 Tầu vỏ thép của ngư dân Quảng Trị. |
Hiện nay, toàn tỉnh Quảng Trị đã đóng mới được 16 tàu cá vỏ thép theo Nghị định 67 của Chính phủ; trong đó, có 14 tàu đã đưa vào hoạt động. Những con tàu này vươn khơi đánh bắt thủy hải sản đạt hiệu quả khá cao. Tuy nhiên, cũng có rất nhiều chiếc tàu đi biển đã quá một năm nhưng chưa được bảo dưỡng lần đầu theo quy định. Vì vậy, những chiếc tàu này đang trong quá trình hoen rỉ, rất nguy hiểm trong việc ra khơi đánh bắt thủy hải sản.
Ông Võ Minh Bình ở xã Gio Hải, huyện Gio Linh, chủ tàu vỏ thép QT 98777 thấy tàu bị hoen rỉ đã phải vay nóng tiền để cho tàu lên đà bảo dưỡng chứ không đợi tiền hỗ trợ của nhà nước được. Theo Nghị định 67 thì nhà nước sẽ hỗ trợ 1% trị giá chiếc tàu cho ngư dân có thêm điều kiện lên đà bảo dưỡng tàu lần đầu.
Ông Bình trước đó đã vay ngân hàng 14,5 tỷ đồng đầu tư đóng tàu vỏ thép, công suất trên 800CV. Như vậy, ông Bình sẽ được hỗ trợ 1% tương đương 145 triệu đồng. Trên thực tế, số tiền công phải trả cho các công ty đóng tàu thực hiện lên đà bảo dưỡng gấp 1,5 lần.
Ông Bình cho biết đến tháng 3 vừa rồi tàu của ông đã đi biển được 1 năm, khi đó phát hiện vỏ tàu đã rỉ. Vì nhà nước chưa hỗ trợ tiền bảo dưỡng nên ông cho tàu đi liều thêm 6 tháng nữa. Vừa qua, khi cặp bờ ông tá hỏa vì lớp vỏ thép phía ngoài bị nước biển làm cho rỉ sét nhiều hơn. Nếu không kịp bảo dưỡng sẽ rất nguy hiểm cho tàu nên ông Bình đã vay tiền nóng đưa tàu đi bảo dưỡng. Mới đây, ông Bình đã viết đơn gửi cơ quan chức năng đề nghị được hỗ trợ khẩn cấp khoản tiền 1% giá trị con tàu cho các chủ tàu vỏ thép có điều kiện lên đà bảo dưỡng tàu.
Không riêng gì tàu của ông Bình, tại Công ty Đóng tàu Cửa Việt, ngư dân Đoàn Dũng ở thị trấn Cửa Việt, chủ tàu vỏ thép “Tiến Dũng QT 9099”, có công suất trên 800 CV, trị giá đầu tư 15,2 tỷ đồng cũng đang đưa tàu lên đà bảo dưỡng lần đầu. Ông Dũng cho biết đã quá hạn bảo dưỡng, tàu rỉ sét hết vỏ, mà đợi tiền của nhà nước chưa biết khi nào nhận được nên đã vay nóng 230 triệu đồng trả cho công ty bảo dưỡng tàu…
Trái ngược với hai chủ tàu trên, không đủ tiềm lực tài chính ngư dân Nguyễn Văn Hóa ở thị trấn Cửa Việt, chủ tàu vỏ thép QT 9333, có vốn vay đầu tư 14,5 tỷ đồng, công suất hơn 800 CV, đã đi biển 18 tháng nhưng chưa được bảo dưỡng lần đầu. Sợ tiếp tục đi biển tàu sẽ chóng hỏng phần vỏ nên ông Hóa chấp nhận cho tàu nằm bờ đợi tiền bảo dưỡng.
Không đi biển được ngư dân lại không thể có tiền trả nợ vốn vay và lãi cho các ngân hàng. Thông thường để bảo dưỡng lần đầu hoàn chỉnh cho mỗi chiếc tàu vỏ thép mất thời gian đến 20 ngày. Nếu ngư dân không cho tàu lên đà bão dưỡng đúng quy định thời gian, sau 5 năm nước biển sẽ làm thủng vỏ gây chìm tàu là chuyện đương nhiên.
Ông Phan Văn Nghi, Phó Chủ tịch UBND huyện Gio Linh cho biết, riêng huyện này đã có 8 tàu vỏ thép hoạt động hơn một năm trên biển, toàn bộ đã bị hoen rỉ vỏ do chưa được bảo dưỡng lần đầu. Chưa nhận được tiền hỗ trợ 1% cho việc bảo dưỡng, nhiều ngư dân viết đơn gửi lên huyện. Trước tình hình này, huyện đã đề nghị Sở Nông nghiệp & Phát triển nông thôn tỉnh Quảng Trị sớm có hướng dẫn thủ tục nhận tiền hỗ trợ cho ngư dân như một số tỉnh khác đã thực hiện.
Ông Nguyễn Văn Huân, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp & Phát triển nông thôn tỉnh Quảng Trị thừa nhận việc nhiều tàu vỏ thép quá hạn bảo dưỡng lần đầu là đúng như ngư dân phản ánh. Vì vậy, Sở đề nghị các ngư dân khi tàu đến thời hạn phải mang đến các công ty đóng tàu bảo dưỡng.
Sau đó, chủ tàu gửi hồ sơ gồm hợp đồng liên quan đến đầu tư, bảo dưỡng tàu lên cấp xã chứng nhận rồi trình lên huyện, lúc đó huyện sẽ trình lên Sở Nông nghiệp & Phát triển nông thôn tỉnh. Trên cơ sở này, sở kiểm tra lại các hồ sơ và trình lên UBND tỉnh phê duyệt thì khi đó ngư dân sẽ nhận được số tiền hỗ trợ 1% bảo dưỡng này.
Hiện nay, hầu hết các chủ tàu vỏ thép cho rằng, thủ tục quy định để nhận được 1% trị giá chiếc tàu phục vụ bảo dưỡng là quá phức tạp và rườm rà. Các ngư dân mong muốn, tỉnh Quảng Trị tạo điều kiện thuận lợi để bà con sớm nhận được khoản tiền này. Vì thực tế mỗi tàu muốn được bảo dưỡng cần đến số tiền lớn hơn 200 triệu đồng. Trong lúc đó các chủ tàu cũng bắt đầu đến kỳ hạn trả nợ gốc và lãi vay đóng tàu vỏ thép cho các ngân hàng. Nhiều người làm ăn khó khăn, không trả nợ đúng hạn, đã bị phía ngân hàng phạt.
