Trách nhiệm trôi theo đường ống vỡ

Tối 14/9, đường ống dẫn nước sạch sông Đà tiếp tục gặp sự cố tại Km21+600 trên Đại lộ Thăng Long (Hà Nội) khiến việc cung cấp nước sạch cho hàng chục nghìn hộ dân Thủ đô bị gián đoạn. Đây là lần thứ 19, công trình này gặp sự cố.
Quả là một kỷ lục và hậu quả của nó sẽ thật khó lường. Vẫn biết, sự cố dù lớn mấy rồi cũng được khắc phục. Nhưng phải thấy rõ một sự thật chua xót rằng, mỗi lần đường ống vỡ, là từng ấy lần hàng tỷ đồng vốn bị trôi theo đường ống. Số tiền đó lấy từ đâu? Không thể chấp nhận nếu nó được lấy từ nguồn ngân sách nhà nước hay tiền bổ vào giá thành mỗi mét khối nước mà người sử dụng nước từ dự án phải gánh chịu.

Khác với các sự cố xảy ra trước đó, sự cố lần này xảy ra đang ở thời điểm thực hiện giai đoạn 2 của Dự án xây dựng đường ống nước Sông Đà do Công ty CP Nước sạch Vinaconex (Viwasupco) làm chủ đầu tư và vật liệu được sử dụng là ống gang dẻo do Công ty TNHH Sản xuất ống gang dẻo Xinxing (Trung Quốc) cung cấp.

Xin được ngoắc lại, giai đoạn 2 của dự án được khởi công tháng 10/2015 với tổng vốn đầu tư gần 5.000 tỷ đồng. Ngay từ giai đoạn khởi công, thông tin về việc nhà thầu Trung Quốc thắng thầu đường ống nước Sông Đà giai đoạn 2, dư luận đã có nhiều ý kiến trái chiều, phần lớn hoài nghi về uy tín cũng như khả năng của nhà thầu công trình. Khi đó, dư luận đã được những người có trách nhiệm của Viwasupco trấn an rằng, ống gang dẻo của nhà thầu này đã được “phủ” khắp thế giới và ở Việt Nam đã có không ít công trình sử dụng loại vật liệu này. Còn nữa, giá trúng thầu của nhà thầu Xinxing (Trung Quốc) thấp hơn những 11,8% so với giá gói thầu được phê duyệt.

Dự án đường ống dẫn nước sông Đà được xem là công trình trọng điểm của Thủ đô và khi hoàn thành (2009) đã được Hội đồng nghiệm thu cấp nhà nước đóng dấu chất lượng vàng? Tuy nhiên, chỉ sau vài tháng vận hành, công trình liên tiếp xảy ra sự cố đường ống vỡ. Thời điểm đó, dư luận đã đặt câu hỏi có hay không sự “bắt tay” giữa nhà thầu, đơn vị cung cấp vật liệu, đơn vị tư vấn, giám sát? Ai sẽ phải chịu trách nhiệm về sự cố đó? Cuối cùng, chủ đầu tư là Vinaconex đã phải chịu trách nhiệm chính về chất lượng công trình; nhưng cũng không thể bỏ qua trách nhiệm của các nhà thầu liên quan, cụ thể là nhà thầu sản xuất và cung cấp ống dẫn nước, các nhà thầu thi công xây dựng tuyến ống, nhà thầu giám sát thi công xây dựng, đơn vị tổng thầu thiết kế và Ban quản lý dự án.

Về phía UBND TP Hà Nội, cũng không thể phủ nhận sự thiếu kiên quyết trong việc kiểm tra giám sát, giải quyết hậu quả. Giải pháp được UBND thành phố đưa ra là cần triển khai phương án xây dựng đường ống mới (giai đoạn 2) nhằm giải quyết triệt để bài toán cung cấp nước sạch cho 70.000 hộ dân phía tây Thủ đô. Rất tiếc, kết cục giai đoạn 2 cũng chẳng khác là bao so với giai đoạn 1 của dự án hàng nghìn tỷ này. Một loạt nguyên nhân tồn tại từ giai đoạn 1 của dự án vẫn chưa được làm sáng tỏ và quy trách nhiệm đến cùng, đó là sự cẩu thả, vô trách nhiệm, làm cho xong việc của các đơn vị liên quan. Đơn cử, như trách nhiệm của chủ đầu tư trong lựa chọn các tiêu chuẩn kỹ thuật, thiết kế ống nước sử dụng vật liệu gang dẻo, yêu cầu kỹ thuật trong quá trình thi công, lắp đặt... cũng bị lấp liếm. Nguy hại hơn, sự cố của công trình tiếp tục gây ảnh hưởng xấu trong dư luận xã hội.

Rất đáng lo ngại nếu đường ống bằng gang dẻo tiếp tục được sử dụng cho công trình. Theo nhận định của chuyên gia ngành xây dựng, một số chỉ tiêu cơ lý không bảo đảm sẽ dẫn đến suy giảm khả năng chịu lực cục bộ của đường ống. Chất liệu ống dẫn nước bằng gang dẻo tuy được sử dụng ở nhiều nước (Nhật Bản, Hàn Quốc), nhưng ở Việt Nam, do điều kiện địa chất cũng như kinh nghiệm trong thiết kế, thi công còn rất hạn chế, do vậy chất lượng công trình chắc chắn sẽ bị ảnh hưởng.

Thật khó mà bảo đảm dự án đường ống sông Đà sẽ không tiếp tục xảy ra sự cố tương tự? Nếu các cơ quan chức năng không tích cực vào cuộc, thiếu kiên quyết, thì việc xác định nguyên nhân cũng như khắc phục sự cố sẽ tiếp tục rơi vào sự bế tắc và hậu quả tiếp tục là “sự đã rồi”. Hy vọng, sự cố lần thứ 19 dự án đường ống sông Đà sẽ được làm sáng tỏ, xử lý tới đầu tới đũa.

Yến Nhi

Tin cùng chuyên mục

Trung Sơn

Linh hoạt đổi mới trường chuyên

Đề xuất mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc tuyển sinh vào trường THPT chuyên theo ba khối thay vì theo từng môn học đang gây nhiều tranh luận. Mục đích thì hiển nhiên không có gì phải bàn cãi, nhưng cách thức và thời điểm đổi mới là những điều cần được cân nhắc kỹ lưỡng.

Hải Yên

Đừng để sự tự nguyện trở thành nghĩa vụ

Những khoản đóng góp mang danh nghĩa tự nguyện đôi khi trở thành áp lực đối với phụ huynh. Thông tư 81/2026/TT-BGDĐT không chỉ siết chặt việc thu, quản lý tiền của Ban đại diện cha mẹ học sinh mà còn bảo vệ quyền lựa chọn của phụ huynh và sự công bằng trong trường học.

Thùy Hương

Không được tạm bợ với tiêu chuẩn an toàn

Tổn thất đau xót của vụ cháy điểm học tạm của Trường THCS Kim Liên (Hà Nội) một lần nữa đặt ra yêu cầu phải nhìn nhận nghiêm túc trách nhiệm bảo đảm an toàn trường học và trang bị kỹ năng phòng ngừa, ứng phó sự cố.

Hoài Nam

Đánh thức nguồn lực từ tài nguyên dữ liệu

Trong kỷ nguyên số, một nguồn lực mới đang ngày càng khẳng định vị trí đặc biệt: Dữ liệu. Không chỉ là công cụ hỗ trợ quản lý, dữ liệu đang trở thành một loại tài nguyên chiến lược, tư liệu sản xuất mới, thậm chí là lợi thế cạnh tranh quyết định vị thế của quốc gia và doanh nghiệp trong nền kinh tế toàn cầu.

Hà Ngọc

Khi đột phá giáo dục thành nền tảng của đột phá công nghệ

Thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ngày 28/10 nhấn mạnh yêu cầu triển khai đồng bộ Nghị quyết 57 và Nghị quyết 71, đưa giáo dục đại học trở thành nền tảng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, làm chủ công nghệ và tạo ra những động lực tăng trưởng mới.

Thùy Dương

Hiện thực hóa chính sách trọng dụng nhân tài

Thước đo thành công của chính sách nhân tài không nằm ở những quan điểm, tư duy trong một kết luận hay một chương trình hành động trên giấy, mà nằm ở khả năng hiện thực hóa các chính sách đó.

Dành cho bạn

Thu Hằng

Đừng để hành trình dang dở

Hiệu quả của chính sách sẽ không chỉ được đo lường bằng số khoản vay hay lượt tư vấn, mà còn ở khả năng giúp người học ổn định tình hình, tiếp tục học tập hoặc tìm được một lộ trình phù hợp hơn.

Minh Thuyết

Trao cơ hội để phụ nữ dân tộc thiểu số vươn lên

Trong rất nhiều chính sách dành cho phụ nữ, cho bình đẳng giới, hỗ trợ phụ nữ vươn lên khẳng định vị trí của mình trong gia đình và xã hội… thì chính sách cho đồng bào dân tộc thiểu số và phụ nữ, trẻ em gái khu vực này luôn là ưu tiên hàng đầu của Đảng và Nhà nước.

Xuân Phong

Sứ mệnh hòa bình và 'mệnh lệnh' của tri ân

Dù mới được triển khai hơn sáu tháng, nhưng những ngày qua và chắc chắn cả những ngày tiếp theo, Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ sẽ là chiến dịch được chờ đợi nhất, có ý nghĩa nhân văn sâu sắc nhất trong lòng nhân dân.

Yến Nhi

Điểm tựa bảo vệ trẻ em trên môi trường số

Môi trường số tác động mạnh mẽ và toàn diện đến đời sống của học sinh, bao gồm cả mặt tích cực lẫn những hệ lụy lớn. Với trẻ em, đối tượng dễ bị tổn thương, môi trường số tiềm ẩn nhiều hiểm họa nếu thiếu sự đồng hành, định hướng từ gia đình, nhà trường và xã hội.

Tiến Hiếu

Không dung tha tội chống phá Nhà nước

Nhiều năm qua, tổ chức mang danh “Việt Tân” chưa bao giờ từ bỏ âm mưu lật đổ chính quyền nhân dân, phá hoại cuộc sống bình yên của đất nước. Dù luôn khoác lên mình "chiếc áo bọc đường" mang tên “đấu tranh dân chủ”, “nhân quyền” hay “diễn biến hòa bình”, bản chất độc hại và bạo lực của tổ chức này chưa bao giờ thay đổi.