Khi phố cổ kết nối với không gian số
Trục Hàng Đào – Hàng Ngang – Hàng Đường – Đồng Xuân – Hàng Giấy có vị trí đặc biệt trong không gian lịch sử, văn hóa và thương mại của khu phố cổ Hà Nội. Đây cũng là khu vực tập trung đông người dân, du khách và các hộ kinh doanh với nhiều ngành hàng, sản phẩm và thương hiệu truyền thống.
Phát huy tối đa lợi thế đó, tối 9/10, tại số 48 phố Hàng Ngang, UBND phường Hoàn Kiếm tổ chức Lễ ra mắt mô hình thí điểm “Tuyến phố thông minh” trên trục đường này. Đây là hoạt động thiết thực hưởng ứng Ngày Chuyển đổi số quốc gia 10/10, đồng thời cụ thể hóa định hướng thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện, gắn công nghệ với phát triển kinh tế, thương mại, dịch vụ, du lịch và bảo tồn, phát huy các giá trị lịch sử, văn hóa đặc trưng của khu phố cổ Hà Nội.
Mô hình “Tuyến phố thông minh” được xây dựng theo định hướng lấy người dân, du khách và hộ kinh doanh làm trung tâm. Yếu tố công nghệ là công cụ hỗ trợ nâng cao chất lượng phục vụ, tạo thuận lợi trong tiếp cận thông tin, tham quan, mua sắm, thanh toán và tổ chức hoạt động kinh doanh. Không nhằm thay thế các giá trị truyền thống bằng công nghệ, mô hình hướng tới sử dụng công nghệ để những giá trị lịch sử, văn hóa và thương mại của phố cổ được tiếp cận thuận tiện hơn, giới thiệu sinh động hơn và lan tỏa tới nhiều nhóm công chúng hơn.
Trên 5 tuyến phố có tổng số 562 cơ sở kinh doanh, tất cả cùng đồng hành với phường Hoàn Kiếm trong quá trình xây dựng một môi trường kinh doanh hiện đại. Thông qua mô hình, các doanh nghiệp, hộ kinh doanh được hỗ trợ tiếp cận các giải pháp thanh toán không dùng tiền mặt, hóa đơn điện tử, dịch vụ thuế điện tử; quảng bá cơ sở, sản phẩm, dịch vụ trên nền tảng số; ứng dụng công nghệ trong quản lý, bán hàng và chăm sóc khách hàng.
Bà Nguyễn Phương Dung, đại diện hộ kinh doanh Ô mai Quế Hương, một cơ sở có quá trình hình thành và phát triển gắn với lịch sử kinh doanh và văn hóa ẩm thực của khu phố cổ Hà Nội cho biết đã nhận được sự đồng hành của UBND phường Hoàn Kiếm trong việc tiếp cận các nền tảng số và bán hàng qua livestream, đã tham gia 3 phiên livestream phối hợp cùng phường và Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước để giới thiệu sản phẩm. Từ chỗ chủ yếu đón khách tại cửa hàng, hộ kinh doanh Ô mai Quế Hương đã có thêm cơ hội kể câu chuyện về thương hiệu, giới thiệu sản phẩm và kết nối với khách hàng ở nhiều tỉnh, thành.
Phát biểu tại lễ ra mắt mô hình “Tuyến phố thông minh”, bà Nguyễn Hồng Trang, Uỷ viên Ban Thường vụ Đảng uỷ, Phó Chủ tịch Thường trực UBND phường Hoàn Kiếm cho biết, khi đặt vấn đề chuyển đổi số, phường Hoàn Kiếm không chỉ đặt mục tiêu xây dựng một không gian hiện đại hơn, mà còn hướng tới làm cho những giá trị vốn có của phố cổ được tiếp cận thuận tiện hơn, được quảng bá rộng rãi hơn và được trải nghiệm bằng những phương thức mới hơn. Với mô hình “Tuyến phố thông minh”, chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, người dân và du khách có thể tiếp cận nhiều thông tin cần thiết trong quá trình tham quan, mua sắm, trải nghiệm trên tuyến phố, đưa chuyển đổi số trở thành những tiện ích nhỏ nhưng thiết thực trong cuộc sống hằng ngày.
Phát biểu tại lễ ra mắt mô hình “Tuyến phố thông minh”, bà Nguyễn Hồng Trang, UPhó Chủ tịch Thường trực UBND phường Hoàn Kiếm bày tỏ kỳ vọng sẽ tiếp tục nhận được sự quan tâm và đồng hành thiết thực từ người dân cũng như du khách trên các tuyến phố. Bà Nguyễn Hồng Trang cũng nhấn mạnh, công tác chuyển đổi số chỉ thực sự đạt được kết quả và mang lại giá trị ý nghĩa khi người dân thực sự trở thành những chủ thể chủ động tham gia trực tiếp vào môi trường số.
Hệ sinh thái số thuộc tuyến phố thông minh
Thông qua việc kết nối hạ tầng số, thông tin số, bản đồ số, thanh toán số, quản lý bán hàng, thuế điện tử và thương mại điện tử, mô hình từng bước hình thành một hệ sinh thái tiện ích phục vụ đồng thời người dân, du khách và cộng đồng kinh doanh trên tuyến phố.
Hệ thống Wi-Fi miễn phí tốc độ cao sẽ được được triển khai trên tuyến phố, tạo điều kiện để người dân và du khách kết nối Internet, tra cứu thông tin và sử dụng các tiện ích số trong quá trình tham quan, mua sắm và trải nghiệm tại khu phố cổ.
Trên biển tên phố sẽ được tích hợp mã QR, giúp người dân và du khách truy cập nhanh vào chuyên trang thông tin song ngữ Việt – Anh của mô hình. Chuyên trang được dẫn đến sau khi quét mã QR cung cấp thông tin về lịch sử hình thành, giá trị văn hóa, di tích, điểm đến, ẩm thực, mua sắm, thương mại và dịch vụ trên tuyến phố. Đồng thời chuyên trang cũng tích hợp Chatbot AI hỗ trợ người dùng tra cứu, hỏi đáp và tiếp cận thông tin thuận tiện hơn.
Bản đồ số cũng đã nhận được sự quan tâm của đông du khách khi được xây dựng như một tiện ích độc lập, tích hợp GPS để hỗ trợ người dùng xác định vị trí hiện tại, tìm kiếm điểm đến, tra cứu lộ trình và nhận chỉ dẫn di chuyển tới các địa điểm văn hóa, di tích, mua sắm, ẩm thực và dịch vụ trên tuyến phố.
Mô hình đồng thời cũng triển khai các phương thức thanh toán hiện đại, thuận tiện, phù hợp với nhu cầu của người dân, du khách trong nước và quốc tế. Các giải pháp gồm thanh toán qua mã QR nội địa, QR xuyên biên giới và thiết bị POS đáp ứng thanh toán thẻ chạm.
Các hộ kinh doanh trên tuyến phố được hướng dẫn tiếp cận, sử dụng phần mềm quản lý bán hàng, hóa đơn điện tử và các tiện ích thuế điện tử; thực hiện kê khai, nộp thuế trên môi trường số theo quy định.
Bên cạnh các giải pháp phục vụ quản lý, mô hình chú trọng hỗ trợ hộ kinh doanh mở rộng không gian giao thương thông qua thương mại điện tử. Các hộ kinh doanh được hướng dẫn xây dựng nội dung số, giới thiệu sản phẩm, gắn giỏ hàng, bán hàng trực tuyến, tham gia livestream và quảng bá trên các nền tảng số.
Sau khi mô hình đi vào hoạt động, UBND phường Hoàn Kiếm sẽ tiếp tục theo dõi, đánh giá hiệu quả của từng tiện ích và tiếp nhận ý kiến đóng góp từ người dân, du khách cùng các hộ kinh doanh. Đồng thời, địa phương sẽ thường xuyên rà soát, cập nhật dữ liệu để hoàn thiện phương thức quản lý và vận hành.
Kết quả thí điểm sẽ là cơ sở để phường lựa chọn, chuẩn hóa và nhân rộng những giải pháp phù hợp tại các trục, tuyến phố khác. Việc mở rộng được thực hiện theo lộ trình, phù hợp với đặc điểm văn hóa, thương mại, dịch vụ và điều kiện hạ tầng của từng khu vực, từng bước hình thành mạng lưới các tuyến phố thông minh có khả năng kết nối, chia sẻ dữ liệu và cung cấp các tiện ích đồng bộ trên địa bàn. Thông qua quá trình này, phường Hoàn Kiếm hướng tới xây dựng hệ sinh thái đô thị số gắn với bảo tồn di sản, phát triển thương mại, dịch vụ và du lịch.