Tàu chở dầu neo tại hồ Maracaibo, bang Zulia, Venezuela. Ảnh: THX/TTXVN phát
Venezuela hiện sở hữu trữ lượng dầu lớn nhưng ngành dầu khí đã suy giảm sau nhiều năm thiếu đầu tư và bị cô lập. Việc tiếp cận nguồn vốn quốc tế, kỹ thuật và thị trường phương Tây có thể giúp Caracas từng bước khôi phục sản xuất. Đặc tính dầu thô bổ sung giữa hai nước cũng mở ra khả năng cung cấp các loại dầu phù hợp với nhiều nhà máy lọc dầu.
Phần lớn dầu đá phiến Mỹ là dầu nhẹ, ít lưu huỳnh, trong khi dầu Merey 16 của Venezuela là dầu rất nặng, hàm lượng lưu huỳnh cao. Việc pha trộn hai loại dầu có thể tạo ra sản phẩm có đặc tính gần với dầu Urals của Nga, từng là nguồn cung quan trọng cho các nhà máy lọc dầu châu Âu trước khi xung đột Ukraine làm gián đoạn nguồn cung.
Mỹ hiện là nhà cung cấp dầu lớn nhất cho Liên minh châu Âu (EU), chiếm 17,8% lượng dầu nhập khẩu của EU trong quý I/2026. Tuy nhiên, khả năng Mỹ và Venezuela nhanh chóng chi phối thị trường châu Âu vẫn còn hạn chế, do Venezuela chỉ sản xuất khoảng 1,25 triệu thùng dầu/ngày và cần hàng chục tỷ USD cùng nhiều năm để khôi phục hệ thống điện, đường ống, cơ sở xử lý, nhà máy lọc dầu và cảng biển.
Đối với Iran, trường hợp Venezuela cho thấy việc mở cửa trở lại với phương Tây có thể tạo điều kiện huy động vốn, công nghệ và năng lực quản trị để phục hồi ngành dầu khí sau nhiều năm chịu chế tài. Nếu xảy ra chuyển tiếp chính trị ổn định và quan hệ với Mỹ, châu Âu được bình thường hóa, các công ty quốc tế, trong đó có doanh nghiệp Mỹ, có thể tham gia phục hồi giếng dầu, đường ống, nhà máy lọc dầu, cảng và hệ thống xuất khẩu của Iran.
Iran sở hữu nguồn dầu khí lớn với nhiều loại dầu nhẹ, trung bình và nặng. Việc hiện đại hóa công nghệ có thể giúp nước này tăng sản lượng, nâng hệ số thu hồi, giảm đốt bỏ khí đồng hành, cải thiện hiệu quả năng lượng và mở rộng thị trường xuất khẩu.
Tuy nhiên, để thu hút đầu tư quy mô lớn, Iran cần đồng thời gỡ bỏ các biện pháp chế tài, bảo đảm pháp lý cho nhà đầu tư, xây dựng hợp đồng dầu khí minh bạch, kiểm soát tham nhũng và duy trì ổn định chính trị. Việc quản lý nguồn thu từ dầu khí cũng cần minh bạch, ưu tiên tái thiết hạ tầng và phát triển kinh tế, đồng thời hạn chế nguy cơ phụ thuộc quá mức vào dầu mỏ.