Binh sĩ Lữ đoàn tấn công đường không số 82 thuộc quân đội Ukraine điều khiển UAV. Ảnh minh họa: Bộ Quốc phòng Ukraine/X
Những thiết bị bay không người lái đánh chặn cỡ nhỏ của Ukraine cần một "bệ phóng" để lên không trung và một trực thăng Hải quân có từ thời Chiến tranh Lạnh chính là lời giải.
Đội trực thăng Westland Sea King ít ỏi mà Ukraine được các đồng minh viện trợ dường như đã có một nhiệm vụ mới: săn lùng các thiết bị bay không người lái Geran - phiên bản do Liên bang Nga phát triển dựa trên mẫu UAV Shahed do Iran chế tạo.
Theo kênh Euro Maidan ngày 25/7, nhà báo chuyên về hàng không H.I. Sutton là người đầu tiên phát hiện nhiệm vụ mới này sau khi quan sát thấy một chiếc Sea King được trang bị đặc biệt tại Triển lãm Hàng không Farnborough ở Vương quốc Anh trong tuần này.
Chiếc Sea King có từ thập niên 1970 được lắp thêm một thiết bị mới: giá treo bên dưới thân trực thăng dành cho các thiết bị bay không người lái đánh chặn cỡ nhỏ.
Lực lượng Ukraine đang sử dụng những thiết bị bay không người lái đánh chặn giá rẻ này để truy đuổi và tiêu diệt thiết bị bay không người lái tấn công tự sát Geran của Liên bang Nga.
Một số loại được trang bị hệ thống ngắm mục tiêu có hỗ trợ trí tuệ nhân tạo (AI) và mang theo khối thuốc nổ cỡ nhỏ.
Một số khác hoàn toàn được điều khiển thủ công và phá hủy mục tiêu bằng chính động năng va chạm.
Dù thiết kế khác nhau, nhưng các thiết bị bay không người lái đánh chặn chỉ có giá vài nghìn USD mỗi chiếc đã góp phần giúp lực lượng phòng không Ukraine giảm đáng kể hiệu quả của hàng nghìn thiết bị bay không người lái Geran được phóng vào các thành phố Ukraine mỗi tháng.
Giới hạn của thiết bị bay không người lái đánh chặn
Lực lượng phòng không Ukraine thường bắn hạ khoảng 90% số Geran bay tới, nhưng các thiết bị bay không người lái đánh chặn cũng có những hạn chế.
Chúng sử dụng pin, vốn chỉ đủ duy trì chuyến bay trong vài phút trước khi cạn năng lượng.
Ngoài ra, hiệu quả hoạt động của chúng cũng giảm đáng kể khi gặp thời tiết xấu hoặc mây thấp, khiến hệ thống cảm biến khó phát hiện mục tiêu.
Để kéo dài thời gian hoạt động cũng như đưa các thiết bị đánh chặn lên cao hơn tầng mây và mưa, các lực lượng của Ukraine bắt đầu sử dụng máy bay có người lái làm phương tiện mang theo các thiết bị này lên không trước khi phóng.
Hiện nay, trực thăng Sea King là phương tiện mang thiết bị bay không người lái đánh chặn mới nhất của Ukraine.
Mặc dù chiếc trực thăng được ông Sutton quan sát tại Farnborough không mang phù hiệu nhận dạng, nhưng nhiều khả năng đây là một trong sáu chiếc Sea King do Đức viện trợ cho Ukraine.
Trước đó, Vương quốc Anh cũng đã chuyển giao ba chiếc Sea King đã ngừng sử dụng cho Ukraine.
Theo các nguồn tin, toàn bộ số trực thăng này hiện do Lữ đoàn Không quân Hải quân số 10 của Hải quân Ukraine khai thác.
Trước đây, trực thăng Sea King của Ukraine chủ yếu thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm cứu nạn ven biển, hỗ trợ lực lượng Lục quân và Hải quân.
Tuy nhiên, nhu cầu tăng cường năng lực phòng không dọc bờ biển Ukraine ngày càng trở nên cấp thiết.
Những chiếc trực thăng Sea King mang theo thiết bị bay không người lái đánh chặn dưới bụng trực thăng, cùng các kíp điều khiển ngồi trong khoang, có thể trở thành một giải pháp hiệu quả.
Một thiết bị bay không người lái đánh chặn có tốc độ khoảng 350 km/giờ không đủ nhanh để đánh chặn tên lửa hành trình bay với tốc độ khoảng 900 km/giờ.
Tuy nhiên, ngoại trừ các phiên bản Geran phản lực có tốc độ cao nhất, phần lớn các thiết bị bay không người lái Geran đều nằm trong phạm vi đánh chặn của các thiết bị bay không người lái đánh chặn hiện nay.
Vấn đề lớn nhất vẫn là thời lượng pin và điều kiện thời tiết.
Để có xác suất tiêu diệt được nhiều Geran nhất, các thiết bị bay không người lái đánh chặn nên được phóng từ độ cao khoảng 1.000 m.
Mặc dù Sea King là một mẫu trực thăng đã có tuổi đời lớn, nhưng nó vẫn sở hữu nhiều ưu điểm.
Đây là loại trực thăng đáng tin cậy, chi phí vận hành thấp và có khoang chứa rộng, rất phù hợp để mang theo các thiết bị bay không người lái đánh chặn cùng kíp điều khiển.
Chính những đặc điểm này khiến trực thăng Sea King trở thành một nền tảng lý tưởng để triển khai các thiết bị bay không người lái đánh chặn trong nhiệm vụ bảo vệ bầu trời Ukraine trước các cuộc tập kích bằng Geran của Liên bang Nga.