Dù không hề có vết thương ngoài da, chỉ đau răng và loét miệng, một người đàn ông 57 tuổi (ở Phú Thọ) bất ngờ phát bệnh uốn ván. Đây là căn bệnh nguy hiểm, tiến triển nhanh và khó lường.
Theo khai thác bệnh sử, khoảng một tuần trước khi nhập viện, ông L có biểu hiện loét miệng, đau lưỡi và có răng hàm trên số 26 bị sâu nhưng chưa điều trị. Bốn ngày gần đây, bệnh nhân xuất hiện các triệu chứng đặc trưng như cứng hàm tăng dần, co cứng nhẹ tay và chân. Dù không sốt, không tức ngực, khó thở nhưng tình trạng cứng hàm khiến ông hạn chế ăn uống, nói chuyện. Gia đình đưa ông đến bệnh viện để khám với chẩn đoán nghi ngờ bị mắc uốn ván nên được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương để điều trị.
Tại Khoa Cấp cứu, bác sĩ Phạm Thanh Bằng cho biết: Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng cứng hàm, miệng há chỉ 1 cm, lưỡi khó vận động, cùng tình trạng tăng trương lực cơ nhẹ toàn thân. Ghi nhận tại chỗ, răng R26 bị sâu nhưng chưa có mủ, niêm mạc xung quanh không sưng nề. Bệnh nhân có tiền sử viêm khớp dạng thấp chưa điều trị. Các bác sĩ chẩn đoán mắc uốn ván (kèm viêm khớp dạng thấp), nhận định khả năng cao vi khuẩn uốn ván đã xâm nhập qua tổn thương vùng chân răng, đặc biệt ở răng sâu R26.
Lý giải về cơ chế bệnh, bác sĩ Bằng diễn giải: Răng sâu tạo ra các lỗ hở và ổ nhiễm trùng kín tạo môi trường yếm khí lý tưởng cho nha bào uốn ván phát triển. Vi khuẩn uốn ván thường xâm nhập qua các tổn thương nhỏ trong khoang miệng, không chỉ là răng sâu mà còn qua thói quen xỉa răng gây tăng nguy cơ khi sử dụng các vật liệu không đảm bảo, không vệ sinh răng miệng hằng ngày. Độc tố gắn vào thần kinh gây co cứng cơ liên tục, với biểu hiện điển hình là cứng hàm.
Khuyến cáo người dân không nên chủ quan với vết thương hở, dù là nhỏ nhất, bác sĩ Bằng cho biết: Uốn ván là bệnh có thể phòng ngừa được bằng tiêm phòng vacccine. Đây là biện pháp đơn giản, hiệu quả và ít tốn kém nhất. Bên cạnh đó, cần lưu ý vệ sinh răng miệng sạch sẽ, khám răng định kỳ để phát hiện và điều trị sâu răng kịp thời. Người dân nên tránh dùng tăm tre hoặc vật sắc nhọn để xỉa răng có thể làm chảy máu chân răng, tạo vết thương hở để vi khuẩn xâm nhập. Với mọi vết thương hở, dù nhỏ cần rửa sạch ngay bằng nước sạch. Nếu vết thương sâu, bẩn hoặc có dấu hiệu nhiễm trùng, cần đến ngay cơ sở y tế để được xử trí và tiêm phòng uốn ván kịp thời. Đặc biệt, các nhóm có nguy cơ cao như trẻ em, phụ nữ mang thai và những người thường xuyên lao động ngoài đồng ruộng, tiếp xúc đất, bụi bẩn càng cần chủ động tiêm phòng để bảo vệ sức khỏe.
