Giờ Vật lý tại Trường THPT chuyên Lam Sơn (Thanh Hóa). Ảnh tư liệu - minh họa: TTXVN phát
Theo phương án tổng thể được phê duyệt, việc sắp xếp được thực hiện theo từng cấp học, loại hình cơ sở giáo dục. Đối với giáo dục Mầm non, Tiểu học, Trung học Cơ sở và trường Phổ thông có nhiều cấp học thuộc thẩm quyền quản lý của UBND cấp xã, tại 16 xã biên giới đất liền sẽ sắp xếp thành 1 trường Mầm non và 1 trường Phổ thông liên cấp Tiểu học và Trung học Cơ sở. Những xã chỉ có 1 trường Mầm non, 1 trường Tiểu học và 1 trường Trung học Cơ sở thì giữ nguyên trường mầm non, đồng thời sắp xếp trường Tiểu học và Trung học Cơ sở thành 1 trường phổ thông liên cấp. Các xã, phường còn lại căn cứ quy mô học sinh, điều kiện địa lý, giao thông và thực tiễn địa phương để lựa chọn phương án phù hợp; khuyến khích mô hình trường học một cấp học đa cơ sở tại những nơi có điều kiện thuận lợi.
Với các trường Trung học Phổ thông, mỗi đơn vị hành chính cấp xã bố trí tối đa 1 trường Trung học Phổ thông công lập. Riêng khu vực đô thị có mật độ dân số cao, nếu tổng quy mô các trường Trung học Phổ thông công lập trên địa bàn vượt 100 lớp thì xem xét bố trí tối đa 2 trường. Việc sắp xếp phải phù hợp với vùng tuyển sinh, khoảng cách đi học, điều kiện giao thông và khả năng khai thác hiệu quả cơ sở vật chất hiện có.
Đối với giáo dục thường xuyên, tập trung sắp xếp các Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên có quy mô đào tạo nhỏ, ít lớp, ít học viên, hoạt động chưa hiệu quả hoặc có vị trí gần nhau, thuận lợi cho việc tổ chức lại. Sau sắp xếp, mạng lưới phải bảo đảm nhu cầu học tập thường xuyên, đào tạo nghề và học tập suốt đời của người dân trên địa bàn liên xã, phường, không ảnh hưởng đến quyền học tập của người học. Tỉnh cũng thí điểm chuyển đổi một số cơ sở giáo dục thường xuyên đủ điều kiện sang mô hình trường trung học nghề, phù hợp nhu cầu đào tạo nhân lực tại địa phương.
Đối với các trường Trung cấp công lập, việc sắp xếp được thực hiện trên cơ sở rà soát, đánh giá toàn diện, ưu tiên xử lý những trường không đáp ứng điều kiện, tiêu chuẩn theo quy định; chưa thực hiện cơ chế tự chủ; có ngành, nghề đào tạo chưa phù hợp nhu cầu; hoặc có vị trí gần các cơ sở giáo dục nghề nghiệp khác, có thể tổ chức lại để nâng cao hiệu quả sử dụng cơ sở vật chất, đội ngũ và tinh gọn đầu mối quản lý.
Đáng chú ý, tỉnh sẽ tổ chức lại Trường Trung cấp nghề Thanh, Thiếu niên khuyết tật, đặc biệt khó khăn Thanh Hóa thành Trường Giáo dục chuyên biệt Thanh Hóa, đáp ứng yêu cầu giáo dục, chăm sóc và hỗ trợ người khuyết tật, người học có nhu cầu giáo dục đặc thù. Đồng thời, định hướng chuyển đổi một số trường trung cấp sang mô hình trường trung học nghề tại các khu vực liên xã, phường chưa có cơ sở giáo dục thường xuyên, nhằm mở rộng cơ hội học tập và đáp ứng nhu cầu đào tạo nghề của người dân.
Phương án cũng đề ra lộ trình thực hiện trước ngày 10/8/2026, các sở, ngành theo chức năng, nhiệm vụ được giao ban hành văn bản hướng dẫn và gửi các địa phương, đơn vị để tổ chức thực hiện. Trước ngày 15/8/2026, các đơn vị hoàn thành việc xây dựng, phê duyệt Đề án sắp xếp các cơ sở giáo dục. Trước ngày 20/8/2026, các đơn vị hoàn thành việc thành lập, tổ chức lại các cơ sở giáo dục và kiện toàn tổ chức bộ máy, cán bộ quản lý.
Trước ngày 25/8/2026, hoàn thành việc bàn giao tổ chức, nhân sự, hồ sơ, tài liệu, tài chính, tài sản và các nội dung có liên quan giữa các đơn vị được sắp xếp và đơn vị được tổ chức lại theo quy định của pháp luật; đồng thời ổn định tổ chức, bảo đảm các điều kiện để các cơ sở giáo dục đi vào hoạt động, chuẩn bị tốt cho năm học 2026-2027.
Theo báo cáo của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Thanh Hóa, đến ngày 30/6/2026, tỉnh có 1.908 trường Mầm non và Phổ thông công lập, gồm 631 trường Mầm non, 584 trường Tiểu học, 604 trường Trung học Cơ sở và 89 trường Trung học Phổ thông. Đáng chú ý, còn 614 điểm trường lẻ, tập trung chủ yếu ở khu vực miền núi (322 điểm trường Mầm non, 255 điểm trường Tiểu học và 37 điểm trường Trung học Cơ sở). 149 trường có quy mô thấp hơn mức tối thiểu theo quy định, gồm 101 trường Mầm non, 12 trường Tiểu học, 34 trường Trung học Cơ sở và 2 trường Trung học Phổ thông.
Cùng với đó, toàn tỉnh có 24 cơ sở giáo dục thường xuyên công lập, gồm 23 Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên và 1 Trung tâm Giáo dục thường xuyên - Kỹ thuật tổng hợp tỉnh Thanh Hóa; 8 trường Trung cấp công lập thuộc phạm vi quản lý của địa phương.
Việc xây dựng Phương án tổng thể sắp xếp cơ sở giáo dục Mầm non, Phổ thông, Giáo dục thường xuyên, Giáo dục nghề nghiệp công lập trên địa bàn tỉnh nhằm tổ chức lại mạng lưới cơ sở giáo dục theo hướng tinh gọn, hợp lý, phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội và mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Qua đó, sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất, đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý; nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, đồng thời góp phần thực hiện hiệu quả chủ trương đổi mới tổ chức và hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập trong giai đoạn mới…