Quan điểm chỉ đạo và định hướng đó của Tổng Bí thư Tô Lâm đã giúp giải tỏa những băn khoăn trong giai đoạn hiện nay về việc lựa chọn nhân sự, nhất là nhân sự đứng đầu, khi tiến hành sáp nhập, hợp nhất các tỉnh, thành phố và cấp xã, hướng đến Đại hội đảng bộ các cấp và Đại hội XIV của Đảng. Như vậy, có thể hiểu, khi các nhân sự đều đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn, tiêu chí theo quy định, thì thực tiễn năng lực xử lý công việc và khả năng, triển vọng đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới sẽ được xem xét như là yếu tố ưu tiên để quyết định lựa chọn cán bộ. Nói cách khác, nhân sự được lựa chọn là “con người của tình huống”, với những yêu cầu bức thiết đặt ra trong bối cảnh sáp nhập, hợp nhất hiện nay: Dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; có tư duy đổi mới, đột phá; có tầm nhìn chiến lược…
Lịch sử cho thấy, trong mỗi giai đoạn phát triển của đất nước lại cần những người “đứng mũi chịu sào” phù hợp và đủ năng lực để giải quyết những vấn đề đặt ra của thời điểm đó. Chủ tịch Hồ Chí Minh là một hình mẫu về nghệ thuật dùng người, quan tâm “chiêu hiền đãi sĩ”, luôn sáng suốt lựa chọn nhân tài, sử dụng người tài trong những hoàn cảnh cụ thể. Trường hợp của Cụ Huỳnh Thúc Kháng được giao Quyền Chủ tịch nước khi Bác Hồ sang Pháp năm 1946, với lời nhắn nhủ, gửi gắm “Dĩ bất biến, ứng vạn biến” là một ví dụ điển hình. Hay như Đại hội VI của Đảng đã chứng kiến tư duy đột phá của Đảng ta, với người đứng đầu là Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh, để thực hiện công cuộc Đổi mới, xóa bỏ cơ chế quản lý tập trung quan liêu bao cấp… Đồng chí NVL, hay đồng chí “Nói và Làm” đã cho thấy sự linh hoạt và khả năng thích ứng, xoay chuyển tình thế trong hoạch định đường lối, chính sách…
Tại Hội nghị Trung ương 11 vừa qua, Tổng Bí thư Tô Lâm cũng đã kết luận hàng loạt “Những việc cần làm ngay”, trong đó có vấn đề nhân sự: “Nhiều đồng chí băn khoăn vấn đề sắp xếp nhân sự khi sáp nhập, hợp nhất và sắp xếp nhân sự Đại hội… Tôi đề nghị phải lấy tiêu chuẩn cao nhất là vì yêu cầu công việc, sau đó mới đến các tiêu chí khác. Ban Thường vụ cấp tỉnh (có sáp nhập, hợp nhất) phải bàn bạc kỹ với nhau về vấn đề này, tạo sự thống nhất cao trong thực hiện, nhất là bố trí người đứng đầu các cơ quan sau khi sáp nhập”.
Quan điểm mạnh mẽ và dứt khoát này trước đó cũng từng được Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ tại Hội nghị toàn quốc tổng kết công tác xây dựng Đảng năm 2024: Đổi mới mạnh mẽ công tác tuyển dụng, đào tạo, đề bạt, bổ nhiệm, luân chuyển, điều động, đánh giá cán bộ theo hướng thực chất “vì việc tìm người” trên cơ sở sản phẩm cụ thể đo đếm được; có cơ chế hữu hiệu, sàng lọc, đưa ra khỏi vị trí công tác những người không đủ phẩm chất, năng lực, uy tín; sử dụng người có năng lực nổi trội.
Thực tế cho thấy, nếu sắp xếp không “đúng người, đúng việc” sẽ dẫn đến bê trễ công việc hoặc công việc thiếu hiệu quả làm ỳ trệ sự phát triển chung của đơn vị, địa phương và rộng ra là của đất nước. Chưa kể, nhiều sai phạm trong quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí; tình trạng tham nhũng, tiêu cực… đã được đưa ra ánh sáng trong thời gian vừa qua cũng liên quan đến những hạn chế trong công tác cán bộ và sử dụng cán bộ. Như vậy, khi sắp xếp, tinh gọn bộ máy, nếu không “vì việc tìm người”, “vì yêu cầu công việc” thì bộ máy mới cũng khó có thể hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả như mong muốn. Vẫn là câu chuyện “so bó đũa, chọn cột cờ” nhưng bối cảnh và yêu cầu nhiệm vụ hiện nay là chính động cơ quan trọng để lựa chọn được cán bộ có khả năng thích ứng tốt.
Hơn thế, liên quan đến công tác lựa chọn, bố trí lãnh đạo, nhất là người đứng đầu các cơ quan cấp tỉnh, cấp xã sau khi sáp nhập, Trung ương cũng đặt ra yêu cầu phải tính toán đồng bộ, liên thông giữa cả 4 giai đoạn: Bố trí cán bộ sau khi hợp nhất - Nhân sự đại hội Đảng cấp tỉnh, cấp xã - Nhân sự Đại hội XIV - Nhân sự bầu cử Quốc hội và hội đồng nhân dân các cấp. “Công tác nhân sự đã rất quan trọng, nay lại càng quan trọng hơn trước yêu cầu mới”, Tổng Bí thư Tô Lâm một lần nữa nhấn mạnh điều này tại Hội nghị toàn quốc quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ 11 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII.
Bộ máy khi được tinh gọn tất yếu rất cần những nhân sự đủ năng lực vận hành, được sắp xếp “đúng người, đúng việc”. Đó phải là những người hội tụ “đủ đức - đủ tài - đủ tâm - đủ tầm - đủ sức - đủ nhiệt huyết cách mạng” để gánh vác trọng trách lịch sử của đất nước - bước vào kỷ nguyên vươn mình phát triển giàu mạnh của dân tộc Việt Nam. Trong tình hình hiện nay, không có chỗ cho những cán bộ cơ hội, bon chen, trung bình chủ nghĩa, lừng chừng, ngại đổi mới, thu vén cá nhân. Chỉ với những người xứng đáng được lựa chọn, bộ máy mới hoạt động hiệu lực, hiệu quả, tất cả vì lợi ích chung của đất nước, chăm lo ngày một tốt hơn đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân.
