp APEC

Nhân dịp Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á-Thái Bình Dương (APEC) 2026, với sự tham dự của nhiều nhà lãnh đạo thế giới, trong đó có Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin, Trung Quốc đang tận dụng sự kiện này để giới thiệu những bước tiến công nghệ mới, đặc biệt trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) và robot hình người.

Hơn 120 quốc gia bàn về 'robot sát thủ'

Hơn 120 quốc gia bàn về 'robot sát thủ'

Các cuộc đàm phán nhằm thúc đẩy kiểm soát hệ thống vũ khí tự hành sát thương (robot sát thủ) đã khởi động ngày 16/11 tại Geneva (Thụy Sĩ), trong bối cảnh Liên hợp quốc (LHQ) gia tăng sức ép ngăn chặn những rủi ro từ công nghệ vũ khí mới.

Thiết bị viễn thông ở một góc của một trung tâm dữ liệu. Ảnh minh họa: Wikimedia Commons

Cơ hội việc làm lương 100.000 USD nhờ làn sóng trung tâm dữ liệu AI

Các doanh nghiệp công nghệ Mỹ đang thiếu nghiêm trọng nhân lực kỹ thuật trong lĩnh vực AI. Để giải quyết bài toán này, nhiều tập đoàn lớn đã triển khai các chương trình đào tạo cấp tốc, miễn phí, mở ra cơ hội việc làm với mức lương vượt 100.000 USD/năm.

Gần 200 trang web lớn trên thế giới bị tấn công mạng

Gần 200 trang web lớn trên thế giới bị tấn công mạng

Truyền thông chuyên ngành ngày 17/11 đưa tin gần 200 trang web lớn, trong đó có trang của BBC, ngân hàng HSBC hoạt động tại Các Tiểu vương quốc Arập Thống nhất (UAE), Air France và IKEA, đã trở thành mục tiêu của một vụ tấn công mạng nhằm đánh cắp thông tin tài chính và lây nhiễm vào các thiết bị của Apple.