Việc sửa đổi, bổ sung Luật Nhà ở năm 2023 nhằm tiếp tục thể chế hóa chủ trương của Đảng, Nhà nước về hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đặc biệt là các quan điểm mới ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê; đồng thời khắc phục những bất cập trong thực tiễn và bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật; hoàn thiện môi trường pháp lý thuận lợi, minh bạch, an toàn, chi phí tuân thủ thấp; cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục hành chính.
Dự thảo Luật gồm 13 chương và 130 điều, giảm 68 điều so với Luật Nhà ở năm 2023. Dự thảo thể chế hóa chủ trương của Đảng bằng việc phân loại phát triển nhà ở thành 4 nhóm chính gồm nhà ở thương mại, nhà ở cho thuê, nhà ở công vụ và nhà ở chính sách để áp dụng chính sách tương ứng.
Đáng chú ý, dự thảo bổ sung một chương mới về phát triển nhà ở cho thuê, quy định cụ thể về đối tượng được thuê, hình thức phát triển thông qua vốn nhà nước và vốn ngoài nhà nước, thủ tục đầu tư, chính sách ưu đãi chủ đầu tư và nguyên tắc giá cho thuê do chủ đầu tư thỏa thuận nhưng không vượt quá khung giá do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định.
Về nhà ở thương mại, dự thảo chỉnh lý quy định phân lô, bán nền theo hướng giao địa phương quyết định khu vực cho phép chủ đầu tư phân lô, bán nền đối với đô thị loại III và các khu vực còn lại, đồng thời quy định Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quyết định việc chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại thực hiện nghĩa vụ nhà ở cho thuê, nhà ở xã hội thông qua dành quỹ đất trong dự án, bố trí vị trí khác hoặc nộp tiền tương đương.
Ngoài ra, dự thảo luật hóa các chính sách thí điểm về phát triển nhà ở xã hội, chỉnh lý quy định bên mua nhà ở xã hội sau 5 năm chỉ được bán lại cho đối tượng thuộc trường hợp được mua nhà ở xã hội, hoàn thiện chính sách cải tạo nhà chung cư gắn với tái thiết đô thị và phân cấp triệt để 20/21 thủ tục hành chính cho chính quyền địa phương.
