Công tác giải phóng mặt bằng cơ bản hoàn thành, các dự án thành phần đạt tỷ lệ giải ngân cao, nhiều gói thầu xây lắp đã vượt mốc 80% khối lượng. Các đơn vị đang tập trung nguồn lực để đẩy nhanh tiến độ các cầu vượt sông Hồng, sông Đuống và các nút giao liên thông, hướng tới mục tiêu cơ bản hoàn thành dự án trong năm 2026, đưa vào khai thác từ năm 2027.
Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 4 - Vùng Thủ đô được Quốc hội thông qua chủ trương đầu tư tại Nghị quyết số 56/2022/QH15 ngày 16/6/2022. Tuyến đường có tổng chiều dài khoảng 113,52 km, gồm 103,82 km tuyến chính và 9,7 km đoạn nối theo hướng cao tốc Nội Bài - Hạ Long; trong đó, đoạn qua Thủ đô Hà Nội dài khoảng 57,52 km, qua tỉnh Hưng Yên khoảng 19,3 km và qua tỉnh Bắc Ninh khoảng 35,7 km.
Dự án được chia thành 7 dự án thành phần, gồm các dự án giải phóng mặt bằng, xây dựng đường song hành và dự án đường cao tốc đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP). Tổng mức đầu tư toàn dự án khoảng 85.813 tỷ đồng, trong đó vốn ngân sách Trung ương 28.173 tỷ đồng, ngân sách địa phương 28.193 tỷ đồng và vốn BOT 29.447 tỷ đồng.
Nhiều gói thầu đạt trên 80% khối lượng thi công
Theo Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình giao thông (Ban Giao thông) thành phố Hà Nội, công tác giải phóng mặt bằng đã đạt kết quả quan trọng khi các địa phương hoàn thành thu hồi 800,15 ha đất, đạt 100% kế hoạch. Toàn bộ 13/13 khu tái định cư đã được xây dựng hoàn thành; 10.345 ngôi mộ đã được di chuyển. Các công trình điện cao thế 110 kV, 220 kV và 500 kV cũng đã hoàn tất di dời phục vụ thi công.
Cùng với đó, tiến độ giải ngân vốn tiếp tục được duy trì ở mức cao. Dự án thành phần 1.1 đã giải ngân 10.627/13.362 tỷ đồng, đạt 79,5%. Dự án thành phần 2.1 giải ngân 3.244,897/3.371,6 tỷ đồng. Dự án thành phần 3 giải ngân 7.592,131/8.628,272 tỷ đồng; riêng năm 2026 đã giải ngân 1.589,618/2.625,759 tỷ đồng, đạt 60,54% kế hoạch.
Đối với Dự án thành phần 2.1 xây dựng đường song hành trên địa bàn Hà Nội, các hạng mục cầu, cống và công trình phụ trợ cơ bản đã hoàn thành. Trên toàn tuyến đã thi công khoảng 35 km bê tông nhựa trên tổng chiều dài 50,76 km. Giá trị sản lượng thực hiện đạt khoảng 3.596/4.205 tỷ đồng, tương đương khoảng 85% khối lượng hợp đồng.
Nhiều gói thầu đã bước vào giai đoạn hoàn thiện; trong đó, gói thầu 08/TP2-XL cơ bản hoàn thành nền đường và thảm bê tông nhựa; gói thầu 09/TP2-XL đã hoàn thiện phần lớn hệ thống cột chiếu sáng, sơn kẻ đường, biển báo và các hạng mục tổ chức giao thông. Các gói thầu còn lại đang tiếp tục hoàn thiện nền đường và thảm bê tông nhựa theo kế hoạch.
Tăng tốc các hạng mục trọng điểm trên tuyến
Đối với Dự án thành phần 3 - tuyến cao tốc Vành đai 4 - Vùng Thủ đô, hợp đồng BOT đã được ký kết với liên danh nhà đầu tư và doanh nghiệp dự án là Công ty cổ phần Đường cao tốc Vành đai 4 Hà Nội, với tổng giá trị 53.552,825 tỷ đồng; trong đó, phần vốn ngân sách nhà nước hỗ trợ là 23.608,623 tỷ đồng và phần vốn do nhà đầu tư thu xếp là 29.944,202 tỷ đồng.
Theo Ban Giao thông Hà Nội, trong phạm vi tiểu dự án đầu tư công thuộc Dự án thành phần 3 có 12 gói thầu xây lắp. Đến nay, công tác lựa chọn nhà thầu đã hoàn thành và đang triển khai thi công 9 gói thầu xây lắp; 3 gói thầu về an toàn giao thông và điện chiếu sáng sẽ được triển khai trong giai đoạn hoàn thành dự án.
Trên công trường, doanh nghiệp dự án đã bố trí 43 mũi thi công cho 9 gói thầu xây lắp, tập trung triển khai các hạng mục cầu, cầu dẫn và nút giao trên toàn tuyến. Các nhà thầu đang tổ chức thi công cọc khoan nhồi tại cầu Hồng Hà, cầu Mễ Sở, cầu Hoài Thượng cùng các cầu dẫn và nút giao thuộc dự án. Đến nay, đã hoàn thành khoảng 1.701/1.979 cọc khoan nhồi; thi công 121 bệ trụ, 98 thân trụ và đúc 212 phiến dầm Super T.
Ban Quản lý dự án đã thực hiện tạm ứng hợp đồng BOT cho nhà đầu tư và doanh nghiệp dự án với số tiền 6.009 tỷ đồng; giá trị thanh toán đến nay đạt 1.589,618 tỷ đồng. Đối với phần dự án sử dụng nguồn vốn do nhà đầu tư huy động, Sở Xây dựng đã hoàn thành công tác thẩm định; nhà đầu tư và doanh nghiệp dự án đã ký kết hợp đồng tín dụng và đang huy động nguồn lực để triển khai thi công trong tháng 6/2026.
Theo kế hoạch, các đơn vị sẽ tập trung nguồn lực thi công ba công trình trọng điểm gồm cầu Hồng Hà, cầu Mễ Sở vượt sông Hồng và cầu Hoài Thượng vượt sông Đuống, phấn đấu thông xe kỹ thuật trước Hội nghị APEC 2027. Cùng với đó, dự án ưu tiên hoàn thành sớm các nhánh rẽ phải tại các nút giao liên thông như cao tốc Nội Bài - Lào Cai, trục Mê Linh, Đại lộ Thăng Long, Quốc lộ 6... nhằm sớm kết nối đồng bộ với hệ thống đường song hành, phát huy hiệu quả khai thác của toàn tuyến.
Áp lực từ mặt bằng và biến động giá vật liệu
Mặc dù các địa phương đã hoàn thành công tác bồi thường, thu hồi đất và chi trả tiền đạt 100%, song một số phạm vi mặt bằng vẫn đang triển khai công tác phá dỡ, chưa bàn giao đầy đủ cho nhà thầu. Các vị trí còn tồn tại gồm: Mê Linh, Yên Nghĩa, Tam Hưng thuộc Hà Nội (phải di chuyển một số cột chiếu sáng, đường điện, nước, cây xanh...); xã Lạc Đạo, Mễ Sở, Như Quỳnh thuộc tỉnh Hưng Yên; phường Nam Sơn và xã Chi Lăng thuộc tỉnh Bắc Ninh.
Các chủ đầu tư dự án thành phần giải phóng mặt bằng trên địa bàn được đề nghị tập trung giải quyết, hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng đối với phần diện tích còn lại, gồm việc di chuyển công trình hạ tầng kỹ thuật, xử lý tồn tại về mặt bằng và thu hồi bổ sung tại các khu vực nút giao với cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ, đường di sản tỉnh Hưng Yên, cao tốc Hà Nội - Hải Phòng, Đại lộ Thăng Long.
Một khó khăn khác là tình hình biến động chính trị trên thế giới và xung đột tại Trung Đông khiến giá xăng dầu trong nước thiếu ổn định, đặc biệt là giá dầu - nhiên liệu chính phục vụ thi công. Diễn biến này đã có thời điểm làm tăng chi phí vận chuyển, giá vật tư, vật liệu xây dựng và chi phí thi công..., ảnh hưởng lớn đến tiến độ tổng thể hoàn thành dự án theo chỉ đạo.
Để tháo gỡ khó khăn, Ban Giao thông đề nghị UBND thành phố Hà Nội chỉ đạo các đơn vị liên quan kịp thời công bố giá vật liệu, chỉ số giá xây dựng theo từng tháng hoặc từng thời điểm, bảo đảm phù hợp, bám sát tình hình biến động giá thị trường, làm cơ sở để các chủ đầu tư thực hiện điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng.
Đồng thời, Ban Giao thông Hà Nội đề nghị Bộ Tài chính xem xét, nghiên cứu nội dung tại Thông báo số 260/TB-VPCP ngày 25/5/2026 của Văn phòng Chính phủ và Văn bản số 2233/UBND-ĐT ngày 22/5/2026 của UBND thành phố Hà Nội để báo cáo Chính phủ thống nhất, báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho phép HĐND thành phố thông qua nghị quyết điều chỉnh Nghị quyết số 56/2022/QH15 của Quốc hội sau khi Luật Thủ đô năm 2026 có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.
