08:13 07/08/2026

Mở đường phát triển y học bào thai và di truyền học trước sinh

Hội thảo khoa học quốc tế "Y học bào thai: Từ chẩn đoán trước sinh đến điều trị can thiệp bào thai đa chuyên ngành" (ICFM 2026), diễn ra từ ngày 6-8/8 tại Bệnh viện Đại học Phenikaa (PhenikaaMec).

Chú thích ảnh
GS. Brynn Levy chia sẻ tại Hội thảo.

Lần đầu tiên, các chuyên gia hàng đầu thế giới trong lĩnh vực Y học bào thai và Di truyền học trước sinh đến Việt Nam để trực tiếp giảng dạy, hướng dẫn thực hành và trao đổi chuyên môn với hơn 300 bác sĩ trong khuôn khổ Hội thảo khoa học quốc tế "Y học bào thai: Từ chẩn đoán trước sinh đến điều trị can thiệp bào thai đa chuyên ngành" (ICFM 2026), diễn ra từ ngày 6-8/8 tại Bệnh viện Đại học (PhenikaaMec).

Sự kiện do PhenikaaMec phối hợp cùng Đại học Phenikaa, Hội Di truyền Y học Việt Nam (VAMG) tổ chức, với sự đồng hành chuyên môn của Hiệp hội Chẩn đoán Trước sinh Quốc tế (ISPD), hướng tới kết nối chuyên gia quốc tế, chuyển giao tri thức và thúc đẩy mô hình đào tạo bác sĩ theo chuẩn toàn cầu.

Y học bào thai: Lằn ranh mới của y học hiện đại

Y học bào thai (Fetal Medicine) là một trong những chuyên ngành phát triển nhanh nhất của y học thế giới trong hai thập kỷ qua, ra đời từ sự hội tụ giữa sản phụ khoa, di truyền học, chẩn đoán hình ảnh và ngoại khoa can thiệp. Nếu như trước đây thai nhi mắc bệnh lý bẩm sinh gần như chỉ được phát hiện sau sinh, thì với sự phát triển của siêu âm chuyên sâu, MRI thai, các xét nghiệm di truyền thế hệ mới và kỹ thuật can thiệp trong tử cung, nhiều bệnh lý nay có thể được chẩn đoán, theo dõi và thậm chí điều trị ngay từ khi thai nhi còn trong bụng mẹ.

Sự dịch chuyển này đặt ra một yêu cầu căn bản: một chương trình Y học bào thai được triển khai an toàn không thể chỉ dựa vào việc sở hữu thiết bị hiện đại hay khả năng thực hiện một thủ thuật đơn lẻ. Mỗi trường hợp cần được đánh giá toàn diện - từ chẩn đoán hình ảnh, xét nghiệm di truyền, mức độ nghiêm trọng của bệnh lý, nguy cơ đối với sức khỏe người mẹ, đến khả năng điều trị sau sinh và điều kiện chăm sóc lâu dài. Đó là lý do vì sao trên thế giới, Y học bào thai luôn gắn liền với mô hình trung tâm đa chuyên khoa, nơi sản phụ khoa, y học bào thai, di truyền học, chẩn đoán hình ảnh, gây mê hồi sức, sơ sinh và ngoại nhi cùng phối hợp trong một quy trình điều trị thống nhất.

Tại Việt Nam, những năm gần đây đã ghi nhận nhiều bước tiến quan trọng trong chẩn đoán trước sinh và triển khai kỹ thuật can thiệp bào thai. Tuy nhiên, trước tốc độ phát triển mạnh mẽ của y học thế giới, việc xây dựng các trung tâm Y học bào thai hiện đại, phát triển nguồn nhân lực chuyên sâu và mở rộng hợp tác quốc tế đang trở thành yêu cầu cấp thiết - không chỉ để bắt kịp trình độ khu vực, mà quan trọng hơn, để mỗi thai nhi mắc bệnh lý phức tạp tại Việt Nam đều có cơ hội được chẩn đoán sớm, tư vấn đầy đủ và điều trị đúng thời điểm, thay vì phải tìm kiếm cơ hội đó ở nước ngoài.

Đưa kinh nghiệm từ các trung tâm Y học bào thai hàng đầu thế giới về Việt Nam

Trong bối cảnh chất lượng nguồn nhân lực ngày càng trở thành yếu tố quyết định năng lực của mỗi hệ thống y tế, PhenikaaMec xác định đào tạo và hợp tác quốc tế là một trong những định hướng phát triển dài hạn. Trên cơ sở định hướng này, bệnh viện đã chủ động mở rộng hợp tác với các tổ chức và chuyên gia quốc tế, từng bước đưa các mô hình đào tạo và thực hành tiên tiến về Việt Nam thông qua các chương trình chuyên sâu như ICFM 2026.

Hội thảo khoa học quốc tế Y học bào thai quy tụ đại diện cơ quan quản lý, lãnh đạo các bệnh viện, trường đại học, các hội chuyên ngành cùng hơn 300 bác sĩ và nhà khoa học trên cả nước.

Chú thích ảnh
GS. Jan Deprest hướng dẫn thực hành trên mô hình bào thai.

Đặc biệt, ban giảng huấn gồm các chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Y học bào thai và Di truyền học trước sinh, bao gồm: GS. Jan Deprest - Chủ tịch đắc cử Hiệp hội Chẩn đoán Trước sinh Quốc tế (ISPD), cha đẻ của kỹ thuật FETO trong điều trị thoát vị hoành bẩm sinh, đồng thời có nhiều đóng góp trong điều trị tật nứt đốt sống và các can thiệp bào thai phức tạp khác; GS. Brynn Levy - Giáo sư Trung tâm Y khoa Đại học Columbia Irving (Hoa Kỳ), chuyên gia tiên phong ứng dụng công nghệ di truyền học và hệ gen mới vào thực hành lâm sàng, góp phần định hình các tiêu chuẩn chuyên môn quốc tế; TS. BS Nguyễn Thị Sim - một trong những chuyên gia tiên phong về can thiệp bào thai tại Việt Nam; cùng sự tham gia trực tuyến của GS. Alireza Shamshirsaz - Giáo sư Trường Y Dell, Đại học Texas tại Austin (Hoa Kỳ), đồng thời là Giám đốc Trung tâm Chăm sóc Bào thai Toàn diện với chuyên môn sâu về phẫu thuật và can thiệp bào thai.

Chú thích ảnh
Học viên thực hành trên mô hình bào thai siêu thực tại Hội thảo.

Không chỉ cập nhật những tiến bộ mới của chuyên ngành, các chuyên gia còn trực tiếp hướng dẫn thực hành một số kỹ thuật can thiệp bào thai phức tạp trên hệ thống mô phỏng siêu thực có cấu trúc giải phẫu gần với điều kiện lâm sàng. Thông qua mô hình này, học viên được rèn luyện thao tác, phối hợp tay - mắt, chuẩn hóa quy trình và xử lý các tình huống trong môi trường có kiểm soát trước khi triển khai trên người bệnh. Đây là hệ thống mô phỏng can thiệp bào thai đầu tiên tại Việt Nam, được Bệnh viện Đại học Phenikaa đầu tư theo chuẩn quốc tế. Mô hình đào tạo này hiện mới được triển khai tại một số trung tâm Y học bào thai hàng đầu thế giới.

Bên cạnh hoạt động thực hành, các chuyên gia cũng chia sẻ kinh nghiệm xây dựng và vận hành các trung tâm Y học bào thai đa chuyên ngành, từ mô hình tổ chức, đào tạo nhân lực đến quy trình phối hợp liên chuyên khoa trong điều trị.

Thúc đẩy mô hình đào tạo bác sĩ trong lĩnh vực Y học bào thai theo chuẩn quốc tế

Nếu trước đây lợi thế của một cơ sở y tế thường được dễ dàng nhìn nhận qua hệ thống trang thiết bị, thì hiện nay năng lực chuyên môn của đội ngũ bác sĩ và khả năng tiếp cận tri thức toàn cầu mới được coi là yếu tố tạo nên sự phát triển bền vững. Đặc biệt, với những chuyên ngành có độ phức tạp cao như Y học bào thai, năng lực thực hành của đội ngũ bác sĩ chính là rào cản lớn nhất để quyết định một cơ sở y tế có thể triển khai được kỹ thuật này hay không.

Chú thích ảnh
TS.BS Nguyễn Thị Sim - Phó Tổng giám đốc PhenikaaMec, chia sẻ tại Hội thảo.

Theo TS.BS Nguyễn Thị Sim - Phó Tổng Giám đốc, Giám đốc Trung tâm Y học bào thai PhenikaaMec, đồng thời là Trưởng Ban tổ chức ICFM 2026, giá trị lớn nhất của hợp tác quốc tế không chỉ nằm ở việc tiếp cận công nghệ mới mà còn ở việc hình thành mạng lưới chia sẻ tri thức lâu dài.

"Phát triển một chuyên ngành y học chuyên sâu không thể chỉ dựa vào đầu tư thiết bị. Điều quan trọng là xây dựng được đội ngũ bác sĩ có năng lực theo chuẩn quốc tế, được đào tạo liên tục và có cơ hội làm việc trong môi trường kết nối với các chuyên gia hàng đầu. Đó là nền tảng để các kỹ thuật mới được triển khai an toàn, hiệu quả và bền vững", TS.BS Nguyễn Thị Sim chia sẻ.

Một điểm đáng chú ý là vai trò ngày càng rõ nét của khối bệnh viện ngoài công lập trong đào tạo và phát triển nguồn nhân lực y tế. Hiện PhenikaaMec - thành viên Tập đoàn Phenikaa là bệnh viện ngoài công lập đầu tiên được Bộ Y tế giao triển khai 11 kỹ thuật can thiệp bào thai, đồng thời phát triển Trung tâm Y học bào thai theo mô hình đa chuyên ngành, kết nối sản khoa, Y học bào thai, di truyền học, ngoại nhi, gây mê hồi sức và hồi sức sơ sinh.

Thông qua hợp tác với ISPD, VAMG và các chuyên gia quốc tế, bệnh viện từng bước xây dựng môi trường đào tạo liên tục, thúc đẩy nghiên cứu khoa học và chuyển giao kỹ thuật, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong lĩnh vực Y học bào thai.

Trong khuôn khổ chương trình còn diễn ra Diễn đàn Chiến lược Quốc gia về phát triển Y học bào thai tại Việt Nam với sự tham dự của đại diện Bộ Y tế, Sở Y tế, các bệnh viện, trường đại học, hội chuyên ngành và chuyên gia quốc tế. Các đại biểu tập trung trao đổi về phát triển nguồn nhân lực, mở rộng hợp tác quốc tế, chuẩn hóa đào tạo và xây dựng mạng lưới chuyên môn, hướng tới phát triển Y học bào thai theo chuẩn mực quốc tế.

PV