Biểu tượng Tập đoàn năng lượng Chevron tại trạm xăng ở bang California, Mỹ. Ảnh: AFP/TTXVN (không được phép sử dụng, chia sẻ bởi bên thứ ba)
Tập đoàn năng lượng Mỹ Chevron đang thúc đẩy kế hoạch đầu tư vào hai mỏ dầu lớn của Iraq, đồng thời nghiên cứu xây dựng tuyến đường ống mới nối các mỏ dầu miền Bắc Iraq với bờ biển Địa Trung Hải. Động thái phản ánh nỗ lực của Baghdad và nhiều quốc gia Trung Đông nhằm giảm phụ thuộc vào eo biển Hormuz - tuyến hàng hải chiến lược nhưng tiềm ẩn nhiều rủi ro địa chính trị.
Tập đoàn Chevron dự kiến ký các thỏa thuận sơ bộ trong ngày 17/7 để đầu tư vào hai mỏ dầu của Iraq, đồng thời tham gia một liên danh nghiên cứu phương án xây dựng đường ống vận chuyển dầu từ khu vực khai thác của nước này ra bờ biển Syria.
Theo truyền thông phương Tây, một trong những phương án đang được liên danh xem xét là khôi phục tuyến đường ống dẫn dầu từ thành phố Kirkuk ở miền Bắc Iraq tới cảng Baniyas trên bờ Địa Trung Hải của Syria. Tuyến đường ống này đã ngừng hoạt động hơn 20 năm sau khi bị hư hại trong cuộc chiến Iraq năm 2003.
Các nhà đầu tư sẽ tiến hành nghiên cứu kỹ thuật để đánh giá khả năng xây dựng tuyến đường ống hoàn toàn mới hoặc nâng cấp cơ sở hạ tầng hiện có, đồng thời kết nối với mạng lưới đường ống dẫn dầu đi qua Thổ Nhĩ Kỳ nhằm mở rộng các tuyến xuất khẩu.
Một lãnh đạo cấp cao của Chevron cho biết doanh nghiệp đã đàm phán với chính phủ Iraq trong khoảng 12-18 tháng qua, song các thỏa thuận hiện vẫn đang ở giai đoạn đầu và còn cần nhiều bước trước khi có thể triển khai.
Kế hoạch của Chevron diễn ra trong bối cảnh Iraq và nhiều quốc gia sản xuất dầu tại Trung Đông đẩy mạnh tìm kiếm các tuyến xuất khẩu thay thế eo biển Hormuz. Trước khi xung đột khu vực nổ ra, khoảng 20% lượng dầu mỏ toàn cầu được vận chuyển qua tuyến hàng hải chiến lược này.
Những căng thẳng địa chính trị trong khu vực đã khiến các chính phủ vùng Vịnh tăng tốc đầu tư hàng tỷ USD vào hệ thống đường ống, hành lang vận tải đường sắt và các trung tâm lưu trữ năng lượng nhằm giảm sự phụ thuộc vào eo biển Hormuz. Giới phân tích đánh giá đây có thể trở thành một trong những thay đổi lâu dài nhất đối với hạ tầng năng lượng của Trung Đông sau cuộc xung đột với Iran.
Trong khuôn khổ chuyến công tác tại Mỹ, Thủ tướng Iraq Ali Al Zaidi đã đến trụ sở Chevron ở thành phố Houston để gặp đoàn lãnh đạo do Phó Chủ tịch Chevron Mark Nelson dẫn đầu.
Ông Clay Neff, Chủ tịch phụ trách hoạt động khai thác dầu khí thượng nguồn của Chevron, cho biết tập đoàn mong muốn chia sẻ kinh nghiệm triển khai các dự án dầu khí quy mô lớn trên thế giới nhằm hỗ trợ Iraq khai thác hiệu quả hơn nguồn tài nguyên năng lượng dồi dào.
Bên cạnh kế hoạch phát triển tuyến xuất khẩu mới, Chevron cũng đang thảo luận về khả năng đầu tư vào hai mỏ dầu lớn của Iraq là West Qurna 2 và Nasiriyah, qua đó mở rộng hiện diện tại một trong những quốc gia sở hữu trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới.