Sau đợt tăng trưởng thần tốc, động thái này cho thấy cuộc cạnh tranh khốc liệt mà Starbucks đang phải đối mặt ở thị trường lớn thứ hai thế giới của hãng.
Starbucks quyết định bán cổ phần tại Trung Quốc cho công ty đầu tư Boyu Capital, theo một thỏa thuận định giá tổng cộng khoảng 4 tỷ USD. Theo đó, Boyu sẽ nắm giữ 60% cổ phần trong liên doanh mới, còn công ty mẹ có trụ sở tại Seattle (Mỹ) sẽ giữ lại 40% cổ phần và tiếp tục sở hữu thương hiệu và quyền sở hữu trí tuệ.
Trước đó, Starbucks đã đặt mục tiêu tăng hơn gấp đôi số cửa hàng tại Trung Quốc, từ 8.000 hiện nay lên hơn 20.000 cửa hàng trong thập kỷ tới, với dự kiến tổng giá trị doanh thu tại thị trường khổng lồ này sẽ vượt 13 tỷ USD. Giải thích cho quyết định bất ngờ nhượng vốn giữa lúc chiến lược mở rộng đang tăng tốc, Starbucks cho biết cái bắt tay chiến lược với Boyu sau một năm săn tìm đối tác sẽ giúp thương hiệu cà phê của Mỹ này sớm đạt được mục tiêu.
Chuyên gia Jin Lu về quan hệ công chúng, đã từng làm việc với nhiều thương hiệu đa quốc gia tại Trung Quốc như PepsiCo và McKinsey, cho rằng quyết định thoái vốn của Starbucks phản ánh một chiến lược kinh doanh lỏng lẻo, môi trường cạnh tranh gay gắt về giá bán lẻ và xu hướng ủng hộ thương hiệu nội của người tiêu dùng Trung Quốc.
Gần ba thập kỷ trước, Starbucks khai trương cửa hàng đầu tiên tại Trung Quốc, đón những vị khách háo hức thử những cốc cappuccino pha từ những chiếc máy espresso bốc khói. Sự hiện diện hoành tráng của thương hiệu Mỹ đã góp phần thổi bùng văn hóa cà phê trong tầng lớp trung lưu đang lớn mạnh của một quốc gia vốn quen uống trà.
Nhưng thị trường Trung Quốc ngày nay không còn giống năm 26 năm trước, khi hàng chục chuỗi đồ uống giá rẻ nở rộ biến thị trường nội địa trở nên cạnh tranh khốc liệt. Trong khi đó, khó khăn kinh tế khiến người tiêu dùng thắt chặt chi tiêu, chưa kể một bộ phận giới trẻ ngày càng ưu tiên các thương hiệu “made in China”.
Đối thủ cạnh tranh lớn nhất của Starbucks là Luckin Coffee. Trong vòng chưa đầy một thập kỷ kể từ khi ra đời, Luckin Coffee đã phát triển hơn 26.200 cửa hàng tại châu Á, vượt qua Starbucks và trở thành chuỗi cà phê lớn nhất Trung Quốc vào năm 2023. Luckin Coffee đã vượt Starbucks cả doanh số lẫn số cửa hàng, sở hữu số điểm bán gấp ba và giá cà phê chỉ bằng khoảng 1/3.
Những vấn đề phát sinh ở Trung Quốc cũng là những gì Starbucks phải đối mặt trên thị trường toàn cầu, bao gồm cả ở “sân nhà”. Đối thủ Luckin Coffee đã thâm nhập thị trường Mỹ vào mùa Hè vừa qua bằng việc khai trương 5 cửa hàng tại New York trong vòng chưa đầy 4 tháng.
Trong cuộc cạnh tranh khốc liệt này, Starbucks buộc phải đưa ra những bước đi chiến lược nhằm xoay chuyển cục diện: Lên kế hoạch đóng cửa hàng trăm cửa hàng ở Mỹ và Canada (Ca-na-đa). Sau một năm thực hiện chương trình tái cơ cấu hoạt động, doanh thu của Starbucks trong tài khoá 2025 tăng 3%, nhưng doanh số trên cùng cửa hàng lại giảm 1%.
Tuy nhiên, theo nhà phân tích Dan Su tại công ty dịch vụ tài chính Morningstar (Mỹ), LVH3 liên doanh mới của Starbucks mặc dù phải đối mặt với “những trận chiến cam go” phía trước, song bắt tay với một đối tác nội địa có thể giúp công ty củng cố năng lực cạnh tranh. Trong bối cảnh đó, điều Starbucks phải làm là đổi mới thực đơn và chuyển đổi số để giành lại vị thế trước các chuỗi cửa hàng cà phê, trà và đồ uống nội địa tại Trung Quốc.
