Trong công cuộc xây dựng, chỉnh đốn Đảng và phát triển đất nước, việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh từ lâu đã trở thành phong trào thi đua sâu rộng, thấm sâu vào đời sống xã hội. Chặng đường 10 năm thực hiện Chỉ thị 05-CT/TW cho thấy những kết quả tích cực và sức lan tỏa của phong trào trong toàn hệ thống chính trị. Dù vậy, có nơi vẫn tồn tại căn bệnh hình thức, chưa chú trọng đúng mức việc thực hành.
Tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số Nghị quyết, Chỉ thị của Bộ Chính trị ngày 3/9, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Trịnh Văn Quyết cũng đã chỉ ra: “bệnh hình thức vẫn là căn bệnh lớn nhất”, “học nhiều mà chuyển biến ít”, “đăng ký nhiều mà sản phẩm ít”, sơ kết tổng kết đều đặn nhưng những “việc khó của dân vẫn còn nguyên”.
Trong bối cảnh đó, Chỉ thị 07-CT/TW đã được Bộ Chính trị kịp thời ban hành. Chỉ thị nêu rõ: Việc học tập, thực hành theo Bác, trước hết là về “bản lĩnh và tư duy đổi mới”: Dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đương đầu với khó khăn, dám hành động vì lợi ích chung; tập trung tháo gỡ kịp thời, dứt điểm các điểm nghẽn, nút thắt, khơi thông nguồn lực, tạo động lực phát triển.
Cán bộ, đảng viên thực thi công vụ phải thực hành phương pháp làm việc “khoa học, dân chủ, gần dân, sát dân, vì dân”; thực hiện tốt quan điểm “dân là gốc”.
Việc học tập, thực hành theo Bác phải gắn với “trách nhiệm nêu gương” của cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu. Nêu gương phải trở thành “phương thức lãnh đạo quan trọng”, lấy nêu gương để “lan toả trách nhiệm, củng cố niềm tin của nhân dân với Đảng và hệ thống chính trị”.
Đặc biệt, cần chuyển mạnh từ kiểm tra, giám sát xây dựng kế hoạch, đăng ký sang kiểm tra thực hiện nhiệm vụ chính trị, hiệu quả giải quyết các “vấn đề nổi cộm”, “bức xúc”, “mức độ hài lòng của người dân”. Đối với cán bộ né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, cần “kịp thời thay thế”.
Như vậy, điểm mới mang tính đột phá trong Chỉ thị số 07-CT/TW là sự chuyển dịch từ "làm theo" sang "thực hành" theo tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh. Điều này được đúc kết từ đòi hỏi khách quan của cuộc sống. "Thực hành" không phủ nhận "làm theo", mà là cấp độ phát triển cao hơn. Nếu "làm theo" dễ sa vào việc sao chép mô hình hay làm theo lối mòn, thì "thực hành" đòi hỏi sự dấn thân, vận dụng sáng tạo và tạo ra giá trị thực sự. Từ đó, loại bỏ triệt để bệnh hình thức, nói không đi đôi với làm, xu hướng giáo điều, sáo rỗng.
Một điểm mới đột phá nữa trong Chỉ thị số 07-CT/TW là việc bổ sung thành tố "phương pháp Hồ Chí Minh" vào hệ thống nội dung học tập, tạo thành một chỉnh thể thống nhất: Tư tưởng - Đạo đức - Phương pháp - Phong cách. Phương pháp Hồ Chí Minh chính là khoa học và nghệ thuật hành động cách mạng.
Trong bài phát biểu tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số Nghị quyết, Chỉ thị của Bộ Chính trị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cũng đã khẳng định: Điểm mới của Chỉ thị số 07-CT/TW là chuyển mạnh sang thực hành thường xuyên, coi trọng phương pháp Hồ Chí Minh. Phương pháp ấy phải trở thành “năng lực công vụ hằng ngày”, thành “văn hóa lãnh đạo, văn hóa công vụ, văn hóa ứng xử của cán bộ, đảng viên”.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu người đứng đầu phải “trực tiếp chỉ đạo việc lớn, việc khó”; “xuống cơ sở đối thoại với cán bộ, người dân, doanh nghiệp”. Nêu gương bằng hành động, quyết định, kết quả; không thể yêu cầu cấp dưới đổi mới khi mình sợ trách nhiệm, yêu cầu cán bộ gần dân trong khi mình chỉ biết tình hình qua báo cáo. Mỗi cán bộ, đảng viên, trước hết là cán bộ lãnh đạo, phải “tự soi, tự sửa”. Học Bác phải thể hiện ở bản lĩnh trước khó khăn; đạo đức cần, kiệm, liêm, chính; tinh thần phục vụ nhân dân; nói đi đôi với làm.
Nhìn vào thực tiễn quản lý nhà nước hiện nay, những "điểm nghẽn" về thể chế, những vướng mắc trong giải ngân vốn đầu tư công, hay sự chậm trễ trong chuyển đổi số... đa phần không nằm ở chỗ cán bộ không muốn làm, mà ở chỗ cán bộ thiếu phương pháp làm đúng, sợ sai, sợ vi phạm quy định. Việc học tập "phương pháp Hồ Chí Minh" giúp mỗi cán bộ, đảng viên trang bị cho mình tư duy phân tích khoa học, biết lựa chọn khâu đột phá, giải quyết dứt điểm từng công việc thay vì dàn trải, lúng túng.
Khi cán bộ thực thi công vụ mà “vì dân”, “lấy dân làm gốc” sẽ triệt tiêu hoàn toàn cách làm mơ hồ, đùn đẩy trách nhiệm. Đây cũng là thước đo chuẩn xác nhất để đánh giá kết quả học tập và thực hành theo Bác. Bởi hiệu quả thực chất không đo bằng số lượng hội nghị quán triệt, số bài thu hoạch hay số bản cam kết đã ký. Hiệu quả phải được đo bằng kết quả cụ thể của công viêc. Đó là số việc khó được tháo gỡ, bức xúc của dân được giải quyết; số cán bộ dám nghĩ, dám làm và tạo ra sản phẩm thực chất… Thước đo cao nhất cho mọi hành động thực thi chính là sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp. Chuẩn mực thước đo này buộc mỗi cơ quan, đơn vị phải soi chiếu lại bộ máy của mình.
Để Chỉ thị đi vào cuộc sống một cách thực chất, cơ chế vận hành cần được xác định rõ ràng cho từng nhóm chủ thể. Trong đó, cán bộ, đảng viên luôn là người đi đầu, “đảng viên đi trước, làng nước theo sau”. Với người dân, học và thực hành theo Bác là phát huy tinh thần tự lực, tự cường, khát vọng vươn lên làm giàu chính đáng cho bản thân, gia đình và đóng góp cho đất nước.
Quan trọng hơn, nhân dân chính là lực lượng giám sát trực tiếp và khách quan nhất cho cuộc “cách mạng học tập đặc biệt” này. Sự hài lòng của người dân tại bộ phận một cửa, sự thông thoáng của môi trường kinh doanh hay chất lượng của các dự án dân sinh là câu trả lời chính xác nhất cho việc cán bộ tại địa phương đó có thực sự "học và thực hành" theo Bác hay không.
Khi mỗi cán bộ, đảng viên, mỗi người dân tự giác “học và thực hành” theo Bác sẽ tạo bước chuyển biến mạnh mẽ, khơi dậy động lực nội sinh to lớn; góp phần xây dựng một hệ thống chính trị liêm chính, hành động, phục vụ nhân dân và đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững.
