Người lưu giữ hình ảnh Bác Hồ và Hoàng Sa - Trường Sa qua tem bưu chính

Trong căn nhà nhỏ ở xã Thoại Sơn (tỉnh An Giang), hàng chục cuốn album tem được ông Trần Hữu Huệ nâng niu như báu vật. Mỗi lần lật giở từng trang giấy đã ngả màu theo thời gian, người đàn ông 74 tuổi lại say sưa kể về lịch sử, văn hóa, đất nước và con người Việt Nam.

Với ông, mỗi con tem là một trang sử thu nhỏ, lưu giữ ký ức của dân tộc và kết nối Việt Nam với bạn bè năm châu.

Đam mê vượt biên giới

Chú thích ảnh
Ông Trần Hữu Huệ xem bì thư dán tem về Hoàng Sa được gửi từ nước ngoài, một hiện vật quý trong bộ sưu tập tem về chủ quyền biển, đảo Việt Nam.

Ánh nắng len qua ô cửa sổ, hắt lên những cuốn album tem đã ngả màu theo thời gian, ông Huệ nhẹ nhàng mở cuốn album tem dày gần 100 trang. Đôi bàn tay đã hằn vết thời gian chậm rãi lật từng trang giấy. Mỗi khi dừng trước một con tem nhỏ, ông lại đưa chiếc kính lúp lên ngắm thật lâu, nhìn thật rõ từng chi tiết và câu chuyện lịch sử được lưu giữ trên đó. Ở tuổi 74, người đàn ông ấy vẫn dành nhiều giờ mỗi ngày để “trò chuyện” với những con tem. Với ông, đó không chỉ là vật sưu tầm, mà là những trang sử thu nhỏ lưu giữ ký ức dân tộc và kết nối với bạn bè quốc tế.

Niềm đam mê tem của ông Huệ bắt đầu từ năm 14 tuổi, khi cậu học trò quê Thoại Sơn thi đỗ vào Trường Trung học Thoại Ngọc Hầu Long Xuyên. Ngày ấy, mỗi tuần ông đều đạp xe từ quê lên thành phố để học. Trong lớp, thấy nhiều bạn trao đổi tem với nhau, cậu học trò nghèo tò mò xin vài con tem còn dư của bạn rồi dần bị cuốn hút lúc nào không hay.

Dừng khá lâu ở trang đầu tiên của cuốn album. Sau lớp giấy bảo vệ là con tem “Cổ nhạc Việt Nam” in hình thiếu nữ mặc áo dài tím ngồi đánh đàn. Hơn 60 năm trôi qua, con tem nhỏ vẫn nằm đúng vị trí đầu tiên. Đây là con tem đầu tiên ông Huệ có được. Từ những con tem đầu tiên ấy, cậu học trò dần nhận ra phía sau mỗi con tem chỉ vài centimet là cả một câu chuyện về lịch sử, địa lý, văn hóa và con người của một quốc gia. Ông Huệ cho biết: Thời ấy, kinh tế khó khăn bỏ tiền mua một con tem mới không dễ. Sau giờ học, ông thường đến Bưu điện Long Xuyên hoặc trụ sở UBND xã, chờ những bì thư qua sử dụng bị bỏ đi để xin về cắt lấy tem. Ngày đó kiếm được một con tem đẹp khó lắm. Nhưng chính sự khó khăn ấy lại làm mình trân trọng hơn. Ông coi mỗi con tem như một bức tranh thu nhỏ và học được rất nhiều điều về đất nước, thế giới. 

Ông Huệ cũng sớm nhận ra muốn có nhiều tem quý phải kết nối với những người cùng sở thích ở khắp nơi. Ban đầu, ông trao đổi tem bằng thư với bạn bè trong nước. Sau đó, một người bạn chơi tem ở Thành phố Hồ Chí Minh giới thiệu ông gia nhập Câu lạc bộ Tem Nhật Bản. Để được gia nhập, ông phải đã làm hồ sơ đăng ký hội viên và chọn 400 con tem Việt Nam gửi sang Nhật Bản. Lúc ấy, mọi thủ tục đều phải viết bằng tiếng Anh buộc ông phải tra từng từ trong từ điển, nhất là các thuật ngữ về tem để gửi đi. Ít lâu sau, từ Nhật Bản gửi về một phong bì với những con tem đẹp mắt, bên trong là thư chấp thuận kết nạp cùng thẻ hội viên chính thức. Từ đó, ông bắt đầu tham gia mạng lưới giao lưu tem quốc tế, thường xuyên trao đổi với các hội viên khắp thế giới thông qua Câu lạc bộ Tem Nhật Bản.

Hơn 2.000 con tem quý về Bác Hồ

Chú thích ảnh
Bộ tem bác Hồ và bộ tem “Kỷ niệm 30 năm Quốc khánh nước CNXHCN Việt Nam” do Liên Xô đã phát hành ngày 28/8/1975 do ông Huệ sưu tầm. 

Mở chiếc hộp giấy đã úa màu theo năm tháng, ông nhẹ nhàng lấy ra từng xấp thư được buộc cẩn thận bằng những sợi dây nhỏ. Đó là những lá thư ông nhận từ bạn bè sưu tập tem ở Nhật Bản, Cuba, Đức, Liên Xô (cũ), Ấn Độ, Lào, Sri Lanka…

Hơn 60 năm sưu tập tem, ông Huệ sở hữu khoảng 10.000 con tem Việt Nam và hơn 300.000 con tem quốc tế đến từ 60 quốc gia và vùng lãnh thổ. Đến nay, ông đã hoàn thành 24 bộ sưu tập chuyên đề về Chủ tịch Hồ Chí Minh, phụ nữ Việt Nam, văn hóa dân gian, giao thông, quân đội, danh nhân, phong cảnh đất nước… Theo ông, để hoàn thiện một bộ sưu tập không chỉ cần nhiều năm tìm kiếm, sưu tầm mà còn phải chọn lọc để các con tem, bì thư thực gửi và tư liệu bổ trợ để kể thành một câu chuyện lịch sử hoàn chỉnh.

Năm 1998, ông mang bộ sưu tập “Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người” tham dự Triển lãm Tem bưu chính Quốc gia lần thứ II tại Thành phố Hồ Chí Minh và đoạt Huy chương Đồng. Đây là giải thưởng đầu tiên, đánh dấu chặng đường nhiều năm miệt mài theo đuổi niềm đam mê sưu tập tem. Ba năm sau, tại Hà Nội, ba bộ sưu tập “Hồ Chí Minh - Cuộc đời và sự nghiệp cách mạng”, “Phụ nữ Việt Nam” và “Phương tiện giao thông máy bay” của ông đều giành huy chương. Với ông, điều quý giá nhất không phải là giải thưởng, mà là sự ghi nhận cho nỗ lực gìn giữ và lan tỏa những giá trị lịch sử qua tem bưu chính.

Chú thích ảnh
Bộ tem Chủ tịch Hồ Chí Minh là một trong những hiện vật tiêu biểu trong bộ sưu tập tem chuyên đề của ông Trần Hữu Huệ. 

Nhắc đến Chủ tịch Hồ Chí Minh, giọng người đàn ông ngoài 70 lại chùng xuống, ánh mắt như lắng lại theo dòng ký ức. Ông kể, năm 1969, sau ngày Bác mất, sau giờ học ông thường lặng lẽ đến Thư viện Long Xuyên đọc báo. “Tờ báo nào đăng ảnh Bác, tôi đều dừng lại đọc thật lâu. Tôi đọc để hiểu vì sao cả dân tộc thương Bác đến vậy. Rồi từ đó, hễ thấy con tem nào có hình Bác là tôi tìm mọi cách sưu tầm cho bằng được”, ông bồi hồi nhớ lại.

Sau ngày đất nước thống nhất năm 1975, ông bắt đầu liên lạc với những người chơi tem ở miền Bắc để trao đổi tem về Chủ tịch Hồ Chí Minh. Sau này, thông qua mạng lưới bạn bè quốc tế và Câu lạc bộ Tem Nhật Bản, bộ sưu tập tem Chủ tịch Hồ Chí Minh tiếp tục được bổ sung bởi nhiều mẫu tem và bì thư do Liên Xô (cũ), Đức, Cuba, Ấn Độ, Lào cùng nhiều quốc gia khác phát hành. Đến nay, ông lưu giữ hơn 2.000 con tem và bì thư in hình Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Hiện trong bộ sưu tập tem đồ sộ, ông Huệ đặc biệt yêu quý con tem “Bác Hồ - Liên khu V” do Bưu điện Liên khu V phát hành năm 1952. Đây là mẫu tem lịch sử quý hiếm, được in trong thời kỳ kháng chiến và thể hiện tình cảm, lòng kính trọng của nhân dân miền Nam đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh. Ông Huệ cho biết, hiện ở Việt Nam chỉ còn hai người sở hữu mẫu tem này, gồm ông và một nhà sưu tập tem ở Hà Nội.

Những con tem khẳng định chủ quyền biển, đảo

Chú thích ảnh
Bộ sưu tập “Quần đảo Hoàng Sa - Trường Sa là của Việt Nam qua tem bưu chính” do ông Trần Hữu Huệ dày công sưu tập trong nhiều năm. 

Ông Huệ mở chiếc hộp được cất giữ riêng như nâng niu một báu vật. Bên trong là bộ sưu tập “Quần đảo Hoàng Sa - Trường Sa là của Việt Nam qua tem bưu chính”. Những phong bì mang dấu bưu điện của nhiều quốc gia như Nhật Bản, Đức, Cuba, Ấn Độ… được xếp ngay ngắn. Trên mỗi phong bì đều dán các mẫu tem về Hoàng Sa - Trường Sa, lặng lẽ kể câu chuyện về chủ quyền biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Ông xây dựng bộ sưu tập “Hoàng Sa - Trường Sa là của Việt Nam” với mong muốn góp phần khẳng định chủ quyền biển, đảo quốc gia qua tem bưu chính, gửi đến bạn bè quốc tế thông điệp về tình yêu Tổ quốc và khát vọng gìn giữ chủ quyền bằng con đường hòa bình. Từ năm 2010-2018, ông Huệ đã gửi khoảng 200 phong bì có dán tem về Hoàng Sa - Trường Sa đến các nhà sưu tập tem ở nhiều quốc gia. Trong mỗi lá thư, ông nhờ người nhận dán thêm tem về Hoàng Sa - Trường Sa lên phong bì rồi gửi ngược trở lại Việt Nam để được đóng dấu bưu điện của nước sở tại. Đến nay, ông đã nhận lại khoảng 100 phong bì và tuyển chọn 77 phong bì tiêu biểu để hoàn thành bộ sưu tập. Ông muốn những con tem mang thông điệp “Hoàng Sa - Trường Sa là của Việt Nam” đi khắp thế giới. Khi trở về với dấu bưu điện của nhiều quốc gia, chúng không chỉ có thêm giá trị sưu tầm mà còn góp phần lan tỏa thông điệp về chủ quyền biển, đảo Việt Nam.

Nhiều năm qua, với những bộ sưu tập giàu giá trị lịch sử và ý nghĩa, ông Huệ đã tham gia nhiều triển lãm tem trong nước và quốc tế, giành nhiều huy chương và giải thưởng.

Chú thích ảnh
Năm 2026, ông Trần Hữu Huệ được Tổ chức Kỷ lục Việt Nam (VietKings) xác lập kỷ lục và tôn vinh vì những đóng góp nổi bật cho phong trào sưu tập tem Việt Nam. 

Đầu năm 2026, Tổ chức Kỷ lục Việt Nam (VietKings) xác lập kỷ lục với vợ chồng ông Trần Hữu Huệ - bà Vương Thị Mùi Em với nội dung: “Bộ sưu tập tem bưu chính Việt Nam và thế giới với các chuyên đề văn hóa, lịch sử, đời sống có số lượng lớn nhất, đã tham gia triển lãm và đạt nhiều giải thưởng trong nước, quốc tế”. Năm 2026, ông Huệ còn được VietKings tôn vinh là người có hành trình 60 năm nghiên cứu, sưu tập tem bưu chính, sở hữu 24 bộ sưu tập chuyên đề và có nhiều đóng góp cho phong trào chơi tem Việt Nam.

Nhiều năm qua, ông duy trì các câu lạc bộ tem tại địa phương, mang những tập album đến trường học để giới thiệu với học sinh. Qua từng con tem, ông kể cho các em học sinh nghe về Bác Hồ, về các anh hùng dân tộc và những vùng đất của Việt Nam, thế giới. Ông tin rằng chơi tem không chỉ giúp mở mang kiến thức mà còn rèn luyện sự kiên trì, tính cẩn trọng và tình yêu lịch sử.

Cuộc trò chuyện kết thúc khi ông Huệ nhẹ nhàng đặt tờ giấy mỏng lên trang tem rồi khép cuốn album đã gắn bó với mình hơn nửa thế kỷ. Trong căn phòng nhỏ, hàng trăm nghìn con tem vẫn lặng lẽ nằm sau lớp nhựa trong suốt, mang theo dấu bưu điện đã mờ theo năm tháng và những câu chuyện lịch sử chưa bao giờ cũ. Ông vuốt nhẹ bìa cuốn album rồi mỉm cười nói, điều ông mong nhất là những con tem này sẽ tiếp tục kể chuyện lịch sử cho thế hệ trẻ.

Tin, ảnh: Thanh Sang (TTXVN)
Sống lại ký ức lịch sử hào hùng qua ‘những lá thư không tem’
Sống lại ký ức lịch sử hào hùng qua ‘những lá thư không tem’

Chiều 24/4, Bảo tàng Hà Nội tổ chức chương trình tọa đàm với chủ đề “Hậu phương và tiền tuyến - Những lá thư không tem” nhân dịp kỷ niệm 51 năm ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước 30/4/1975 - 30/4/2026.

Chia sẻ:

doanh nghiệp - Sản phẩm - Dịch vụ

Các đơn vị thông tin của TTXVN