Truyền thông Mỹ đưa tin Bộ An ninh Quốc gia Trung Quốc gần đây đã yêu cầu một số cơ quan, tổ chức có liên hệ với nhà nước gỡ bỏ phần mềm Windows 10 tùy biến khỏi máy tính của họ.
Theo các nguồn thạo tin, phiên bản Windows 10 này được phát triển bởi Công ty C&M Information Technologies (CMIT). CMIT là liên doanh giữa Microsoft và Tập đoàn Công nghệ Điện tử Trung Quốc (CETC), được thành lập vào năm 2016 nhằm đảm bảo Windows 10 tuân thủ các yêu cầu về an ninh của Bắc Kinh.
Bản thân CMIT cũng có kế hoạch ngừng sử dụng phần mềm này vào tháng 2/2027, nhằm hưởng ứng chiến dịch của chính phủ về việc hạn chế sử dụng công nghệ nước ngoài.
Một người phát ngôn của Microsoft cho biết công ty không ghi nhận sự cố bảo mật nào ảnh hưởng đến Windows 10 và sản phẩm vẫn tiếp tục nhận được các bản cập nhật bảo mật định kỳ. Người phát ngôn này đồng thời nhấn mạnh: “Chúng tôi không có thêm thông tin gì để chia sẻ”.
Microsoft chính thức chấm dứt hỗ trợ Windows 10 vào cuối năm 2025 sau khi ra mắt Windows 11.
Trung Quốc đang đẩy mạnh sử dụng công nghệ nội địa trong xử lý dữ liệu nhạy cảm, bao gồm cả khối quân sự và các doanh nghiệp nhà nước. Một số công ty Trung Quốc, chẳng hạn như Kylin Software và Tongxin Software Technology, đã giới thiệu các hệ điều hành máy tính do họ tự phát triển để thay thế Windows.
Bắc Kinh đã yêu cầu các cơ quan chính quyền trung ương thay thế máy tính cá nhân mang thương hiệu nước ngoài; đồng thời, điện thoại iPhone của Apple cũng bị cấm sử dụng tại một số cơ quan nhạy cảm có liên quan đến nhà nước.
Trước bước đi của Trung Quốc, Việt Nam có thể tham khảo để chia hệ thống công nghệ thông tin của cơ quan nhà nước thành 3 nhóm: nhóm trọng yếu (quốc phòng, an ninh, dữ liệu mật, cơ sở dữ liệu quốc gia), nhóm quan trọng (hệ thống điều hành, tài chính công, dữ liệu ngành, dịch vụ công) và nhóm thông thường (văn phòng, trường học…).
Từ các nhóm này, Việt Nam có thể định hướng để ưu tiên nền tảng do Việt Nam làm chủ/kiểm soát, tăng tỷ lệ sử dụng nền tảng trong nước…
Cách tiếp cận này phù hợp với quan điểm của Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, trong đó nhấn mạnh: “Thể chế, nhân lực, hạ tầng, dữ liệu và công nghệ chiến lược là những nội dung trọng tâm, cốt lõi, trong đó thể chế là điều kiện tiên quyết, cần hoàn thiện và đi trước một bước”.
