Trụ sở Ủy ban châu Âu tại Brussels, Bỉ. Ảnh: IRNA/TTXVN
Quyết định được đưa ra tại cuộc họp ở Copenhagen ngày 4/9 giữa bộ trưởng nội vụ của 5 nước. Theo mô hình được thống nhất, các trung tâm sẽ tiếp nhận những người có đơn xin tị nạn bị bác bỏ nhưng chưa thể trở về quốc gia xuất xứ. Năm nước EU sẽ chịu phần lớn chi phí và phối hợp với các nước đối tác ngoài EU để triển khai.
Các cuộc đàm phán với một số nước đối tác đang được tiến hành, song tên của những nước này chưa được công bố. Một số nguồn tin cho rằng Uganda và Rwanda có thể là những lựa chọn được cân nhắc.
Bộ trưởng Di trú Đan Mạch Morten Bodskov cho biết 5 nước đặt mục tiêu sẵn sàng chuyển những trường hợp đầu tiên tới một nước đối tác ngoài EU trong năm 2027. Các thỏa thuận sẽ quy định thủ tục, điều kiện lưu trú và trách nhiệm của các bên.
Dự án được cho là sẽ được triển khai với sự tham gia của các tổ chức quốc tế như Cao ủy Liên hợp quốc về người tị nạn (UNHCR) và Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), đồng thời phải tuân thủ luật pháp EU và các nghĩa vụ quốc tế.
Kế hoạch này nhận được sự quan tâm ngày càng lớn trong EU nhưng cũng gây tranh luận về khả năng thực thi và vấn đề bảo vệ quyền con người. Italy hiện đã triển khai mô hình tương tự tại Albania, song số người được chuyển đến các trung tâm thấp hơn nhiều so với dự kiến và chi phí thực hiện ở mức cao.
Năm 2025, Anh đã từ bỏ kế hoạch đưa người xin tị nạn sang Rwanda để xử lý hồ sơ. Đan Mạch cũng từng theo đuổi một mô hình tương tự trước khi chuyển sang cách tiếp cận ở cấp EU.
Các bộ trưởng của 5 nước dự kiến tiếp tục thảo luận về dự án tại Munich (Đức) vào cuối tháng 9.